Hiến kế xây dựng Bắc Ninh văn minh, giàu bản sắc

Ông Nguyễn Đình Hiếu, Giám đốc Sở Tài Chính: Nguồn lực tài chính - Chìa khóa phát triển hạ tầng và đô thị

Sau hơn 28 năm tái lập tỉnh, Bắc Ninh đã vươn lên trở thành một trong những trung tâm công nghiệp, dịch vụ năng động của cả nước, giữ vai trò cực tăng trưởng quan trọng của vùng Thủ đô.

Các chỉ số kinh tế năm 2025 tiếp tục khẳng định vị thế của Bắc Ninh khi đứng thứ 5 cả nước về quy mô kinh tế, dẫn đầu về kim ngạch xuất khẩu, xếp thứ hai trong 34 tỉnh, thành phố về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài; nằm trong nhóm 5 địa phương có chất lượng điều hành kinh tế tiêu biểu; dẫn đầu toàn quốc về chỉ số “Chính quyền kiến tạo”. Đặc biệt, tỷ trọng kinh tế số trong tổng sản phẩm trên địa bàn đạt 46,3%, cao nhất cả nước.

Để hoàn thành mục tiêu xây dựng thành phố trực thuộc Trung ương, Bắc Ninh cần tiếp tục đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đô thị và mở rộng không gian phát triển. Trong quá trình đó, việc khơi thông, huy động và phân bổ hiệu quả các nguồn lực, nhất là nguồn lực tài chính, giữ vai trò quyết định đối với tốc độ và chất lượng tăng trưởng.

Tỉnh xác định phát triển hạ tầng giao thông là nhiệm vụ trọng tâm nhằm tạo động lực liên kết vùng và thu hút đầu tư. Giai đoạn 2026 - 2030, tổng vốn đầu tư công dành cho lĩnh vực giao thông dự kiến đạt hơn 95 nghìn tỷ đồng, chiếm khoảng 47% tổng nguồn vốn đầu tư công của tỉnh.

Bắc Ninh cần tiếp tục đẩy mạnh huy động nguồn lực xã hội thông qua các hình thức hợp tác công tư và xã hội hóa đầu tư. Thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, ưu tiên các lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, điện tử, đổi mới sáng tạo, năng lượng sạch và logistics hiện đại. Đây là nguồn lực quan trọng thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Cùng với phát triển hạ tầng và công nghiệp, Bắc Ninh tập trung xây dựng hệ thống đô thị theo hướng hiện đại, thông minh và bền vững; khai thác hiệu quả quỹ đất để hình thành các khu đô thị, thương mại, dịch vụ chất lượng cao.

Việc quản lý, phân bổ và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính sẽ tạo nền tảng quan trọng để đẩy nhanh phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng đô thị, hoàn thiện các tiêu chí thành phố trực thuộc Trung ương; khẳng định vai trò cực tăng trưởng động lực của vùng Thủ đô trong thời kỳ mới.

Ông Vương Anh Dũng, nguyên Vụ trưởng Vụ Quy hoạch - Kiến trúc, Bộ Xây dựng: Hiện đại nhưng không đánh mất hồn cốt Kinh Bắc

Sau khi hợp nhất, tỉnh Bắc Ninh đang đứng trước cơ hội lớn để trở thành cực tăng trưởng năng động của vùng Thủ đô và hướng tới mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Tuy nhiên, cùng với cơ hội là những thách thức không nhỏ về quản lý quy hoạch, phát triển đô thị và bảo tồn bản sắc văn hóa địa phương.

Theo tôi, nhiệm vụ quan trọng hàng đầu hiện nay là tổ chức lại không gian phát triển trên quy mô tỉnh mới theo hướng hiện đại, đồng bộ và có tính liên kết vùng cao. Bắc Ninh cần xây dựng cấu trúc đô thị đa trung tâm, gắn kết chặt chẽ giữa các đô thị, khu công nghiệp, trung tâm dịch vụ và các đầu mối giao thông lớn nhằm tạo động lực phát triển cân bằng, tránh tình trạng phát triển dàn trải hoặc quá tải cục bộ.

Hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội phải được đầu tư đồng bộ, đi trước một bước. Giao thông, cấp thoát nước, xử lý chất thải, hạ tầng số, giáo dục, y tế và các thiết chế văn hóa cần được quy hoạch với tầm nhìn dài hạn, đáp ứng yêu cầu của một đô thị hiện đại và thông minh.

Bắc Ninh cũng cần chuyển mạnh từ tư duy phát triển đô thị theo chiều rộng sang phát triển đô thị chất lượng cao. Mục tiêu không chỉ là mở rộng diện tích xây dựng mà phải tạo dựng một môi trường đáng sống cho người dân, với nhiều cây xanh, mặt nước, công trình công cộng, trường học, bệnh viện và không gian văn hóa. Chất lượng không gian sống chính là yếu tố quyết định sức hấp dẫn và năng lực cạnh tranh bền vững của đô thị trong tương lai...

Là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, Bắc Ninh cần đặc biệt quan tâm bảo tồn và phát huy bản sắc trong quá trình đô thị hóa. Dân ca quan họ, hệ thống đình, đền, chùa, làng nghề truyền thống và không gian làng cổ không chỉ là di sản văn hóa mà còn là nguồn lực quan trọng tạo nên sức hấp dẫn riêng cho đô thị Bắc Ninh.

Ngoài ra, tỉnh cần chú trọng phát triển đô thị xanh, sinh thái; bảo vệ hệ thống sông ngòi, mặt nước, hành lang xanh; đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng GIS, đô thị thông minh trong quản lý quy hoạch và phát triển đô thị.

Để hiện thực hóa mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, Bắc Ninh cần kiên định với định hướng “phát triển hiện đại nhưng vẫn giữ được hồn cốt Kinh Bắc”, lấy chất lượng quy hoạch, chất lượng sống và phát triển bền vững làm nền tảng cho chặng đường lâu dài phía trước.

Tiến sĩ Ngô Chí Vinh, Chủ tịch Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh: Tôn vinh trí thức gắn với "đặt hàng” và "trọng dụng” thực chất

Bắc Ninh sở hữu một lợi thế chiến lược với mạng lưới gần 1 nghìn giáo sư, phó giáo sư, chuyên gia, nhà quản lý cao cấp - những người con quê hương đang công tác tại các cơ quan Trung ương, trường đại học, viện nghiên cứu lớn trong cả nước.

Thông qua các hoạt động tư vấn - phản biện, hiến kế của Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh, các chuyên gia, nhà khoa học đã chủ động cung cấp những luận cứ khoa học và thực tiễn sắc bén, giúp tỉnh nhìn thấu đáo hơn các tác động đa chiều, tránh được sai lầm trong quy hoạch chiến lược và có thêm những đột phá trong phát triển bền vững; bảo đảm rằng các quyết sách đưa ra không chỉ đáp ứng tăng trưởng trong ngắn và trung hạn mà còn tương thích với tiêu chuẩn của một đô thị trực thuộc Trung ương hiện đại.

Để tiếp tục phát huy hiệu quả vai trò của đội ngũ trí thức, tỉnh Bắc Ninh cần tiếp tục thay đổi căn bản tư duy từ "quản lý" sang "tương tác", từ "kêu gọi" sang "đồng hành" từ “ghi nhận” sang “tiếp thu”. Tỉnh chủ động xây dựng cơ chế "đặt hàng" nhiệm vụ khoa học. Các cơ quan chức năng cần định kỳ công bố các "bài toán lớn" của tỉnh để đội ngũ trí thức chủ động nghiên cứu và hiến kế. Sự đồng hành ở đây phải là sự tôn trọng thực chất, lắng nghe và có phản hồi cụ thể đối với từng ý kiến đóng góp.

Tỉnh cũng cần thiết lập "Kênh thông tin tri thức số". Sớm xây dựng một cơ sở dữ liệu số kết nối đội ngũ trí thức trong và ngoài tỉnh. Đây không chỉ là một danh bạ nhân sự, mà là hệ thống quản trị tri thức giúp lãnh đạo tỉnh có thể huy động, trưng cầu ý kiến chuyên gia ngay lập tức khi phát sinh các vấn đề quan trọng hoặc các dự án chiến lược. Các hội thảo “Trí thức Bắc Ninh hiến kế xây dựng quê hương” cần được tổ chức định kỳ, theo chuyên đề sâu, trở thành nơi trí thức kết nối trực tiếp với doanh nghiệp và nhà quản lý.

Đặc biệt, cần có cơ chế trọng dụng và đãi ngộ một cách thực chất. Chính sách đãi ngộ không chỉ dừng lại ở tôn vinh truyền thống mà cần gắn với "đặt hàng" và "trọng dụng". Chúng ta cần xây dựng môi trường sáng tạo mở, nơi các trí thức trẻ và chuyên gia đầu ngành được tạo điều kiện tối đa về không gian nghiên cứu, thử nghiệm. Khi các nhà khoa học thấy rằng hiến kế của mình được tiếp thu và triển khai hiệu quả vào thực tiễn tỉnh nhà, đó chính là phần thưởng ý nghĩa nhất đối với họ.

Ông Nguyễn Mạnh Hiếu, Chủ tịch UBND phường Kinh Bắc: Phát huy vai trò đô thị lõi

Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, phường Kinh Bắc có nhiều điều kiện thuận lợi để phát huy vai trò đô thị trung tâm của tỉnh. Với định hướng phát triển đô thị hiện đại, thương mại - dịch vụ chất lượng cao gắn với chuyển đổi số và bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống, địa phương đang từng bước khẳng định vị thế đô thị lõi, đóng góp thiết thực vào tiến trình phát triển chung của tỉnh.

Phường Kinh Bắc xác định mục tiêu đến năm 2030 trở thành đô thị văn hóa - tri thức - chuyển đổi số; trung tâm thương mại, dịch vụ và du lịch văn hóa, tâm linh - di sản phía Nam sông Cầu.

Địa phương phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân khoảng 13%/năm, nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân, xây dựng đô thị văn minh, hiện đại và phát triển bền vững. Đây cũng là những yếu tố quan trọng góp phần hoàn thiện các tiêu chí xây dựng thành phố trực thuộc Trung ương.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, phường tập trung phát triển đồng bộ hạ tầng đô thị, thương mại và dịch vụ; đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, phối hợp triển khai khu đô thị mới phía Tây Bắc nhằm mở rộng không gian phát triển, tạo quỹ đất sạch thu hút đầu tư.

Với lợi thế là địa bàn tập trung nhiều cơ quan, trung tâm thương mại, cơ sở giáo dục, y tế và dịch vụ của tỉnh, Kinh Bắc định hướng phát triển mạnh các ngành dịch vụ chất lượng cao, từng bước hình thành các không gian kinh tế và tiêu dùng mang tính dẫn dắt của khu vực trung tâm.

Tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động của các tuyến phố chuyên doanh, tuyến phố an toàn thực phẩm; hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp; quảng bá các sản phẩm OCOP đặc trưng. Kinh tế đêm được xác định là một trong những động lực tăng trưởng mới, phát triển tại khu vực đường Lý Thái Tổ và Quảng trường trung tâm, gắn với các hoạt động thương mại, dịch vụ, văn hóa và du lịch.

Phường đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân. Đồng thời chú trọng nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, an sinh xã hội và bảo vệ môi trường.

Với quyết tâm chính trị cao và sự đồng thuận của cán bộ, đảng viên, Nhân dân phường Kinh Bắc phấn đấu xây dựng thành công thương hiệu “Đô thị di sản Kinh Bắc”, trở thành trung tâm thương mại - dịch vụ, văn hóa và du lịch chất lượng cao của tỉnh, xứng đáng là vùng lõi đáng sống, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ cho toàn tỉnh.