Hành trình khởi nghiệp của người phụ nữ dân tộc Mường

Chị Đinh Thị Chúc, thôn Bình Phú, xã Phú Sơn (bên phải) là tấm gương điển hình trong phong trào phụ nữ khởi nghiệp.

Đi qua những cung đường rất đỗi bình yên của làng quê đang từng ngày đổi mới, chúng tôi tìm tới nhà của chị Đinh Thị Chúc tại thôn Bình Phú, xã Phú Sơn.

Lần đầu gặp chị, ấn tượng của nhiều người về chị đó là một người phụ nữ nhanh nhẹn, tháo vát, nhiệt huyết và năng nổ. Xây dựng thành công HTX may mặc Thạch Bình, giải quyết việc làm cho hàng chục lao động địa phương, thế nhưng ít ai biết được hành trình khởi nghiệp của chị đầy khó khăn, vất vả.

Chị Chúc sinh năm 1978, là người dân tộc Mường. Từ khi còn trẻ, chị đã sớm bộc lộ niềm yêu thích đặc biệt với nghề may. Vì vậy, chị đã tìm cách học nghề và duy trì như một công việc để kiếm thêm thu nhập. Tuy nhiên, trên thực tế, mức thu nhập ấy khá thấp, không đủ để trang trải cho cuộc sống gia đình.

Chị Đinh Thị Chúc khởi nghiệp từ chính niềm đam mê với nghề may mặc.

Thời điểm từ năm 2014 - 2021, chị Chúc giữ chức Trưởng thôn Lạc Bình 1, xã Thạch Bình (sau sáp nhập thuộc xã Phú Sơn). Đồng thời, từ năm 2004 - 6/2026, chị kiêm nhiệm chức Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn. Trách nhiệm cùng với nỗi trăn trở của một cán bộ đã trở thành nguồn động lực mạnh mẽ giúp chị hình thành ý tưởng xây dựng mô hình kinh tế phù hợp với đặc điểm tình hình dân cư ở địa phương, vừa giải quyết việc làm cho người dân, vừa gắn với phát triển kinh tế lâu dài, bền vững.

Chị Chúc tâm sự, mong mỏi lớn nhất của chị là giúp cho người dân tộc Mường có một công việc ổn định, thoát khỏi cái nghèo mà không phải đi làm xa, nhất là đối với những phụ nữ yếu thế, thay vì chỉ có nguồn thu nhập bấp bênh từ sản xuất nông nghiệp.

Dấu mốc quan trọng, năm 2018, các cấp Hội Phụ nữ tập trung triển khai thực hiện Đề án “Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp”, tôi nhận thấy đây chính là cơ hội để thành lập Tổ hợp tác may mặc. Vì vậy, tôi vận động 11 chị em đang làm nghề may tại địa phương tự nguyện tham gia. Sau hơn 1 năm hoạt động, Tổ hợp tác đã giải quyết việc làm thường xuyên cho 11 thành viên và 10 chị em trong thôn làm theo thời vụ - chị Chúc chia sẻ.

Năm 2020, để thuận tiện trong việc giao dịch và mở rộng thị trường, chị bàn với chị em trong Tổ hợp tác, cùng với sự hỗ trợ, tư vấn của các cấp Hội Phụ nữ đăng ký thành lập HTX may mặc Thạch Bình, có con dấu và tư cách pháp nhân do chị Đinh Thị Chúc làm Giám đốc.

Chị Chúc cho biết, trong giai đoạn đầu triển khai, HTX gặp khó khăn về nguồn vốn để đầu tư mở rộng sản xuất, nâng cấp máy móc và trang thiết bị; việc tìm kiếm, duy trì các đơn hàng ổn định còn hạn chế; các yêu cầu khắt khe về chất lượng, tiến độ giao hàng và sức cạnh tranh của thị trường cũng là những thách thức lớn. Ngoài ra, công tác đào tạo, nâng cao tay nghề cho người lao động, đặc biệt là lao động nữ tại địa phương, cũng đòi hỏi thời gian và chi phí đầu tư lớn.

Quy mô sản xuất mở rộng, trách nhiệm trên vai cũng lớn hơn là điều khiến chị Chúc nhiều đêm trăn trở tìm ra hướng đi lâu dài cho HTX. Có thời điểm, chị phải tự mình đến nhiều nơi mới để học tập kinh nghiệm, tìm kiếm cơ hội hợp tác, phát triển cũng như xây dựng mối quan hệ lâu dài, uy tín. Sau này, khi mạng xã hội trở nên phổ biến hơn, chị xây dựng kênh bán hàng trực tuyến để giới thiệu, quảng bá sản phẩm, mở rộng tệp khách hàng tiềm năng.

Chị hiểu rằng, để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường, HTX cũng phải đổi mới, việc quan trọng là phải đầu tư “đồng bộ”, từ máy móc, trang thiết bị đến con người. Hiện HTX ứng dụng hệ thống máy may công nghiệp, nhằm tối ưu quy trình sản xuất, nâng cao năng suất, giảm thiểu chất thải ra môi trường; chú trọng đào tạo tay nghề cho người lao động theo phương châm “cầm tay chỉ việc”, kết hợp cùng quy trình quản lý và kiểm soát chất lượng chặt chẽ.

HTX may mặc Thạch Bình, xã Phú Sơn tạo việc làm ổn định cho người dân địa phương.

Với sự kiên định trong định hướng phát triển của bản thân cùng sự đoàn kết của các thành viên HTX, sự hỗ trợ của chính quyền địa phương, các cấp Hội Phụ nữ, đến nay, HTX may mặc Thạch Bình đã dần khẳng định chỗ đứng trên thị trường.

HTX hoạt động với 25 thành viên, giải quyết việc làm thường xuyên cho 30 người, trong đó chủ yếu là phụ nữ nghèo, phụ nữ khuyết tật và người dân trên địa bàn. Thu nhập hằng tháng duy trì từ 4,5 - 6,5 triệu đồng/người.

Gắn bó với HTX nhiều năm nay, chị Bùi Thị Xuân, thôn Bình Phú, xã Phú Sơn phấn khởi chia sẻ: Môi trường làm việc tại HTX may mặc Thạch Bình rất thoải mái, chị em hoà đồng, luôn hướng dẫn, giúp đỡ lẫn nhau trong công việc cũng như trong cuộc sống. Thu nhập đảm bảo, cao hơn sản xuất nông nghiệp truyền thống, việc trả lương duy trì đều đặn, không khi nào bị trễ lương nên chị em rất yên tâm gắn bó với công việc lâu dài.

Mỗi tháng HTX gia công và tiêu thụ khoảng 30.000 sản phẩm may mặc. Sản phẩm được xuất khẩu đi nước ngoài và tiêu thụ nội địa. Lợi nhuận của HTX sau khi trừ chi phí năm 2020 đạt 750 triệu đồng, vài năm gần đây, mức lợi nhuận ước đạt khoảng 1 tỷ đồng/năm.

Chị Đinh Thị Chúc chú trọng nâng cao tay nghề cho người lao động với phương châm “cầm tay chỉ việc”.

Đánh giá về mô hình phát triển kinh tế của chị Chúc, bà Vũ Thị Thanh Thúy, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Phú Sơn cho biết: Chị Chúc và các thành viên đã xây dựng và phát triển mô hình kinh tế tập thể bền vững, góp phần khai thác hiệu quả nguồn nhân lực tại chỗ, tạo việc làm ổn định và nâng cao thu nhập cho người dân địa phương. Đồng thời, tạo điều kiện để người dân phát huy tinh thần đoàn kết, tương trợ và gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc Mường. Chúng tôi ghi nhận sự nỗ lực, kiên trì bền bỉ của chị Đinh Thị Chúc và coi đây là tấm gương sáng cho chị em phụ nữ học tập. Các cấp Hội Phụ nữ sẽ tiếp tục đồng hành, giúp đỡ về mọi mặt để phong trào phụ nữ khởi nghiệp ngày càng lan toả sâu rộng.

Không chỉ tiên phong trong phát triển kinh tế, chị Đinh Thị Chúc còn năng nổ trong công tác chung của thôn, của Hội. Suốt những năm tháng giữ cương vị là Trưởng thôn, Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn, chị đã tích cực huy động người dân hiến đất làm đường, góp công, góp sức và tiền xây dựng các công trình công cộng; vận động bà con trồng hoa, cây xanh tại các tuyến đường; xây dựng mô hình thu gom, phân loại, xử lý rác thải bảo vệ môi trường, mô hình 5 không 3 sạch, mô hình gia đình văn hoá,… Nhờ đó, thôn của chị luôn là một trong những đơn vị tiêu biểu đi đầu trong các phong trào, góp phần thiết thực trong xây dựng nông thôn mới.

Chị Đinh Thị Chúc phát huy vai trò, trách nhiệm của người cán bộ thôn trong công việc chung của cộng đồng.

Đặc biệt, đến hết tháng 6/2026, sau khi thôi giữ chức vụ Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn, với năng lực, phẩm chất đáng quý, chị đã được người dân bầu và giữ chức Trưởng thôn Bình Phú, xã Phú Sơn từ tháng 7/2026. Địa bàn thôn rộng, có hơn 90% dân cư là người dân tộc Mường, chị Chúc hiểu rõ, trách nhiệm của mình là rất lớn. Thế nhưng, dù ở cương vị nào, chị Chúc cũng luôn phát huy tinh thần, trách nhiệm của người cán bộ, nhiệt huyết trong mọi công việc, luôn nhận được lòng tin, sự tín nhiệm của cộng đồng dân cư.

Với những đóng góp của mình, chị Đinh Thị Chúc đã được các cấp ghi nhận và khen thưởng. Nhiều năm liền chị được Chủ tịch UBND xã tặng Giấy khen Trưởng thôn có thành tích xuất sắc trong phong trào xây dựng nông thôn mới, Chi hội trưởng Phụ nữ có thành tích xuất sắc trong công tác hội; được Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh chứng nhận là Chi hội trưởng phụ nữ tiêu biểu năm 2021 và 2023; HTX may mặc Thạch Bình được Chủ tịch UBND xã tặng Giấy khen vì đã có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua “Dân vận khéo” giai đoạn 2021 - 2023, được Chủ tịch UBND tỉnh tặng Bằng khen vì đã có thành tích xuất sắc trong thực hiện phong trào thi đua của tỉnh năm 2023.

Từ tấm gương của chị Đinh Thị Chúc, một lần nữa khẳng định vai trò, vị thế của người phụ nữ trong cuộc sống hiện đại. Hy vọng rằng, tấm gương của chị sẽ tiếp tục lan tỏa đến các chị em phụ nữ để họ viết tiếp câu chuyện cuộc đời mình bằng tinh thần, ý chí và nghị lực, xây dựng nên những “trái ngọt” trong hành trình khởi nghiệp cũng như trong cuộc sống, góp phần xây dựng quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp.