GS.TS Phan Trung Lý: 'Lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo hiệu quả hoạt động của Mặt trận'

Trong không khí phấn khởi thành công của Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI (nhiệm kỳ 2026-2031), GS.TS Phan Trung Lý – nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội đã có những chia sẻ sâu sắc về vai trò của Mặt trận trong kỷ nguyên mới, cũng như những kỳ vọng vào chương trình hành động nhiệm kỳ mới.

GS.TS Phan Trung Lý – nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội.

Thưa GS.TS, dự Đại hội lần này, ông đánh giá như thế nào về những kết quả mà Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã đạt được trong nhiệm kỳ qua cũng như những nét mới trong Báo cáo chính trị trình Đại hội?

- Nhìn lại nhiệm kỳ vừa qua, dù đối mặt với nhiều thách thức, nhưng chúng ta có thể khẳng định MTTQ Việt Nam đã phát huy rất tốt vai trò của mình. Mặt trận đã thực hiện thành công chương trình hành động, hoàn thành nhiều phần việc quan trọng, cùng toàn quân và toàn dân bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc trong giai đoạn mới.

Tại Đại hội lần này, tôi đặc biệt tâm đắc với Báo cáo chính trị do lãnh đạo MTTQ Việt Nam trình bày. Đây là một báo cáo rất đầy đủ, sâu sắc, không chỉ đánh giá khách quan những việc đã làm được mà còn nhìn nhận thẳng thắn các vấn đề tồn tại để từ đó đề ra chương trình hành động mới.

Điểm mới nổi bật chính là bên cạnh các mục tiêu chung, Mặt trận đã cụ thể hóa bằng Chương trình hành động 7 điểm. Đây là một bước đi dài, một cách làm mới đầy sáng tạo. Nó đòi hỏi từ Trung ương đến địa phương, từng tổ chức thành viên phải phát huy tối đa vai trò, trách nhiệm của mình để thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ đã đề ra, đáp ứng kỳ vọng của Đảng và nhân dân.

Trong phiên khai mạc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có bài phát biểu quan trọng chỉ đạo về công tác Mặt trận. Ông tâm đắc nhất điều gì từ những định hướng của lãnh đạo Đảng, Nhà nước đối với Mặt trận trong "kỷ nguyên mới"?

- Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thực sự đã truyền cảm hứng và đặt ra những yêu cầu rất cao cho công tác Mặt trận. Lãnh đạo Đảng, Nhà nước không chỉ hoan nghênh tinh thần đoàn kết, những đóng góp to lớn của Mặt trận vào sự phát triển chung của đất nước mà còn chỉ rõ những nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới.

Điều tôi tâm niệm nhất chính là yêu cầu: Mặt trận phải "gần dân hơn nữa". Trong kỷ nguyên mới – kỷ nguyên phát triển đột phá, nhanh và bền vững của đất nước – Mặt trận phải là tổ chức phản ánh đầy đủ, trung thực nhất tâm tư, nguyện vọng của nhân dân.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Mặt trận phải đóng góp tích cực hơn vào phong trào chung, thực sự là một liên minh chính trị rộng rãi, đại diện cho tiếng nói chính đáng của nhân dân. Tôi tin rằng, với những định hướng rõ ràng như vậy, trong thời gian tới, Mặt trận sẽ cống hiến mạnh mẽ hơn, thực hiện tốt hơn vai trò của mình để góp phần đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với những vận hội mới.

Như ông vừa đề cập, chương trình hành động của Mặt trận nhiệm kỳ tới gồm 7 điểm rất cụ thể. Trong đó, nội dung nào khiến ông đặc biệt quan tâm và kỳ vọng sẽ tạo ra sự đột phá?

- Cả 7 chương trình hành động đều quan trọng và có mối quan hệ hữu cơ với nhau. Tuy nhiên, nội dung mà tôi tâm đắc nhất và kỳ vọng nhất chính là yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động để Mặt trận hoạt động thực chất hơn.

Cụ thể, tôi muốn nhấn mạnh đến công tác giám sát và phản biện xã hội. Trong nhiệm kỳ mới, thiết chế này phải được đề cao hơn, phải thực hiện một cách thực chất và quyết liệt hơn. Mặt trận không chỉ dừng lại ở việc lắng nghe mà phải tham gia sâu vào quá trình xây dựng các chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước.

Khi hoạt động giám sát và phản biện xã hội được thực hiện tốt, Mặt trận sẽ giúp phát hiện những bất cập, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân, đồng thời tạo ra sự đồng thuận xã hội cao nhất. Đây chính là chìa khóa để chúng ta xây dựng một khối đại đoàn kết toàn dân tộc vững chắc, cùng nhau thực hiện thắng lợi đường lối đổi mới và phát triển đất nước trong giai đoạn then chốt này.

Đại hội lần này một lần nữa khẳng định quan điểm "dân làm gốc", lấy nhân dân làm trung tâm. Theo ông, điều này nên được cụ thể hóa như thế nào trong các hoạt động của Mặt trận để không chỉ dừng lại ở khẩu hiệu?

- Tư tưởng "lấy dân làm gốc" là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong lịch sử cách mạng Việt Nam. Hệ thống chính trị của chúng ta là do nhân dân xây dựng nên, vì nhân dân mà phục vụ. Vì vậy, việc Đại hội nhấn mạnh lấy nhân dân làm trung tâm là sự khẳng định lại một chân lý hết sức đúng đắn.

Trong nhiệm kỳ mới, để cụ thể hóa tư tưởng này, mọi hoạt động của Mặt trận Tổ quốc nói riêng và cả hệ thống chính trị nói chung phải hướng tới mục tiêu cao nhất là lợi ích của người dân. Đặc biệt, tôi rất tâm đắc với quan điểm: Phải lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo để đánh giá kết quả hoạt động, hiệu lực và sản phẩm của cả hệ thống chính trị.

Mặt trận phải là người đi đầu trong việc hiện thực hóa chủ trương này. Hiệu quả không nằm trên những con số báo cáo khô khan, mà nằm ở chỗ người dân có cảm thấy cuộc sống tốt đẹp hơn không, những vướng mắc của họ có được giải quyết kịp thời không, và niềm tin của họ vào Đảng, Nhà nước có được củng cố không. Chỉ khi lấy sự hài lòng của dân làm thước đo, chúng ta mới tạo ra được một động lực phát triển thực chất, bền vững cho đất nước trong kỷ nguyên mới.

Xin trân trọng cảm ơn những chia sẻ sâu sắc của ông!

Thanh Hoa (thực hiện)