Hành trình xuyên quãng đường 500km để cứu sản phụ mắc biến chứng HELLP

Bác sĩ thăm khám cho sản phụ. (Ảnh: BVCC)

Đêm 13/1, Bệnh viện Phụ sản Trung ương nhận được cuộc gọi khẩn từ các bác sĩ Khoa sản, Bệnh viện đa khoa tỉnh Lai Châu xin hỗ trợ về một trường hợp sản phụ đang trong tình trạng đặc biệt nguy kịch.

Bệnh nhân T.U.M, 33 tuổi, tiền sử 2 con đẻ thường, sống tại xã Sì Lở Lầu, tỉnh Lai Châu, được chuyển đến khoa sản bệnh viện tỉnh trong tình trạng tiền sản giật nặng - hội chứng HELLP - một trong những biến chứng nguy hiểm, đe dọa trực tiếp tính mạng cả mẹ và thai nhi.

Bệnh nhân cần được phẫu thuật mổ lấy thai bảo đảm sức khỏe cho cả mẹ và em bé. Tuy nhiên, tại thời điểm đó Bệnh viện đa khoa tỉnh Lai Châu không có khối tiểu cầu để truyền cho bệnh nhân.

Bệnh nhân là người vùng sâu, vùng xa, địa bàn cực bắc của tỉnh Lai Châu, tiếp giáp với biên giới Việt Nam-Trung Quốc, do điều kiện sống khó khăn, nhận thức y tế hạn chế, bệnh nhân đã không đi khám thai định kỳ trong suốt thời gian mang thai, hoàn toàn không biết mình mắc tiền sản giật cho tới khi bệnh đã ở giai đoạn nguy kịch.

Ngay sau khi báo cáo trực lãnh đạo bệnh viện là Tiến sĩ, bác sĩ Đặng Thị Hồng Thiện, Thạc sĩ, bác sĩ Đặng Anh Linh đã nhanh chóng xây dựng các phương án xử trí một cách chặt chẽ, khoa học và thực tế.

Nhận thấy quãng đường từ Lai Châu về Hà Nội kéo dài 7-8 giờ đồng hồ, tiềm ẩn vô vàn rủi ro: sản phụ có thể lên cơn sản giật, tăng huyết áp kịch phát, rau bong non,… bất cứ lúc nào trên đường vận chuyển, bác sĩ Linh đã liên lạc với tua trực của Khoa sản, Bệnh viện đa khoa Lai Châu đưa ra 2 phương án.

Phương án đầu tiên là liên hệ chuyển sản phụ sang Bệnh viện Sản Nhi Lào Cai - tuyến tỉnh gần nhất, chỉ mất khoảng 2 giờ di chuyển với mục tiêu mổ lấy thai sớm nhằm giảm nguy cơ cho cả mẹ và con, với điều kiện bệnh viện có sẵn tiểu cầu truyền trong phẫu thuật. Tuy nhiên, chỉ ít phút sau, thông tin phản hồi cho biết Bệnh viện Sản Nhi Lào Cai không có sẵn tiểu cầu để thực hiện ca mổ.

Trước tình huống đó, phương án thứ hai - chuyển thẳng về Bệnh viện Phụ sản Trung ương được kích hoạt. Tuy nhiên, bác sĩ Đặng Anh Linh đưa ra ba yêu cầu bắt buộc mang tính sống còn: thứ nhất, trên xe chuyển viện phải có bác sĩ sản khoa và bác sĩ hồi sức đi kèm, đủ năng lực xử trí cấp cứu, đặt nội khí quản, hồi sức hô hấp và tim mạch nếu bệnh nhân lên cơn sản giật hoặc xảy ra biến chứng sản khoa nặng trên đường.

Thứ hai, nếu có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào của mẹ trong quá trình vận chuyển, đoàn xe phải lập tức đưa bệnh nhân vào cơ sở y tế gần nhất, tuyệt đối không cố di chuyển đường dài trong mọi tình huống.

Thứ ba, toàn bộ hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm được yêu cầu chụp và gửi qua điện thoại về Bệnh viện Phụ sản Trung ương để các khoa phòng chủ động lên kế hoạch phẫu thuật, chuẩn bị tiểu cầu đúng nhóm máu và kích hoạt hệ thống cấp cứu.

Ngay sau đó, chế độ báo động được bật lên. Hệ thống tiếp nhận và ứng cứu khẩn cấp được thiết lập, các ê-kíp sản khoa, gây mê hồi sức, huyết học truyền máu, sơ sinh… sẵn sàng cho một ca mổ đặc biệt nguy hiểm, nơi không có chỗ cho bất kỳ sai sót nào.

Khoảng 5 giờ sáng ngày 14/1, sản phụ được chuyển tới Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Phụ sản Trung ương. Toàn bộ ê-kíp phối hợp nhịp nhàng đúng như kế hoạch đã được chuẩn bị từ trước để phẫu thuật lấy thai an toàn. Em bé cất tiếng khóc to chào đời trong niềm vỡ òa của cả ê-kíp. Trẻ 36 tuần, nặng 2,1kg chậm phát triển trong tử cung do ảnh hưởng bệnh tiền sản giật của mẹ, được chuyển ngay sang Khoa Sơ sinh để tiếp tục theo dõi và chăm sóc chuyên sâu.

Sau mổ, sản phụ được chuyển về Khoa Hồi sức cấp cứu để điều trị và theo dõi sát sao. Bên cạnh công tác chuyên môn, bệnh viện cũng đặc biệt quan tâm tới hoàn cảnh gia đình bệnh nhân. Hai vợ chồng đều không biết chữ, không có nghề nghiệp ổn định, điều kiện kinh tế hết sức khó khăn.

Phòng Công tác xã hội của bệnh viện đã kịp thời tiếp cận, thăm hỏi, động viên và xây dựng các phương án hỗ trợ, kết nối các hoạt động thiện nguyện nhằm giúp gia đình vượt qua giai đoạn đặc biệt khó khăn này.

THIÊN LAM