Hai nữ sinh Gia Lai sáng kiến ứng dụng AI cảnh báo sạt lở

Ngày 25/8, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Gia Lai diễn ra lễ tổng kết trao giải cuộc thi sáng tạo Thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh Gia Lai lần thứ I - năm 2026.

Theo ban tổ chức, sau gần 6 tháng triển khai cuộc thi, kết quả cho thấy các ý tưởng sáng tạo của lứa tuổi thanh thiếu niên, nhi đồng của tỉnh rất phong phú, đa dạng, có ở tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, thể hiện sự quan tâm của các em học sinh ở mọi lứa tuổi đối với những vấn đề thực tiễn đặt ra trong học tập, đời sống, môi trường và góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh nhà.

Cuộc thi đã tạo được sức lan tỏa tích cực, thu hút 150 đề tài của các em học sinh. Ảnh: Trương Định

Cuộc thi đã nhận 150 đề tài tham gia dự thi của các tác giả, nhóm tác giả là học sinh của các Trường TH, THCS, THPT trên toàn tỉnh, được sắp xếp theo 5 lĩnh vực gồm: Đồ dùng dành cho học tập; Phần mềm tin học và chuyển đổi số; Sản phẩm thân thiện với môi trường; Các dụng cụ sinh hoạt gia đình và đồ chơi trẻ em; Các giải pháp kỹ thuật nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế.

Kết quả, cuộc thi có 51 đề tài đạt giải, trong đó có 3 giải nhất, 8 giải nhì, 15 giải ba và 25 giải khuyến khích.

Trao giải cho các nhóm tác giả đạt giải nhất. Ảnh: Trương Định

Một trong những sáng kiến đạt giải nhất gây ấn tượng là giải pháp "ứng dụng AI và IoT giúp phát hiện sớm sạt lở đất trong khu dân cư" thuộc lĩnh vực các giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế, của nhóm tác giả Nguyễn Lê Diễm My (lớp 7A1) và Hồ Lê Bảo Châu (lớp 6A2, Trường THCS Nhơn Tân, xã An Nhơn Tây).

Trăn trở trước mối đe dọa thường trực đối với chính gia đình và xóm giềng, nhóm tác giả đã đặt ra câu hỏi: Làm sao để có một “người gác đồi” trung thành, có thể đưa ra cảnh báo sớm sạt lở ngay trong đêm tối giúp người dân kịp thời sơ tán? Từ đó ý tưởng giải pháp được hình thành.

Với kết cấu nhỏ gọn, chi phí thấp nhưng có độ chính xác cao, giải pháp giúp xác nhận xác suất sạt lở trên 75%, đưa ra cảnh báo sớm, truyền thẳng tín hiệu tới điện thoại người dân và chính quyền địa phương chỉ sau 0,5 giây, kịp thời đưa ra thông báo, giúp bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân vùng có nguy cơ sạt lở đất cao.

Nhóm tác giả giới thiệu "Ứng dụng AI và IoT giúp phát hiện sớm sạt lở đất trong khu dân cư".

Theo nhóm tác giả, điểm sáng tạo nổi bật không chỉ dùng ngưỡng cảm biến đơn giản mà đã thử tích hợp mô hình trí tuệ nhân tạo tại biên (Edge AI) được huấn luyện qua Edge Impulse để phân loại các trạng thái bình thường, xe chạy gây rung và sạt lở. Việc đưa ra cơ chế “khóa kép” gồm độ ẩm đất, góc nghiêng và xác suất nhận diện sạt lở nhằm hạn chế báo động giả.

Tại buổi lễ, ông Lâm Hải Giang - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai biểu dương các em học sinh đã đạt giải trong cuộc thi. Đồng thời, ghi nhận sự đồng hành, hướng dẫn của các thầy giáo cô giáo, phụ huynh tạo điều kiện để các em mạnh dạn theo đuổi những ý tưởng sáng tạo của mình.

Theo ông Giang, một ý tưởng tốt của học sinh, nếu được khích lệ, được hướng dẫn và có môi trường thử nghiệm phù hợp, hoàn toàn có thể trở thành một sản phẩm có ích cho cộng đồng.