Greenland thông qua thỏa thuận an ninh, Mỹ mở rộng hiện diện tại Bắc Cực
Ngày 3-11, Quốc hội Greenland thông qua thỏa thuận an ninh với Mỹ và Đan Mạch, mở đường cho Washington tăng cường hoạt động quân sự tại hòn đảo chiến lược ở Bắc Cực, cũng như tái khẳng định chủ quyền của Đan Mạch và quyền tự quyết của người dân Greenland.
Theo đó, thỏa thuận được các nghị sĩ Greenland thông qua với 16 phiếu thuận, không có phiếu chống và 7 phiếu trắng.
Kết quả này đánh dấu bước tiến trong nỗ lực giải quyết căng thẳng kéo dài nhiều tháng, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục bày tỏ mong muốn kiểm soát Greenland, trong đó không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực.
Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch. Ảnh: THX/TTXVN
Văn kiện được ông Trump, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen và Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen ký ngày 22-9 tại New York, bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên hợp quốc.
Thỏa thuận này bổ sung cho khuôn khổ hợp tác quốc phòng Mỹ - Đan Mạch được thiết lập năm 1951, hướng tới tăng cường an ninh Bắc Cực và Bắc Đại Tây Dương.
Theo nội dung thỏa thuận, Mỹ được phép hiện đại hóa, mở rộng hoạt động tại Căn cứ Không gian Pituffik, đồng thời thiết lập hai khu vực quốc phòng mới tại Narsarsuaq và Mestersvig.
Washington cũng có thể đề xuất những khu vực quốc phòng bổ sung và tăng cường các cơ sở quân sự tại Greenland. Văn kiện tạo điều kiện triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa Golden Dome do ông Trump đề xuất.
Thỏa thuận khẳng định chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Vương quốc Đan Mạch, đồng thời công nhận quyền tự quyết của người dân Greenland.
Các quy định cũng hạn chế sự hiện diện quân sự và ảnh hưởng đầu tư của những quốc gia ngoài NATO và Liên minh châu Âu trong các lĩnh vực chiến lược nhạy cảm, nhằm ngăn chặn nguy cơ gia tăng ảnh hưởng của các đối thủ của phương Tây tại hòn đảo.
Tuy nhiên, thỏa thuận chưa nhận được sự đồng thuận hoàn toàn. Đảng Naleraq, lực lượng đối lập ủng hộ độc lập, bỏ phiếu trắng và cho rằng văn kiện chưa mang lại lợi ích kinh tế cụ thể cho Greenland, đồng thời mong muốn có một thỏa thuận tốt hơn trong tương lai.
Dự kiến, Quốc hội Đan Mạch thảo luận thỏa thuận ngày 11-11 và bỏ phiếu ngày 19-11. Văn kiện chỉ có hiệu lực sau khi Greenland và Đan Mạch hoàn tất các thủ tục nghị viện cần thiết, không yêu cầu Thượng viện Mỹ phê chuẩn.
