Hồ Ka La và dòng nước quý
Ka La, hồ nước nhân tạo vừa tròn 20 tuổi đang tưới tắm cho hàng trăm ha đất đai của vùng Bảo Thuận, Di Linh đang trong những ngày đầu mùa khô. Làm sao để hồ hoạt động tốt nhất, cấp nước an toàn, tiết kiệm đang là nhiệm vụ của cả ngành nông nghiệp và cộng đồng cư dân địa phương.

Một góc hồ Ka La
Ông Nguyễn Văn Mong - cán bộ Trung tâm Quản lý đầu tư và khai thác thủy lợi tỉnh, đơn vị trực tiếp quản lý hồ Ka La thông tin: Hồ Ka La nằm trên địa bàn xã Bảo Thuận, được xây dựng và đưa vào hoạt động cách đây 20 năm. Hồ cung cấp nước tưới cho 2.206 ha lúa và cà phê của người dân các xã Bảo Thuận, Di Linh. Hiện hồ cũng đang hoạt động rất tốt, cấp nước mùa khô cho cư dân địa phương, trong đó có hàng trăm ha lúa của cư dân địa phương.
Theo ông Mong, trước khi có hồ Ka La, cư dân khu vực này trồng lúa hay cà phê chỉ trông vào nước trời. Còn hiện nay bà con sản xuất lúa nước nên rất cần được cấp nước ổn định. Không có thủy lợi thì bà con chỉ trồng một vụ lúa vào mùa mưa, thiếu ăn là chuyện bình thường. Từ khi hồ Ka La được xây dựng, nước đến khắp diện tích lúa, cà phê của bà con, việc sản xuất nông nghiệp thuận lợi hơn hẳn, bà con trồng lúa 2 vụ/năm, dư ăn dư mặc.

Lúa Di Linh được tưới từ hồ Ka La
Hồ Ka La nằm ngay dưới chân núi Brah Yàng, ngấm mạch nguồn từ ngọn núi mẹ. Nước theo các dòng kênh được xây dựng quy mô, chảy dọc xuống các diện tích lúa cũng như cà phê của cư dân. “Bảo vệ riêng hồ với đập thì không khó, cán bộ ngành nông nghiệp chúng tôi ở ngay sát hồ, ngày nào cũng có mặt để bảo đảm an toàn. Quan trọng hơn là chúng tôi phải phối hợp với chính quyền và cư dân địa phương để bảo vệ hàng chục km kênh mương, hầu hết đều chạy qua các khu dân cư, các cánh đồng để đưa nước tới với cây trồng”, ông Mong cho biết.
Bà Ka Biển - Trưởng Ban Công tác Mặt trận thôn Hàng Ùng, xã Bảo Thuận chia sẻ, người K’ho nơi đây nhà nào cũng có ruộng lúa nước. Nước chảy qua Hàng Ùng bằng hệ thống mương được xây khá cao, có nhiều nơi mương cao 3 - 4 m so với mặt ruộng. “Bà con muốn lấy nước ở trong mương thì phải đưa ống lên cao, dùng máy kích để nước chảy theo ống xuống ruộng. Chúng tôi thường xuyên phải nhắc nhở bà con, dù mất công một chút nhưng không được đục đường mương. Đục đường mương, nước chảy xuống thuận lợi cho ruộng nhà mình nhưng mương hư hỏng, bà con nơi khác không có nước dùng”, bà Ka Biển cho hay.

Hệ thống mương được xây trên cao
Bà Ka Biển cũng như bà con đều nhớ những ngày xưa, khi ruộng khô cong vào mùa nắng, chỉ đủ nước cho cây lúa trong mùa mưa. Ấy cũng là ký ức để cư dân Hàng Ùng thêm yêu quý hệ thống mương máng thuận lợi như ngày hôm nay.
Ông K’ Brốih - Chi hội trưởng Chi hội Nông dân thôn Ka La 1, nơi hồ Ka La đứng chân còn giữ vai trò người thường xuyên nhắc nhở hội viên, nông dân trong thôn bảo vệ an toàn hành lang hồ, đập. “Cư dân thôn chúng tôi hưởng lợi đầu tiên, tưới cà phê rất thuận lợi. Trước đây vùng này gần núi, nước rất hiếm nên cà phê chết khô nhiều, giờ có hồ sát cạnh, tưới cà rất thuận tiện. Từ xã đến thôn luôn nhắc bà con phối hợp với Trạm quản lý thường xuyên vệ sinh môi trường, làm sạch mương máng. Nhất là các hộ sản xuất sát hồ không được xả rác xuống hồ, bao bì thuốc bảo vệ thực vật phải thu gom đúng nơi quy định”, ông K’ Brốih cho biết.
Mùa khô 2026 - 2027 đang cận kề, hồ Ka La đang sẵn sàng cho một mùa tưới căng thẳng. Ngành nông nghiệp, chính quyền và cư dân địa phương cùng nhau giữ gìn cho sự an toàn và hiệu quả của Ka La với mong ước những vụ mùa bội thu.
Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/ho-ka-la-va-dong-nuoc-quy-474550.html
