Hoà giải viên kiên trì 'gỡ nút thắt' mâu thuẫn

Từng bước gỡ "nút thắt" bằng sự kiên trì

Về thôn Vân Hòa, xã Yên Bài, Hà Nội, cảm nhận rõ nhất là những con đường liên thôn, liên xã bê tông hóa rộng rãi, hai ô tô cỡ lớn có thể tránh nhau dễ dàng. Ít ai biết rằng, trước đây nhiều tuyến đường nội thôn rất hẹp, chỗ rộng nhất cũng chừng 5m, mặt đường lầy lội mỗi khi mưa xuống, cây cối rậm rạp làm hạn chế việc đi lại, vận chuyển nông sản của nhân dân.

Ông Bùi Hoàng Long trao đổi với phóng viên. Ảnh: Công Phương'

Ông Bùi Hoàng Long, Trưởng ban Công tác Mặt trận, Tổ trưởng Tổ hoà giải thôn Vân Hòa, xã Yên Bài cho biết, chủ trương mở rộng đường giao thông nông thôn và nâng cấp hạ tầng là bước đi chiến lược nhằm phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống cho bà con. Dù vậy, đất đai từ xưa đến nay luôn là tài sản có giá trị lớn. Nếu chỉ áp đặt bằng các quy định hành chính hay đòi hỏi trách nhiệm một chiều, nhân dân sẽ dễ nảy sinh tâm lý e ngại, đắn đo.

Ông Long cho biết thêm, mặc dù chính quyền địa phương tuy có ban hành văn bản, tuyên truyền qua hệ thống loa truyền thanh, nhưng nếu cán bộ cơ sở không sát sao, không trực tiếp đến từng nhà thì rất khó thành công. Muốn dân tin và làm theo, cán bộ ở cơ sở phải linh hoạt trong từng cách tiếp cận.

Kinh nghiệm tuyên truyền, vận động người dân hiến đất mở đường xây dựng nông thôn mới của ông Long là không vận động ồ ạt. Trước hết, ông đến vận động các hộ gia đình cán bộ, đảng viên, những người có uy tín hoặc tiếng nói có trọng lượng trong dòng họ. Khi các hộ tiên phong đi trước ký vào biên bản tự nguyện hiến đất, sự lan tỏa tích cực lập tức tác động đến các hộ xung quanh.

"Chúng tôi kiên trì phân tích cho bà con hiểu rõ cái lợi lâu dài, mở rộng đường thì giao thông thuận tiện, nông sản thu hoạch xong có xe vào tận vườn thu mua, con cháu đi học an toàn và quan trọng nhất là giá trị mảnh đất của chính gia đình cũng được nâng lên. Đồng thời, các dự án hiến đất đều được minh bạch, công khai triệt để để bà con hoàn toàn yên tâm", ông Long thông tin.

Nhờ cách làm sáng tạo và chân thành đó, nhiều hộ gia đình dọc các tuyến đường chính đã vui vẻ hiến hàng nghìn mét vuông đất thổ cư, đất vườn. Từ những con đường chật hẹp, nay mặt đường đã được mở rộng lên 8-10m. Bên cạnh đó, thôn Vân Hoà cũng đã huy động gần 100 triệu đồng từ nguồn xã hội hóa do nhân dân đóng góp để vẽ các bức tranh tường rực rỡ, trang trí các tuyến đường "sáng - xanh - sạch - đẹp - an toàn".

Những câu chuyện thấm đượm tình người

Chia sẻ về câu chuyện hoà giải ở cơ sở, ông Bùi Hoàng Long cho biết, cách đây mấy năm, Tổ hoà giải thôn Vân Hòa có hòa giải thành công một trường hợp cưới tảo hôn. Cụ thể, gia đình ông Nguyễn Văn A (trú tại thôn Vân Hoà) chuẩn bị tổ chức đám cưới cho con khi chưa đủ tuổi theo quy định. Ông A. đã định ngày cưới và lên kế hoạch tổ chức đám cưới. Khi nắm bắt được thông tin, tổ hoà giải thôn Vân Hoà đã tiếp cận gia đình, đến gặp gỡ, chia sẻ về lý do vì sao gia đình lại muốn tổ chức đám cưới sớm cho các cháu.

Khi đã nắm bắt được tâm tư, ở lần gặp tiếp theo, tổ hòa giải mới cùng đến để phân tích thấu tình đạt lý. Ông Long tập trung vào khía cạnh tình cảm gia đình và tương lai của chính các cháu. Ông chân thành chia sẻ để gia đình ông A. hiểu rằng, pháp luật quy định độ tuổi kết hôn là để bảo vệ sức khỏe sinh sản, tránh việc sinh con ra bị thiểu năng trí tuệ hay ốm đau. Việc các cháu còn quá trẻ lập gia đình sớm sẽ khó đảm bảo một cuộc sống hạnh phúc, bền vững.

Nhờ cách nói chuyện gần gũi, coi trọng tình cảm, gia đình ông Nguyễn Văn A đã hoàn toàn bị thuyết phục. Ngay sau đó, ông A. chủ động dừng toàn bộ việc tổ chức đám cưới, huỷ mời khách rầm rộ mà chỉ làm mâm cơm giữa hai nhà, báo cáo gia tiên.

Một câu chuyện khác về tranh chấp đất đai giữa gia đình ông Trần Văn B và ông Lê Văn C. Đây là một trường hợp điển hình cho những tranh chấp đất đai trên địa bàn. Cụ thể, do lịch sử để lại không có tường rào cố định nên những hàng cây làm mốc giới giữa hai nhà dần bị sai lệch, dẫn đến việc cả ông B. và ông C. đều khăng khăng nhận phần đúng về mình, khiến không khí giữa hai gia đình trở nên căng thẳng.

Nhận được thông tin, ông Long nhận định, nếu chỉ nói miệng thì ai cũng có lý lẽ riêng và không bên nào chịu nhường bên nào. Do đó, ông đã phối hợp với địa chính xã để mời đơn vị đo đạc về chỉ rõ thực địa và ranh giới chính xác cho ông B và ông C cùng quan sát.

Mặt khác, ông Long phân tích yếu tố tình cảm, khuyên giải ông B và ông C. rằng, ranh giới đất đai qua thời gian có thể thay đổi, nhưng tình làng nghĩa xóm "tối lửa tắt đèn có nhau" mới là giá trị bền vững. Nếu chỉ vì một phần đất mà đánh mất tình nghĩa hàng xóm lâu năm thì không tiền bạc nào bù đắp nổi. Sau khi nhìn thấy mốc giới rõ ràng trên bản đồ và thực địa, cùng với những lời khuyên từ tổ hoà giải, ông Trần Văn B và ông Lê Văn C đều gạt bỏ được hiềm khích trước đó, vui vẻ cắm lại mốc giới theo đúng thực địa, khôi phục lại sự hòa thuận vốn có.

Nhiều năm làm công tác tại thôn, ông Long đã trải qua các vị trí như Bí thư chi bộ thôn, Trưởng ban Công tác Mặt trận và nhận được nhiều giấy khen.

Trong đó, năm 2017, hộ gia đình ông Bùi Hoàng Long còn nhận được Giấy khen của Ban Dân tộc thành phố Hà Nội về hộ gia đình văn hóa tiên tiến trong đồng bào dân tộc thiểu số Thủ đô. Năm 2014, ông Bùi Hoàng Long nhận Giấy khen của Ban Thường vụ Huyện ủy Ba Vì (cũ) vì đã có thành tích xuất sắc trong 4 năm thực hiện Chương trình số 02-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, từng bước nâng cao đời sống nhân dân.

Năm 2018, ông Bùi Hoàng Long được Ủy Ban mặt trận Tổ quốc Việt Nam huyện Ba Vì (cũ) tặng Giấy khen về Trưởng ban Công tác Mặt trận đã có thành tích xuất sắc trong tổ chức Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc ở khu dân cư (giai đoạn 2003 – 2018).

Năm 2021, ông Long – người uy tín trong cộng đồng được tặng Giấy khen của Chủ tịch UBND huyện Ba Vì (cũ) vì đã có thành tích xuất sắc trong xây dựng phát triển kinh tế - xã hội Vùng đồng bào dân tốc thiểu số (giai đoạn 2016 – 2020)...