Hai lô đất gia đình thương binh nặng ở Hải Phòng bị chiếm khi nào được trả lại?

Đầu tháng 11/2025, Báo Điện tử VTC News phản ánh việc 2 kẻ chiếm đoạt 2 lô đất tại phường An Hải (TP Hải Phòng) của gia đình thương binh nặng 1/4 Nguyễn Văn Vĩnh (sinh năm 1950, sống ở phường Lê Chân). Sự việc kéo dài hơn 15 năm qua nhưng đến nay gia đình vẫn chưa đòi lại được 2 lô đất dù cơ quan Thi hành án dân sự đã có quyết định cưỡng chế.

Hai lô đất của gia đình thương binh nặng 1/4 bị chiếm dụng 15 năm qua.

Ngay sau đó, Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Tiến Châu (nay là Phó Thủ tướng) chỉ đạo rằng trong tháng 11/2025, cơ quan Thi hành án dân sự TP Hải Phòng phải xây dựng xong kế hoạch cưỡng chế để thu hồi 2 lô đất bị chiếm dụng, bàn giao lại cho gia đình ông Nguyễn Văn Vĩnh.

Trong trường hợp không vận động được người phải thi hành án tự nguyện chấp hành, cơ quan thi hành án phải tổ chức cưỡng chế để trao trả cho gia đình ông Nguyễn Văn Vĩnh 2 lô đất nêu trên.

Tuy nhiên, từ đó đến nay, sự việc dường như vẫn “giậm chân tại chỗ”.

Ngày 22/5, trả lời phóng viên Báo Điện tử VTC News, ông Mai Trung Nghĩa - Chấp hành viên, Trưởng Thi hành án Khu vực 2 (Thi hành án dân sự TP Hải Phòng) cho biết, sau khi có ý kiến chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Hải Phòng, Phòng thi hành án khu vực 2 đã tổ chức họp liên ngành làm rõ một số nội dung liên quan để thi hành án.

Trong đó, liên ngành đã tổ chức xác định mốc giới 2 lô đất theo bản án, họp thống nhất thời gian cưỡng chế thi hành. Cơ quan thi hành án tìm thuê nhà cho người bị cưỡng chế, tìm thuê kho chứa tài sản sau khi cưỡng chế và đã xây dựng kế hoạch, phương án cưỡng chế thi hành án.

“Theo kế hoạch, đơn vị sẽ tổ chức thi hành án trong tháng 12/2025, tuy nhiên do cần làm rõ một số nội dung liên quan đến bản án và Phòng thi hành án phải tìm chỗ ở tạm cho người bị thi hành án và chỉ cho họ biết, còn họ có đồng ý hay không thì vẫn tổ chức cưỡng chế thi hành.

Tuy nhiên, đến nay cơ quan Thi hành án vẫn chưa tìm được chỗ ở tạm cho họ nên chưa tổ chức cưỡng chế thi hành. Khi nào cơ quan thi hành án tìm được nơi ở tạm cho người phải thi hành án thì mới tổ chức cưỡng chế”, ông Nghĩa cho biết.

Theo ông Mai Trung Nghĩa, Mục 5 điều 115 Luật Thi hành án dân sự quy định, trong trường hợp người phải thi hành án không có chỗ ở khác thì cơ quan thi hành án phải thuê nhà ở cho người phải thi hành án trước khi cưỡng chế thi hành để họ có chỗ ở tạm thời.

Đến nay (18/7, đã gần 2 tháng trôi qua), ông Mai Trung Nghĩa cho biết cơ quan Thi hành án khu vực 2 vẫn chưa thuê được nhà cho người bị thi hành án; ngoài ra do thay đổi chấp hành viên, một số phần việc phải làm lại từ đầu nên vẫn chưa thể tổ chức cưỡng chế.

Ông Nghĩa cho biết, đơn vị sẽ cố phấn đấu trong tháng 8 tới tổ chức cưỡng chế xong 2 lô đất nêu trên để bàn giao cho gia đình ông Nguyễn Văn Vĩnh.

Hơn 15 năm qua, ông Vĩnh gửi hàng loạt đơn từ đến cơ quan chức năng nhưng vẫn chưa lấy lại được 2 lô đất bị chiếm dụng.

Như Báo Điện tử VTC News đã phản ánh, năm 2010, gia đình ông Nguyễn Văn Vĩnh có 2 lô đất ở thôn Trang Quan, phường An Hải bị chiếm dụng xây nhà ở và tường bao trái phép.

Năm 2011, ông Vĩnh gửi đơn đến chính quyền nhưng không được giải quyết nên gia đình khởi kiện ra TAND huyện An Dương (cũ). Tòa tuyên buộc trả lại đất cho gia đình ông.

Chi cục Thi hành án dân sự huyện An Dương (cũ) cũng ban hành các quyết định cưỡng chế vào cuối năm 2022. Tuy nhiên, đến nay, 2 thửa đất vẫn không được trả lại, những người chiếm dụng xây nhà cấp 4 để mở cửa hàng cho thuê, sinh sống.

Theo Thi hành án dân sự TP Hải Phòng, tháng 1/2022, Chi cục Thi hành án huyện An Dương ra 2 quyết định thi hành án yêu cầu phía chiếm dụng là vợ chồng bà Phạm Thanh Chinh và vợ chồng ông Nguyễn Đức Tường trả lại phần diện tích đất đã lấn chiếm và tháo dỡ các công trình xây dựng trên đó. Tuy nhiên, khi chấp hành viên của Chi cục đến bàn giao các quyết định thi hành án, họ không ký nhận biên bản.

Từ khi ra quyết định cho đến tháng 11/2022, Chi cục Thi hành án dân sự huyện An Dương đã nhiều lần mời những người liên quan đến trụ sở Chi cục và UBND xã An Đồng (cũ) để động viên, thuyết phục tự nguyện bàn giao tài sản nhưng hai gia đình đều vắng mặt không lý do, không hợp tác giải quyết. Vì vậy, Chi cục Thi hành án dân sự huyện An Dương cùng các cơ quan chức năng thống nhất cưỡng chế thi hành án.

Để đảm bảo trình tự cưỡng chế, Chi cục Thi hành án dân sự huyện An Dương phối hợp với các cơ quan chuyên môn khảo sát, xác định mốc giới, đo vẽ lập sơ đồ hiện trạng tài sản. Thế nhưng trong 2 cuộc khảo sát, gia đình ông Tường và bà Chinh đều tỏ thái chống đối, lôi kéo đông người cản trở tổ công tác.

Cũng theo Thi hành án dân sự TP Hải Phòng, đây là vụ việc có tính chất rất phức tạp. Người phải thi hành án không tự nguyện thi hành, không hợp tác trong toàn bộ quá trình tổ chức thi hành án ngay từ khi thông báo quyết định thi hành án, hành vi chiếm giữ tài sản có sự chuẩn bị chống đối quyết liệt, nhân thân các đương sự có mối quan hệ xã hội phức tạp, lôi kéo đông người tham gia.

Khi tiếp xúc với người phải thi hành án có biểu hiện coi thường pháp luật, có lời nói lăng mạ chửi bới, đe dọa, cán bộ làm việc và công tác xác minh tài sản thi hành án gặp rất nhiều khó khăn, liên quan nhiều cơ quan quản lý phối kết hợp cung cấp thông tin tài sản thi hành án.

Bên cạnh đó, các đương sự lấn chiếm đã xây dựng nhà, ăn ở sinh hoạt thời gian dài nên khi thực hiện cưỡng chế phải tháo dỡ toàn bộ vật kiến trúc, di chuyển tài sản đồ đạc sinh hoạt gia đình... Việc này cần các lực lượng, cơ quan chức năng có thẩm quyền tham gia, đảm bảo an toàn trong mọi tình huống, ngăn chặn và xử lý kịp thời khi xảy ra chống đối.

Đến 24/10/2024, Chi cục Thi hành án dân sự huyện An Dương gửi văn bản đến Công an huyện An Dương về việc phối hợp thống nhất xây dựng kế hoạch và phương án bảo vệ cưỡng chế thi hành án dân sự.

Tuy nhiên, do quá trình chuyển đổi An Dương từ huyện lên quận, sáp nhập cơ quan Thi hành án dân sự và chuyển đổi mô hình cơ quan Thi hành án dân sự 1 cấp từ 1/7; cùng với việc hợp nhất Chi cục Thi hành án dân sự An Dương và An Lão thành Phòng Thi hành án khu vực 2 trực thuộc TP Hải Phòng, nên việc tổ chức cưỡng chế bị ảnh hưởng.