Hạ viện Mỹ bác bỏ nghị quyết giới hạn quyền lực chiến tranh của ông Donald Trump

Động thái này thể hiện sự ủng hộ của Hạ viện đối với chiến dịch quân sự của tổng thống đảng Cộng hòa vào ngày thứ sáu của cuộc xung đột đang leo thang.

Với kết quả bỏ phiếu 219 phiếu thuận, 212 phiếu chống, tại Hạ viện, nơi các thành viên đảng Cộng hòa của ông Trump kiểm soát ở thế đa số ghế sít sao. Hai nghị sĩ đảng Cộng hòa bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết và bốn nghị sĩ đảng Dân chủ bỏ phiếu chống.

Phe đối lập cáo buộc đảng Dân chủ đưa vấn đề này ra bỏ phiếu chỉ vì họ phản đối ông Trump, khiến người Mỹ gặp rủi ro cao hơn.

"Tất cả chúng ta đều biết rằng chúng ta sẽ không ở đây ngày hôm nay nếu tên của tổng thống không phải là Donald Trump" - Dân biểu Rick Crawford của bang Arizona nói trong cuộc tranh luận hôm 5/3 (giờ địa phương).

Những người bảo trợ nghị quyết trong khi đó đã mô tả nó như một nỗ lực nhằm giành lại trách nhiệm của Quốc hội trong việc cho phép chiến tranh, như đã được quy định trong Hiến pháp Mỹ.

Mỹ và Israel đã phát động các cuộc tấn công nhắm vào Iran hôm 28/2, một cuộc xung đột đã khiến hơn 1.000 người thiệt mạng, trong đó có ít nhất 6 binh sĩ Mỹ và gây ra thiệt hại và bất ổn trên khắp Trung Đông.

Một chiến đấu cơ F-35C của hải quân Mỹ trên tàu sân bay - Ảnh: Reuters

Những người ủng hộ cho rằng nghị quyết, bằng cách yêu cầu ông Trump phải trình Quốc hội để xin phép tiến hành chiến tranh, sẽ buộc ông phải giải thích cho người dân Mỹ lý do tại sao Mỹ lại tham chiến và cuộc chiến có thể kết thúc như thế nào.

"Đây là một cuộc chiến do chính quyền này phát động mà không có sự cho phép, không có mục tiêu rõ ràng hoặc kết cục được xác định, và không giải thích họ dự định bảo vệ người dân Mỹ như thế nào" - Dân biểu Gregory Meeks của bang New York, lãnh đạo đảng Dân chủ trong Ủy ban Đối ngoại Hạ viện nhận định.

Cuộc bỏ phiếu sẽ không thể ngăn chặn cuộc xung đột ngay cả khi Hạ viện bỏ phiếu thuận.

Để có hiệu lực, nghị quyết cũng phải được Thượng viện thông qua và giành được đa số hai phần ba cần thiết để bác bỏ quyền phủ quyết dự kiến của ông Trump.

Thượng viện, cũng do đảng của ông Trump kiểm soát với tỷ lệ sít sao, đã ủng hộ chiến dịch quân sự của ông chống lại Iran trong một cuộc bỏ phiếu hôm 4/3.

Các cuộc bỏ phiếu trong tuần này không phải là kết thúc của vấn đề. Nghị quyết về Quyền lực Chiến tranh năm 1973, quy định việc bỏ phiếu về các nghị quyết, nói rằng tổng thống chỉ có thể can thiệp quân sự vào một cuộc xung đột vũ trang khi Quốc hội tuyên chiến hoặc trao quyền cụ thể, hoặc để đáp trả một cuộc tấn công.

Ông Trump và đảng Cộng hòa của ông lập luận rằng Iran đặt ra một "mối đe dọa cận kề", do đó hành động của ông là hợp pháp theo luật đó.

Tuy nhiên, điều khoản về Quyền lực Chiến tranh cũng yêu cầu các hành động quân sự trái phép phải chấm dứt trong vòng 60 ngày, đặt ra cho chính quyền Trump thời hạn vào cuối tháng 4 để tìm kiếm sự chấp thuận của Quốc hội.

Anh Duy