Hiệp hội Dệt May Thanh Hóa dâng hương Giỗ Tổ nghề May

Từ huyền tích về Bà Tổ nghề may đến đạo lý “uống nước nhớ nguồn”

Giữa guồng quay hối hả của những đơn hàng xuất khẩu, của dây chuyền tự động và áp lực cạnh tranh toàn cầu, những người làm dệt may Thanh Hóa vẫn dành một khoảng lặng thiêng liêng để hướng về cội nguồn. Theo truyền thống của những người làm nghề may Việt Nam, Tổ nghề được tôn là Bà Nguyễn Thị Sen, một trong bốn vị Hoàng hậu của Vua Đinh Tiên Hoàng. Bà sinh ngày 12 tháng Chạp và mất ngày 12 tháng Giêng Âm lịch. Dân gian lưu truyền rằng, thuở còn ở quê nhà Trạch Xá (Hà Nội), bà đã nổi tiếng là người con gái đảm đang, khéo léo, đặc biệt tinh thông nghề ươm tơ, dệt lụa. Không chỉ vậy, bà còn sáng tạo ra loại chỉ “lượt” từ lá dứa dùng để may vá, phản ánh rõ nét tư duy sáng tạo của người phụ nữ Việt xưa.

Thần tích tại đền thờ Tổ nghề ở Trạch Xá kể lại rằng, trong một lần Vua Đinh Tiên Hoàng đi chiêu mộ hào kiệt, ông đã gặp bà Nguyễn Thị Sen, một người thiếu nữ có nhan sắc và đức hạnh vẹn toàn. Sau đó, bà được đưa về kinh đô Hoa Lư và được phong làm Hoàng hậu. Tại chốn cung đình, bằng đôi tay khéo léo và óc sáng tạo, bà đã truyền dạy kỹ nghệ may mặc cho cung nữ, góp phần đặt nền móng cho nghề may trong hoàng cung.

Những người làm dệt may Thanh Hóa vẫn dành một khoảng lặng thiêng liêng để hướng về cội nguồn

Sau khi Vua Đinh Tiên Hoàng băng hà, biến động chốn hậu cung khiến bà Nguyễn Thị Sen quyết định rời Hoa Lư, trở về quê hương cùng Công chúa Liên Hoa. Tại đây, bà tiếp tục truyền dạy nghề may cho dân làng, giúp nghề phát triển rộng khắp trong dân gian. Khi bà qua đời, nhân dân lập đền thờ và tôn bà là Bà Tổ nghề may áo dài truyền thống.

Trải qua bao thế kỷ, hình ảnh người phụ nữ tài hoa ấy đã trở thành biểu tượng cho sự khéo léo, cần mẫn và sáng tạo của người thợ may Việt Nam. Lễ giỗ Tổ thợ may ngày nay được tổ chức long trọng vào ngày 12 tháng Chạp Âm lịch tại Trạch Xá (Hà Nội) và Hội An (Quảng Nam), trở thành dịp để những người trong nghề trên khắp mọi miền đất nước tưởng nhớ tiền nhân, đồng thời nhắc nhở nhau giữ trọn đạo nghề.

Chính từ chiều sâu văn hóa ấy, chuyến hành hương của Hiệp hội Dệt May Thanh Hóa mang ý nghĩa vượt lên trên một hoạt động hội họp thông thường. Đó là hành trình trở về với cội rễ tinh thần của nghề.

Gìn giữ bản sắc giữa dòng chảy công nghiệp hóa

Trong không khí trang nghiêm của buổi lễ dâng hương, đoàn đại biểu Hiệp hội Dệt May tỉnh Thanh Hóa đã thành kính tưởng niệm Bà Tổ nghề. Những nén hương thơm không chỉ thể hiện lòng tri ân đối với bậc tiền hiền, mà còn gửi gắm ước nguyện về một ngành nghề phát triển bền vững, nhân văn và thịnh vượng.

Giỗ Tổ nghề may không đơn thuần là hoạt động tâm linh mà còn là dịp để mỗi doanh nghiệp, mỗi người thợ tự nhìn lại mình. Đó là lời nhắc rằng đằng sau mỗi sản phẩm xuất khẩu là mồ hôi, công sức và niềm tự hào của người lao động Việt Nam. Giữ chữ tín, bảo đảm chất lượng, chăm lo đời sống công nhân, những điều tưởng như rất đời thường chính là cách thiết thực nhất để tiếp nối đạo nghề mà cha ông truyền lại.

Ông Trịnh Xuân Lâm Chủ tịch Hiệp hội Dệt May tỉnh Thanh Hóa, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Tập đoàn Tiên Sơn trong chuyến hành hương về nguồn

Chuyến hành hương cũng tạo không gian để các doanh nghiệp hội viên gặp gỡ, trao đổi, tăng cường sự gắn kết. Trong một ngành có tính liên kết chuỗi cao như dệt may, tinh thần hợp tác, chia sẻ thông tin và hỗ trợ lẫn nhau là yếu tố quan trọng giúp cộng đồng doanh nghiệp địa phương nâng cao sức cạnh tranh.

Nhiều hội viên bày tỏ rằng, giữa những áp lực về giá cả, tiến độ và yêu cầu kỹ thuật khắt khe từ đối tác quốc tế, khoảnh khắc cùng nhau dâng hương Giỗ Tổ mang lại cảm giác lắng đọng, giúp họ tìm lại động lực và niềm tự hào với nghề. Đó cũng là dịp để thế hệ lãnh đạo doanh nghiệp truyền lại cho lớp trẻ tinh thần tôn trọng giá trị truyền thống, coi con người là trung tâm của sự phát triển.

Lan tỏa thông điệp nghề trong bối cảnh thị trường nhiều biến động

Ngành dệt may toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, khi các nhãn hàng lớn ngày càng đặt nặng yếu tố phát triển bền vững, giảm phát thải carbon, sử dụng nguyên liệu thân thiện môi trường và bảo đảm trách nhiệm xã hội trong chuỗi cung ứng. Điều này vừa là thách thức, vừa là cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam nói chung và Thanh Hóa nói riêng.

Ngày Giỗ Tổ có vai trò lớn trong việc gắn kết cộng đồng doanh nghiệp. Khi cùng hướng về một cội nguồn, các doanh nghiệp dễ tìm thấy tiếng nói chung, chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nhau vượt qua khó khăn. Tinh thần “đồng hành cùng phát triển” vì thế không chỉ là khẩu hiệu, mà được nuôi dưỡng từ chính những giá trị văn hóa nghề truyền thống.

Bà Hoàng Thị Kim Dung, Giám đốc Công ty TNHH May Huệ Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Dệt May tỉnh Thanh Hóa trong chuyến hành hương

Đây chính là lời nhắc rằng dù công nghệ có thay đổi đến đâu, cốt lõi của nghề may vẫn nằm ở sự tỉ mỉ, tận tâm và lòng tự trọng nghề nghiệp. Mỗi đường kim mũi chỉ không chỉ tạo nên một sản phẩm may mặc, mà còn thể hiện uy tín của doanh nghiệp, hình ảnh của địa phương và rộng hơn là thương hiệu quốc gia.

Hành hương Giỗ Tổ nghề May vì thế đã trở thành điểm giao thoa giữa quá khứ và hiện tại. Trong làn khói hương trầm, những người làm dệt may Thanh Hóa như được tiếp thêm niềm tin vào con đường mình đang đi con đường kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, giữa tăng trưởng kinh tế và gìn giữ giá trị văn hóa.

Anh Thy