Hành trình tri ân 'tìm lại tên các liệt sĩ' của nữ quân nhân 9X

Với lòng biết ơn sâu sắc đối với các anh hùng liệt sĩ đã chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, những ngày qua, Trung tá Vũ Thùy Dương, Trưởng ban Bản đồ, Phòng Tác chiến, Bộ Tham mưu, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đang cùng đồng đội vượt qua nhiều khó khăn, chạy đua cùng thời gian, tích cực tham gia Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Nữ trưởng ban đầu tiên của ngành Bản đồ

Năm 2013, Vũ Thùy Dương tốt nghiệp Học viện Kỹ thuật quân sự, chuyên ngành Địa Tin học - ngành đào tạo kỹ sư xây dựng bản đồ địa hình phục vụ nhiều nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, đặc biệt là nhiệm vụ tham mưu tác chiến. Sau khi tốt nghiệp với quân hàm Trung úy, chị được phân công công tác tại Bộ tư lệnh Thủ đô Hà Nội.

Trung tá Vũ Thùy Dương cho biết: Bản đồ là một ngành khoa học đặc thù, nghiên cứu về việc biểu diễn, thành lập, sử dụng và phân tích thông tin không gian địa lý, thể hiện tính trực quan thông qua ký hiệu, màu sắc, tỷ lệ, bố cục; thể hiện tính khoa học thông qua việc thành lập bản đồ được xây dựng theo các quy luật toán học, phép chiếu bản đồ, hệ tọa độ và tiêu chuẩn kỹ thuật. Ngày ngày tiếp xúc với những con số, tọa độ… nhưng chưa bao giờ chị Dương cảm thấy công việc khô khan, nhàm chán. Bởi, chị nhận thức rất rõ tầm quan trọng, vai trò của ngành Bản đồ đối với sự phát triển của đất nước.

Tháng 11-2023, ở tuổi 33, chị Dương được bổ nhiệm làm Trưởng ban Bản đồ và trở thành nữ trưởng ban đầu tiên của ngành Bản đồ trong toàn quân. Từ đó, Vũ Thùy Dương tiếp tục cùng các đồng đội tham mưu với cấp trên triển khai công tác Địa hình quân sự của Bộ tư lệnh.

Năm 2025, sau khi triển khai chính quyền địa phương 2 cấp, toàn bộ hệ thống bản đồ địa hình các tỷ lệ phải triển khai cập nhật, hiệu chỉnh với khối lượng khổng lồ. Với tiến độ gấp, nhiệm vụ đòi hỏi kỹ thuật cao và sự phối hợp hiệp đồng của nhiều cơ quan, đơn vị, chị và đồng đội làm việc ngày đêm để bảo đảm tiến độ công việc.

Cường độ làm việc này đối với các nữ quân nhân sẽ không ít khó khăn khi chị em còn lo gia đình và chăm sóc con nhỏ. Tuy nhiên, với sự giúp đỡ của gia đình, sự phân công nhiệm vụ khoa học, các nhiệm vụ giao cho tập thể Ban Bản đồ đều hoàn thành tốt, nhiều nhiệm vụ hoàn thành xuất sắc.

Niềm tự hào được tham gia chiến dịch đặc biệt

Từ năm 2018, khi Ban Chỉ đạo Quốc gia 515 triển khai công tác lập Bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, với chuyên môn của mình, chị được tin tưởng giao nhiệm vụ chủ trì về công tác lập bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên địa bàn TP Hà Nội. Chị đã triển khai, thành lập 526 bản đồ cấp xã, 30 bản đồ cấp huyện và bản đồ cấp thành phố, xác định vị trí tọa độ của 340 nghĩa trang liệt sĩ; xác định vị trí và lập sơ đồ mộ chí đối với các mộ độc lập; xác định khu vực địa bàn có thông tin liệt sĩ nhưng chưa tìm kiếm, quy tập. Trên cơ sở kết luận địa bàn của địa phương, bản đồ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ các cấp được thành lập làm cơ sở để triển khai công tác tìm kiếm sau này.

Trung tá Vũ Thùy Dương (thứ tư, bên phải) tham gia đoàn dâng hương tri ân trước khi tổ chức lấy mẫu tại Nghĩa trang Liệt sĩ Yên Viên.

Vừa qua, TP Hà Nội triển khai "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" do Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ phát động, chị được tin tưởng giao nhiệm vụ tham gia tổ công tác liên ngành của TP Hà Nội; chủ trì, hướng dẫn UBND các xã, phường nhiệm vụ khảo sát, lập sơ đồ 340 nghĩa trang liệt sĩ, xác định tọa độ chính xác của hơn 5.000 mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin; lập danh sách mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin phục vụ lấy mẫu ADN; hướng dẫn quy trình số hóa, cập nhật thông tin quá trình lấy mẫu khi tổ chức lấy mẫu, bàn giao mẫu. Đây là một nhiệm vụ đòi hỏi tính chính xác cao, liên tục, là nhiệm vụ quan trọng bảo đảm việc lấy mẫu ADN liệt sĩ được chính xác, khoa học. Bên cạnh việc hướng dẫn UBND các xã, phường, chị còn cùng đồng đội trực tiếp thực hiện việc lập sơ đồ, xác định tọa độ chính xác của 556 mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin tại 3 nghĩa trang liệt sĩ thành phố.

Trước khối lượng công việc nhiều, thời gian ít, nhân sự tham gia đòi hỏi trình độ kỹ thuật và chuyên môn hóa cao, chị và đồng đội không quản đêm ngày, chạy đua với thời gian để gấp rút triển khai, hoàn thành việc lập sơ đồ và xác định tọa độ 556 mộ liệt sĩ, đồng thời đã hoàn thành danh sách thứ tự tổ chức lấy mẫu tại thực địa bảo đảm tiến độ của thành phố.

Trung tá Vũ Thùy Dương cùng lãnh đạo thống nhất phương án tổ chức triển khai lấy mẫu xác định danh tính liệt sĩ tại thực địa.

Sau bước khảo sát, lập sơ đồ và xác định tọa độ của 5.000 mộ chưa xác định được thông tin hoàn tất, cuối tháng 7 này, chị và đồng đội sẽ tham gia triển khai tập huấn, hướng dẫn UBND các xã, phường hoàn thành mọi công tác chuẩn bị (sơ đồ, tọa độ, danh sách khai quật); đồng thời, tập huấn chuyên môn đối với các đồng chí đảm nhiệm công tác số hóa, cập nhật thông tin quá trình lấy mẫu (khoảng 450 đồng chí) trước khi tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ vào tháng 8.

Trong quá trình tham gia chiến dịch, kỷ niệm khiến Trung tá Vũ Thùy Dương nhớ nhất là ngày thành phố tổ chức làm điểm tại Nghĩa trang Liệt sĩ Yên Viên thuộc xã Phù Đổng… Chị Dương được giao phụ trách đội số hóa, cập nhật thông tin quá trình lấy mẫu. Từ khi bắt đầu, chị rất lo lắng khi từng tấc đất đào xuống ngày một sâu mà chưa có chút phản hồi nào từ lòng đất. Đến khi có người nói “thấy rồi”, cảm giác như trút được tảng đá đè nặng trong lòng, cảm xúc vỡ òa trong không khí ấy. Sau khi kiểm tra chắc chắn mọi thông tin không sai lệch, chị tiếp tục triển khai công việc của mình tại các vị trí khác với sự xúc động đến khó tả.

Chị Dương luôn tâm niệm, chiến tranh đã lùi xa, nhiều liệt sĩ đã nằm lại đất mẹ hàng chục năm, đồng nghĩa với việc những dấu vết giúp xác định được danh tính các đồng chí có nguy cơ cao bị quá khứ vùi lấp. Vì vậy, nếu công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ được đẩy nhanh ngày nào, mỗi một mẫu được lấy đạt chất lượng tốt sẽ mang đến cơ hội nhiều hơn để tìm lại được danh tính liệt sĩ. Hơn lúc nào hết, chị càng quyết tâm cùng với đồng đội đẩy mạnh triển khai công tác lấy mẫu đối với các liệt sĩ chưa xác định được thông tin và công tác tìm kiếm, quy tập 14 liệt sĩ có thông tin nhưng chưa được tổ chức tìm kiếm, quy tập tại địa bàn thành phố.

“Tôi hiểu rằng hòa bình chúng ta đang sống đã được dựng xây từ biết bao máu xương của thế hệ cha ông. Nhưng hòa bình hôm nay không đồng nghĩa với bình yên tuyệt đối mà đòi hỏi bản lĩnh, ý chí và tinh thần cảnh giác cao. Chúng tôi không chỉ sẵn sàng chiến đấu bảo vệ Tổ quốc mà sẽ luôn là nòng cốt trong các công tác đền ơn đáp nghĩa, phòng, chống thiên tai, góp phần giữ vững an ninh trật tự và môi trường hòa bình. Thông điệp tôi muốn gửi đi là chúng ta hãy cùng nhau tri ân quá khứ, gìn giữ hòa bình và xây dựng tương lai đất nước”, chị Dương trải lòng.

Với những đóng góp của mình, Trung tá Vũ Thùy Dương được thủ trưởng các cấp, Chủ tịch UBND thành phố ghi nhận, tặng nhiều bằng khen.