Hoàn thiện quy định bảo vệ công trình quan trọng về an ninh quốc gia

Toàn cảnh phiên họp toàn thể tại hội trường.

Ba nhóm công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia

Sáng 26/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội họp phiên toàn thể ở hội trường, nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Trình bày Tờ trình tóm tắt về dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh sự cần thiết ban hành Luật nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng về bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, bảo đảm phù hợp với Hiến pháp, tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, tương thích với các điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên.

Bên cạnh đó, việc xây dựng dự án Luật nhằm khắc phục các hạn chế, khó khăn trong triển khai thực hiện nhiệm vụ ở các lĩnh vực bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; đơn giản hóa thủ tục hành chính; góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an ninh, trật tự và phát triển kinh tế - xã hội.

Dự thảo Luật trình Quốc hội gồm 41 Điều, được chia thành 7 Chương, quy định nhiều nội dung trọng tâm.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an trình bày Tờ trình về dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Về phạm vi điều chỉnh, dự thảo Luật quy định về nguyên tắc bảo vệ, tiêu chí xác định, thẩm quyền xác định, biện pháp bảo vệ, lực lượng bảo vệ, quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân trong bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; quản lý công trình an ninh, khu an ninh; chính sách trong hoạt động bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia. Đồng thời, quy định loại trừ việc bảo vệ công trình quốc phòng, khu quân sự theo quy định của Luật Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự.

Về phân loại công trình, dự thảo Luật quy định công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia gồm 3 nhóm. Nhóm thứ nhất là công trình trọng điểm về an ninh quốc gia là các công trình thuộc khu vực trọng yếu theo quy định của pháp luật về cảnh vệ.

Nhóm thứ hai là công trình an ninh, khu an ninh là công trình, khu vực do lực lượng Công an nhân dân quản lý, sử dụng phục vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Theo chức năng nhiệm vụ, mục đích sử dụng, công trình an ninh và khu an ninh được phân thành 3 loại.

Nhóm thứ ba là công trình quan trọng khác liên quan đến an ninh quốc gia là công trình thuộc chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước của các cơ quan, tổ chức, địa phương, trừ các công trình do Bộ Công an, Bộ Quốc phòng quản lý.

Đối với nhóm công trình quan trọng khác, dự thảo quy định phân cấp thẩm quyền quyết định đưa công trình vào Danh mục công trình liên quan đến an ninh quốc gia. Theo đó, Thủ tướng Chính phủ quyết định đối với công trình loại I, Bộ trưởng Bộ Công an quyết định đối với công trình loại II và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định đối với công trình loại III.

Bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật

Nêu quan điểm thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, Thượng tướng Lê Tấn Tới, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội nêu rõ, Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật nhằm thể chế hóa kịp thời các chủ trương, quan điểm chỉ đạo của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia trong tình hình mới; khắc phục hạn chế, bất cập sau gần 20 năm thi hành Pháp lệnh năm 2007; đồng thời cụ thể hóa quy định tại khoản 2 Điều 14 Hiến pháp năm 2013 đối với các nội dung liên quan đến việc hạn chế quyền con người, quyền công dân.

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Lê Tấn Tới, nội dung dự thảo Luật phù hợp với Hiến pháp năm 2013, cơ bản bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật và tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan. Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát quy định về chế độ, chính sách đối với lực lượng bảo vệ cho phù hợp với Kết luận số 226-KL/TW; luật hóa cụ thể hơn các tiêu chí, điều kiện hạn chế quyền công dân tại Điều 20 và khoản 5 Điều 10; tiếp tục rà soát để bảo đảm thống nhất với các luật chuyên ngành liên quan, bảo đảm phù hợp với Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982...

Thượng tướng Lê Tấn Tới, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội trình bày Báo cáo thẩm tra dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.

Về biện pháp bảo vệ công trình trọng điểm về an ninh quốc gia, Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đề nghị, đối với thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ áp dụng biện pháp bảo vệ chưa được pháp luật quy định tại khoản 5 Điều 10, đề nghị luật hóa cụ thể tiêu chí “đặc biệt cấp thiết”, phạm vi, thời hạn, đầu mối chỉ huy, cơ chế báo cáo và quy trình chấm dứt áp dụng.

Về chế độ bảo vệ đối với khu vực cấm, khu vực bảo vệ công trình an ninh, khu an ninh, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cho rằng, Điều 20 dự thảo Luật quy định nhiều nội dung hạn chế quyền tự do đi lại, cư trú, ghi âm, ghi hình... nhưng lại giao Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công an quy định chi tiết; đề nghị quy định cụ thể ngay trong Luật các tiêu chí, điều kiện áp dụng biện pháp hạn chế quyền (đi lại, cư trú, ghi âm, ghi hình); bổ sung nguyên tắc giám sát kỹ thuật (thu thập đúng mục đích, thời hạn lưu giữ) bảo đảm an toàn dữ liệu cá nhân.

Về biện pháp áp dụng đối với khu vực bảo vệ, hành lang bảo vệ công trình quan trọng khác liên quan đến an ninh quốc gia, Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đề nghị quy định biện pháp áp dụng đối với khu vực bảo vệ, hành lang bảo vệ phân hóa theo từng loại công trình; quy định khung giới hạn tối đa cho khu vực, hành lang bảo vệ, thể hiện trên bản đồ và cơ sở dữ liệu đất đai; khẳng định thẩm quyền cho phép cư trú, sản xuất trong hành lang bảo vệ phải thuộc cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đơn vị quản lý công trình (kể cả doanh nghiệp) chỉ tham gia ý kiến về kỹ thuật.