Hà Nội siết chặt kiểm soát chất thải rắn

Từ phản ánh tại công trường xã Sơn Đồng đến vụ việc ở Đông Anh, Hồng Vân, yêu cầu đặt ra là phải kiểm soát chặt chất thải từ nơi phát sinh đến địa điểm xử lý cuối cùng.

Chấn chỉnh hoạt động đổ phế thải

Tại công trường thi công tuyến đường số 5 thuộc dự án Xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đất dịch vụ xã Lại Yên 17ha (giai đoạn 3), xã Sơn Đồng, những đống vật liệu gồm gạch vỡ, đá, bê tông và đất lẫn phế thải xuất hiện dọc tuyến đường đang thi công. Theo phản ánh của người dân trong khu vực, có tình trạng sử dụng chất thải, phế thải để san lấp mặt bằng.

Hiện trạng dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đất dịch vụ xã Lại Yên 17ha (giai đoạn 3). Ảnh: Vũ Cường

Ngày 26-8-2026, Ban Quản lý dự án đầu tư - hạ tầng xã Sơn Đồng đã tổ chức kiểm tra hiện trường. Biên bản ghi nhận tại thời điểm kiểm tra, công trường đang đào khuôn đường tuyến số 5, bóc lớp đất phong hóa hiện trạng và lu nền đường trước khi đổ lớp đất đồi theo hồ sơ thiết kế được phê duyệt. Tham gia kiểm tra có đại diện chủ đầu tư, đơn vị thi công là Công ty TNHH một thành viên tư vấn và xây dựng ATI cùng đơn vị tư vấn giám sát là Công ty cổ phần Tư vấn thiết kế và Đầu tư xây dựng Hoa Sơn.

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Chí Hiệu, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư - hạ tầng xã Sơn Đồng cho biết đơn vị thi công chỉ tập kết tạm thời chất thải rắn, sau đó sẽ vận chuyển đến nơi quy định.

Phế thải được tập kết tại vị trí của hạng mục vỉa hè, thuộc dự án Xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đất dịch vụ xã Lại Yên 17ha (giai đoạn 3). Ảnh: Vũ Cường

Biên bản kiểm tra chưa phải kết luận xác định có vi phạm về sử dụng vật liệu san nền. Tuy nhiên, phản ánh của người dân và hình ảnh tại hiện trường đặt ra yêu cầu phải làm rõ nguồn gốc vật liệu, việc sử dụng có đúng thiết kế hay không, cũng như quá trình vận chuyển, xử lý sau đó.

Thời gian qua, công tác quản lý chất thải rắn trên địa bàn toàn thành phố Hà Nội đang đứng trước yêu cầu khắt khe, nghiêm ngặt khi tình trạng đổ trộm phế thải còn được phát hiện ở một số địa phương.

Cụ thể, rạng sáng ngày 28-6, Tổ công tác Quản lý đất đai - Trật tự xây dựng xã Đông Anh đã kịp thời phát hiện, chặn đứng một vụ đổ trộm phế thải xây dựng trái phép ra môi trường trên địa bàn.

Đáng chú ý, cơ quan công an đã khởi tố một số vụ việc đổ trộm chất thải khối lượng lớn. Cụ thể, hôm 24-9, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can Nguyễn Văn Chăm, Giám đốc Công ty TNHH MTV vận tải Việt Dũng, về hành vi gây ô nhiễm môi trường. Quá trình điều tra xác định 4 lái xe đã thực hiện 255 chuyến, đổ khoảng 4.539,645 tấn đất, bùn thải từ công trình nhà ở xã hội tại phường Yên Sở đến khu vực đầm Xâm Thị, xã Hồng Vân.

Hà Nội bố trí điểm tiếp nhận, tăng năng lực xử lý

Trước áp lực lượng chất thải phát sinh lớn, thành phố đang triển khai các giải pháp bổ sung địa điểm tiếp nhận, đồng thời phát triển các cơ sở xử lý, tái chế quy mô lớn.

Xe tải đổ trộm 15 tấn trạc thải xây dựng tại thôn Thái Bình, xã Đông Anh, Hà Nội bị lực lượng chức năng phát hiện và xử lý kịp thời. Ảnh:MK

Thực hiện chỉ đạo của UBND thành phố, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Văn bản số 11683/SNNMT-QLCTR ngày 15-8-2026, đề nghị UBND các xã, phường rà soát, đề xuất vị trí có khả năng tiếp nhận đất đào, bùn thải và chất thải rắn xây dựng. Ngày 28-8-2026, Sở tiếp tục ban hành Văn bản số 12452/SNNMT-QLCTR, cung cấp thông tin các vị trí tiếp nhận, tập kết để các ban quản lý dự án, chủ đầu tư và chính quyền cơ sở chủ động phối hợp xử lý.

Theo đó, thành phố đã rà soát, đề xuất 81 vị trí tiếp nhận, tập kết đất đào, bùn thải và chất thải rắn xây dựng, trong đó có 21 vị trí xử lý, tái chế tạm thời chất thải rắn xây dựng. Các vị trí này dự kiến được bố trí trên đất công do UBND cấp xã quản lý, chưa sử dụng; việc lựa chọn đơn vị có năng lực, kinh nghiệm để tổ chức xử lý, nghiền tái chế phải được thực hiện theo quy định. Thời gian hoạt động dự kiến không quá 5 năm nhằm đáp ứng nhu cầu trước mắt trong khi chờ các dự án xử lý theo quy hoạch hoàn thành.

Khu vực bị đổ trộm phế thải tại xã Hồng Vân. Ảnh: PV

Thành phố đồng thời thúc đẩy triển khai các cơ sở xử lý mới, gồm Trạm X16B Chương Dương với công suất dự kiến 700 tấn/ngày, Nhà máy Dục Tú công suất 1.000 tấn/ngày và Khu xử lý Tiến Thắng công suất 480 tấn/ngày. Theo kế hoạch, các cơ sở này dự kiến lần lượt hoàn thành trước ngày 31-12-2026 hoặc trong quý I-2027. Hà Nội cũng đang nghiên cứu các điểm tập kết tập trung quy mô lớn, tạo điều kiện tiếp nhận, trung chuyển và xử lý chất thải khi nhiều dự án trọng điểm đồng loạt triển khai.

Cùng với đầu tư hạ tầng, thành phố định hướng thí điểm công nghệ xử lý, tái chế chất thải rắn xây dựng, đất đào và bùn thải. Các dự án có khối lượng phát sinh lớn được yêu cầu ưu tiên phương án xử lý tại chỗ khi đáp ứng điều kiện kỹ thuật, mặt bằng và môi trường, qua đó giảm chi phí vận chuyển, hạn chế áp lực lên các khu xử lý tập trung và tiết kiệm tài nguyên.

Để những giải pháp này phát huy hiệu quả, chủ đầu tư và ban quản lý dự án cần xác định rõ khối lượng chất thải ngay từ khâu chuẩn bị thi công; nhà thầu phải thực hiện đúng phương án vận chuyển, tiếp nhận; đơn vị giám sát và chính quyền cơ sở cần kiểm tra, đối chiếu khối lượng, địa điểm xử lý, kịp thời phát hiện và ngăn chặn hành vi đổ thải trái phép.