Giữ học trò ở lại với con chữ
Từ những chuyến băng rừng đưa học sinh đến lớp sau bão lũ đến việc gõ cửa từng nhà vận động các em tiếp tục học, thầy cô vùng cao, biên giới luôn đau đáu với những khó khăn của học trò. Nhiều câu chuyện tại chương trình Chia sẻ cùng thầy cô năm 2026 khiến người nghe xúc động bởi tình yêu thương và sự tận tụy của những người thầy nơi vùng khó.

Ủy viên Trung ương Đảng Phạm Tất Thắng, Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương và Ủy viên Trung ương Đảng Bùi Quang Huy, Bí thư thứ nhất Trung ương Đoàn tuyên dương các thầy cô giáo vùng khó khăn
Vừa dạy chữ, vừa lo cho học trò
Suốt 20 năm công tác, một trong những kỷ niệm sâu đậm nhất của cô Hoàng Thị Thu Dần (sinh năm 1985, dân tộc Tày), giáo viên Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học Cốc Lầu (Lào Cai), là những ngày bão số 3 (Yagi) quét qua địa phương năm 2024. “Khi chứng kiến nhiều gia đình học sinh rơi vào cảnh thiếu thốn, nhà cửa bị ảnh hưởng, cuộc sống đảo lộn, tôi không khỏi xót xa thương các em. Là một giáo viên, khi các em còn khó khăn thì tôi chưa thể yên lòng”, cô Dần nhớ lại.
Cô cùng cán bộ, người dân kêu gọi các tổ chức, cá nhân, nhà hảo tâm giúp đỡ, rồi đến từng hộ trao quà và nhu yếu phẩm. Tại thôn Kho Vàng, khi bà con phải di chuyển tới nơi an toàn để tránh nguy cơ sạt lở, cô đi bộ suốt năm tiếng xuyên rừng đưa học sinh đến trường. Đường xa, mệt, nhưng cô chỉ mong các em được bình an, tiếp tục học tập, không phải bỏ dở việc học vì thiên tai.
Thấy nhiều gia đình chật vật sau bão, cô tiếp tục vận động tổ chức “Hội chợ 0 đồng” ngay tại trường. Khoảng 50 gian hàng lớn nhỏ được hình thành từ những phần quà gửi về khắp các miền đất nước. Cùng với quần áo, sách vở và đồ dùng thiết yếu, sự chung tay của các nhà hảo tâm còn giúp dựng một ngôi nhà nhỏ cho năm học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, có em mồ côi cha mẹ, có em thiếu sự chăm sóc thường xuyên vì cha mẹ đi làm xa.
“Nhìn các em có thêm quần áo, sách vở, đồ dùng học tập; nhìn những gia đình khó khăn nhận được sự sẻ chia của cộng đồng, tôi thấy trong lòng mình ấm áp và xúc động”, cô kể. Với cô, điều đẹp đẽ của nghề giáo không chỉ nằm ở thành tích hay giờ dạy trên lớp, mà còn ở việc có mặt khi học trò cần mình nhất.
Bên cạnh dạy kiến thức, cô Dần chú trọng giáo dục kỹ năng sống và gìn giữ văn hóa cho học sinh. Cô đưa dân ca Mông, những ca khúc viết cho thiếu nhi Lào Cai vào hoạt động ngoại khóa; phát triển các câu lạc bộ nghệ thuật, hướng dẫn múa sênh tiền, múa xòe. Giờ chào cờ cũng được đổi mới với những chủ đề gần gũi: Lòng biết ơn, tình bạn đẹp, phòng chống bạo lực học đường, quyền trẻ em, tình yêu quê hương...
Điều cô trăn trở là làm sao nâng chất lượng giảng dạy, khơi dậy hứng thú học tập khi cơ sở vật chất còn thiếu thốn, nhiều học sinh chưa có điều kiện tiếp cận nguồn học liệu hiện đại. Cô chọn kiên trì tìm cách dạy phù hợp. “Tôi chỉ mong muốn được đồng hành cùng các em học sinh, đặc biệt là các em dân tộc thiểu số vùng cao, để trao cho các em những hành trang quý giá. Với tôi, đó không chỉ là công việc, mà còn là sứ mệnh và là niềm hạnh phúc mà tôi may mắn có được”, cô tâm sự.
Những chặng đường giữ học trò ở lại lớp
Cô Dần là một trong 34 giáo viên tiêu biểu được vinh danh trong chương trình Chia sẻ cùng thầy cô năm 2026, do Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo và Tập đoàn Thiên Long phối hợp tổ chức tại Hà Nội, nhân dịp kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20.11). Họ đến từ những trường, điểm trường vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, mang theo những câu chuyện khác nhau về hành trình bám lớp.
Trẻ tuổi nhất trong số các nhà giáo được tuyên dương là cô Nguyễn Thị Vân Nhi (sinh năm 1994, dân tộc Cơ Tu), giáo viên Trường Tiểu học và THCS Hồng Thủy, xã A Lưới 1, thành phố Huế. Mỗi ngày đến trường, cô phải đi hơn 120km cả lượt đi lẫn lượt về, qua đèo Pê Ke hiểm trở. Những ngày mưa lũ, nỗi lo sạt lở, đá lăn luôn thường trực trên đường.
Là người con của đồng bào dân tộc thiểu số trở về dạy những đứa trẻ vùng cao, Vân Nhi hiểu những thiếu thốn, thiệt thòi mà học sinh của mình đang trải qua. Ngoài giờ học, cô thường tâm sự, động viên các em cố gắng. Cô muốn học trò tin rằng tri thức tuy không phải con đường duy nhất dẫn tới thành công, nhưng học tập sẽ giúp các em có thêm cơ hội thoát nghèo, tự tin bước ra thế giới rộng lớn.
Ở đầu kia của hành trình nghề nghiệp là cô Phạm Thị Tự (sinh năm 1978), giáo viên Trường Phổ thông liên cấp Tiểu học - THCS Tân Đông, xã Tân Đông, tỉnh Tây Ninh. Gần 30 năm gắn bó với một xã biên giới, cô đã chứng kiến nhiều đổi thay của quê hương, trường lớp và các thế hệ học sinh. Những năm 1998, 1999 và đầu thế kỷ XXI, đời sống người dân còn khó khăn, nhiều gia đình phải lo từng bữa ăn nên chuyện học của con cái đôi khi đành xếp sau. Có em còn nhỏ đã phải nghỉ học phụ giúp cha mẹ; có em không có người đưa đón, hoặc vì gia cảnh thiếu thốn mà việc đến lớp trở nên bấp bênh.
Để giữ sĩ số, cô Tự cùng đồng nghiệp đến từng nhà tìm hiểu hoàn cảnh, kiên trì thuyết phục phụ huynh, động viên học sinh. Công việc của thầy cô vì thế kéo dài ra ngoài cánh cổng trường, đi theo từng nỗi lo của gia đình các em. Có những buổi đến nhà không chỉ để hỏi vì sao học sinh vắng mặt, mà còn để tìm cách tháo gỡ điều khiến các em không thể đi học đều đặn.
“Việc duy trì sĩ số, vận động học sinh đến lớp và giữ các em tiếp tục học tập khi ấy thực sự là một công việc không hề đơn giản”, cô Tự chia sẻ. Khi kinh tế địa phương dần khá hơn, nỗi lo của cô cũng đổi khác: Làm sao để học trò thích đến trường và hiểu ý nghĩa bài học. Cô tiếp tục học hỏi, xây dựng sáng kiến, đổi mới phương pháp dạy để nâng cao chất lượng giáo dục.
Trân trọng những đóng góp ấy, anh Nguyễn Kim Quy, Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, nhắc đến những cung đường xa, điều kiện sinh hoạt và giảng dạy thiếu thốn mà các thầy cô phải vượt qua để có giờ học trọn vẹn. Không chỉ dạy chữ, họ còn lo bữa ăn, tấm áo, đến từng nhà vận động học sinh tiếp tục đến lớp. Phía sau sự bền bỉ ấy là những khoảng thời gian xa gia đình, những việc riêng phải gác lại.
Qua 12 năm tổ chức, chương trình đã tuyên dương 690 nhà giáo trên khắp cả nước. Đại diện đơn vị đồng hành, ông Trịnh Văn Hào bày tỏ mong muốn chương trình tiếp tục sẻ chia khó khăn thực tế, tiếp thêm nguồn lực cho thầy cô. Với ông, mỗi giờ học rộn tiếng cười và niềm vui của trẻ đều có phần công sức của những giáo viên tận tụy. Bởi để những lớp học vùng khó luôn có tiếng cười, người đứng lớp cũng cần được quan tâm, chăm lo và tiếp sức.
Nguồn Văn hóa: https://baovanhoa.vn/giu-hoc-tro-o-lai-voi-con-chu.html

