Giáo viên TP.HCM không được đăng ảnh cơm bán trú khi chưa kiểm chứng

Học sinh TP.HCM ăn bán trú tại trường. Ảnh: Hoài Bảo.

Sở An toàn thực phẩm TP.HCM vừa có hướng dẫn về phòng ngừa, ứng phó và xử lý sự cố an toàn thực phẩm tại các trường có tổ chức bữa ăn bán trú, căng tin trên địa bàn. Văn bản yêu cầu các cơ sở giáo dục vừa chủ động công khai thông tin về bữa ăn, vừa kiểm soát việc phát ngôn, đăng tải thông tin khi có sự cố.

Không tự ý đăng thông tin khi chưa kiểm chứng

Theo hướng dẫn, các trường phải công khai trên bảng tin, website, ứng dụng quản lý học đường hoặc nhóm liên lạc với phụ huynh tên đơn vị cung ứng thực phẩm hoặc suất ăn, nguồn gốc nguyên liệu, thực đơn trong ngày và hình ảnh thực tế khay ăn phục vụ học sinh.

Nhà trường cũng phải thiết lập đường dây nóng hoặc hòm thư điện tử để tiếp nhận phản ánh của phụ huynh, học sinh về chất lượng bữa ăn. Các phản ánh phải xử lý và phản hồi trong vòng 24 giờ. Ban đại diện cha mẹ học sinh được tạo điều kiện giám sát đột xuất khâu tiếp nhận nguyên liệu, chia suất ăn và tổ chức cho học sinh dùng bữa.

Một trong những yêu cầu đáng chú ý của hướng dẫn là quy định về phát ngôn và đăng tải thông tin khi xảy ra sự cố an toàn thực phẩm. Cụ thể, giáo viên chủ nhiệm có trách nhiệm thông báo trung thực, bình tĩnh về tình hình sức khỏe học sinh cho phụ huynh, hướng dẫn gia đình phối hợp theo dõi và tránh gây hoang mang dư luận.

Trong khi đó, hiệu trưởng là người phát ngôn chính thức duy nhất của nhà trường, phối hợp theo định hướng của Sở An toàn thực phẩm và chính quyền địa phương. Đặc biệt, cán bộ, giáo viên, nhân viên không tự ý đăng tải hình ảnh, thông tin chưa kiểm chứng lên các kênh mạng xã hội.

Việc yêu cầu kiểm soát thông tin trên mạng xã hội không đồng nghĩa với hạn chế quyền được biết của phụ huynh. Ngược lại, hướng dẫn yêu cầu nhà trường phải chủ động công khai những thông tin cần thiết về bữa ăn để phụ huynh giám sát, nhưng khi có sự cố, thông tin phải xác minh và phát ngôn theo đầu mối chính thức.

Hướng dẫn của Sở An toàn thực phẩm cũng yêu cầu nhà trường bảo quản các dữ liệu và mẫu vật liên quan để phục vụ quá trình xác minh.

Khi nghi ngờ có ngộ độc thực phẩm, ban giám hiệu phải dừng ngay việc sử dụng và phân phối toàn bộ thực phẩm, món ăn, nước uống của bữa ăn nghi ngờ; niêm phong khu vực chế biến, tủ lưu mẫu thức ăn, thức ăn thừa và kho nguyên liệu. Dữ liệu camera khu vực bếp trong ngày xảy ra sự cố cũng phải trích xuất, bảo lưu.

Nhà trường đồng thời phải tổ chức sơ cứu, phân luồng học sinh và chuyển viện trong trường hợp cần thiết. Trong quá trình điều tra, nhà trường phải cung cấp danh sách học sinh đã ăn bữa ăn nghi ngờ, người có triệu chứng và những người cùng ăn nhưng không mắc bệnh.

Đồng thời, trường cần bàn giao thực đơn, hóa đơn, chứng từ giao nhận, sổ kiểm thực ba bước và hồ sơ lưu mẫu thức ăn. Các mẫu thức ăn còn lại, mẫu bệnh phẩm ban đầu cũng phải bảo quản và bàn giao cho đoàn điều tra.

Bữa ăn bán trú của học sinh trường Tiểu học Đinh Bộ Lĩnh. Ảnh: Khương Nguyễn.

Công khai để phụ huynh giám sát, nhưng phải đúng quy trình

Bên cạnh yêu cầu kiểm soát thông tin khi xảy ra sự cố, Sở An toàn thực phẩm cũng yêu cầu các trường chủ động công khai nhiều thông tin liên quan bữa ăn bán trú.

Theo hướng dẫn, nhà trường phải công khai tên đơn vị cung ứng thực phẩm hoặc suất ăn, nguồn gốc nguyên liệu, thực đơn trong ngày và hình ảnh thực tế khay ăn phục vụ học sinh. Đây là kênh để phụ huynh có thể theo dõi và giám sát hoạt động tổ chức bữa ăn tại trường.

Nhà trường cũng cần thực hiện kiểm thực ba bước. Trước khi chế biến, nhân viên kiểm tra chủng loại, giấy tờ, hóa đơn, chứng từ giao nhận, hạn sử dụng và cảm quan thực tế của nguyên liệu. Trong quá trình chế biến, việc sơ chế, chế biến và điều kiện vệ sinh của trang thiết bị, dụng cụ phải được kiểm tra. Trước khi học sinh ăn, trường phải kiểm tra cảm quan món ăn, việc chia suất, bảo quản thực phẩm và thực hiện lưu mẫu.

Với các bữa ăn từ 30 suất trở lên, tất cả món ăn phải lưu mẫu. Mỗi món cần lưu trong dụng cụ riêng, niêm phong, ghi rõ tên món, bữa ăn, thời gian lấy mẫu và người lấy mẫu. Mẫu phải bảo quản ở nhiệt độ từ 2-8 độ C trong tối thiểu 24 giờ và không hủy nếu có nghi ngờ ngộ độc thực phẩm hoặc có yêu cầu từ cơ quan quản lý.

Các trường cũng phải chuẩn bị sẵn quy trình nội bộ về phòng ngừa, ứng phó và xử lý sự cố an toàn thực phẩm; niêm yết công khai. Với sự cố từ 30 ca mắc trở lên hoặc có ca diễn biến nặng, hiệu trưởng phải kích hoạt kịch bản khẩn cấp, báo cáo UBND cấp xã và các cơ quan chuyên môn liên quan để phối hợp xử lý.

Trong trường hợp xảy ra sự cố, việc thông tin đến phụ huynh phải thực hiện trung thực, Sau khi sự cố được kiểm soát, nhà trường tiếp tục phối hợp điều tra, vệ sinh và khử khuẩn khu vực bếp ăn, nhà ăn, lớp học, dụng cụ chế biến và dụng cụ ăn uống.

Việc tổ chức lại bữa ăn bán trú hoặc mở lại căng tin chỉ thực hiện khi có xác nhận của Sở An toàn thực phẩm hoặc UBND cấp xã về việc đã khắc phục triệt để các tồn tại, nguyên nhân dẫn đến vụ việc.

Trong vòng 24-48 giờ sau khi sự cố được kiểm soát và học sinh xuất viện an toàn, trường phải lập báo cáo tổng hợp diễn biến vụ việc, nguyên nhân nếu đã xác định, số ca mắc, số ca nhập viện, kết quả điều trị và các biện pháp khắc phục để gửi cơ quan quản lý.

Nhà trường cũng cần tổ chức họp với đại diện cha mẹ học sinh để thông tin chính xác, khách quan về kết luận của cơ quan y tế và phương án xử lý.