Góp phần gỡ 'thẻ vàng' IUU từ cửa biển Sầm Sơn

Đồn Biên phòng Sầm Sơn hiện quản lý 29,5 km bờ biển thuộc 5 xã, phường ven biển với 2 cửa lạch lớn là Lạch Hới và Lạch Ghép. Đây là khu vực có hoạt động khai thác thủy sản sôi động, thường xuyên có nhiều tàu cá ra vào khai thác, neo đậu tránh trú bão và trao đổi dịch vụ hậu cần nghề cá.

Hiện toàn địa bàn có 2.443 phương tiện tàu cá với khoảng 8.697 lao động hoạt động trên biển. Số lượng tàu thuyền lớn, hoạt động khai thác diễn ra thường xuyên khiến công tác quản lý nghề cá, nhất là phòng chống khai thác IUU, luôn được đơn vị xác định là nhiệm vụ trọng tâm.

Hằng ngày, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Sầm Sơn duy trì lực lượng tại các cửa lạch, cảng cá để kiểm tra giấy tờ, thiết bị giám sát hành trình, trang thiết bị an toàn cũng như điều kiện hoạt động của tàu cá trước khi xuất bến. Đồng thời, trực tiếp đến từng chủ tàu, hộ dân tuyên truyền các quy định của Luật Thủy sản; vận động ngư dân ký cam kết không vi phạm vùng biển nước ngoài, không ngắt kết nối thiết bị giám sát hành trình trong quá trình khai thác.

Thiếu tá Lê Văn Vinh, Trạm trưởng Trạm kiểm soát Biên phòng Quảng Cư cho biết: Trạm thường xuyên xây dựng kế hoạch kiểm tra, kiểm soát, tăng cường tuần tra tại khu vực cửa lạch và trên biển nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm trong hoạt động khai thác thủy sản.

Tuyên truyền cho ngư dân về luật Thủy sản.

Song song với công tác kiểm tra, kiểm soát, hoạt động tuyên truyền nâng cao nhận thức cho ngư dân cũng được đơn vị đẩy mạnh bằng nhiều hình thức. Trong 6 tháng đầu năm 2026, Đồn Biên phòng Sầm Sơn đã tổ chức 90 buổi tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh các xã, phường với tổng thời lượng khoảng 75 giờ; phát 400 tờ rơi cho các chủ phương tiện có chiều dài trên 15 mét và tổ chức cho 475 chủ tàu ký cam kết chấp hành các quy định trong khai thác thủy sản.

Nhờ tăng cường tuyên truyền, nhiều ngư dân đã chủ động chấp hành các quy định trong khai thác thủy sản, duy trì kết nối thiết bị giám sát hành trình và thực hiện đầy đủ thủ tục trước khi ra khơi.

Là chủ tàu cá TH91617TS, mỗi năm có khoảng 20 chuyến ra khơi, mỗi chuyến biển đi từ 10 đến 15 ngày, đánh bắt tại tại các vùng biển Thanh Hóa, Nghệ An, Đà Nẵng và Hải Phòng tùy theo từng mùa, ông Nguyễn Văn Bình, tổ dân phố Thành Thắng, phường Sầm Sơn cho rằng, việc chấp hành quy định chống khai thác IUU không chỉ là trách nhiệm của mỗi ngư dân mà còn góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản và giữ gìn vùng biển quê hương.

“Bây giờ đi biển khác trước nhiều rồi. Ngư dân chúng tôi phải nâng cao ý thức, khai thác đúng vùng, đúng quy định, bật thiết bị giám sát hành trình đầy đủ. Làm nghề biển thì phải có trách nhiệm, vừa để bảo đảm an toàn cho mình, vừa góp phần bảo vệ ngư trường, bảo vệ vùng biển của quê hương”. Ông Nguyễn Văn Bình, Tổ dân phố Thành Thắng, phường Sầm Sơn cho biết.

Ông Nguyễn Văn Bình làm thủ tục cho tàu cá trước khi xuất bến.

Bên cạnh công tác tuyên truyền, lực lượng chức năng cũng kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm nhằm nâng cao tính răn đe. Trong 6 tháng đầu năm 2026, trên vùng biển do đơn vị quản lý đã xảy ra 4 vụ việc liên quan đến 5 phương tiện và 3 nạn nhân, làm 2 người tử vong, tổng thiệt hại ước tính hơn 1,3 tỷ đồng. Trong đó có 2 vụ chìm tàu, 1 vụ va chạm trên biển, 1 vụ xô xát giữa các ngư dân và 2 vụ tai nạn lao động trên tàu cá.

Đáng chú ý, lực lượng chức năng còn phát hiện tình trạng sử dụng công cụ kích điện để khai thác thủy sản tại khu vực xã Quảng Bình. Đây là hành vi bị nghiêm cấm do gây tận diệt nguồn lợi thủy sản và ảnh hưởng đến môi trường sinh thái biển. Cùng với đó, Đồn Biên phòng Sầm Sơn đã xử lý vi phạm hành chính 6 vụ với 6 đối tượng, liên quan đến 6 tàu cá và 1 bộ công cụ kích điện; xử phạt 74 triệu đồng nộp ngân sách Nhà nước. Ngoài ra, đơn vị còn tham mưu Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh xử lý 17 vụ vi phạm trong lĩnh vực thủy sản, xử phạt gần 595 triệu đồng.

Từ việc tuyên truyền, nhắc nhở rồi xử lý vi phạm từ cảnh cáo đến phạt hành chính... đến nay, nhận thức của ngư dân trên địa bàn Đồn Biên phòng Sầm Sơn được giao quản lý đã được nâng lên rõ rệt. 100% tàu cá trên địa bàn được rà soát, lập danh sách quản lý; các tàu đủ điều kiện được hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ đăng ký, đăng kiểm, cấp phép khai thác.

Hướng dẫn cho ngư dân cập nhật các quy định mới và phần mềm hỗ trợ khi vươn khơi.

Theo Thượng tá Lê Văn Hiếu, thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp với các lực lượng chức năng, chính quyền địa phương tăng cường kiểm tra, kiểm soát tàu cá ra vào cửa lạch; đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của ngư dân trong khai thác thủy sản.

Từ sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng Biên phòng cùng sự chuyển biến trong nhận thức của ngư dân, công tác chống khai thác IUU tại khu vực biển Sầm Sơn đang có nhiều chuyển biến tích cực. Đây cũng là nền tảng quan trọng để xây dựng nghề cá phát triển bền vững, có trách nhiệm, góp phần cùng cả nước sớm tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của EC đối với ngành thủy sản Việt Nam.