Học sinh Việt Nam lan tỏa sáng kiến bảo tồn đại dương tại diễn đàn khu vực

Nuôi dưỡng tình yêu biển từ những sáng kiến học đường

Nội dung trình bày thuộc Dự án “Bảo tồn đại dương của chúng ta: Xây dựng mối quan hệ lành mạnh với đại dương thông qua giáo dục vì phát triển bền vững" (giai đoạn 2024-2026) được UNESCO triển khai trong khuôn khổ sáng kiến khu vực bao gồm Indonesia, Thái Lan và Việt Nam.

Tại Việt Nam, dự án đang được thực hiện tại Khu dự trữ sinh quyển thế giới (DTSQTG) Cù Lao Chàm – Hội An và Rừng ngập mặn Cần Giờ.

Nguyễn Huỳnh Giao thuyết trình tại diễn đàn khu vực hưởng ứng Ngày Đại dương Thế giới 2026 vừa diễn ra tại Bangkok. Nguồn ảnh: UNESCO

Trong bài trình bày của mình, Nguyễn Huỳnh Giao (Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm, phường Hội An Tây, thành phố Đà Nẵng) chia sẻ, việc được tham gia dự án đang triển khai tại Khu DTSQTG Cù Lao Chàm là một cơ hội tuyệt vời mở ra cho em cơ hội được học tập, trải nghiệm thực tế và tham gia nhiều hoạt động ý nghĩa cùng thầy cô, bạn bè.

“Khi được tham gia, đồng hành cùng dự án, từ những buổi học trên lớp, các chương trình truyền thông tại trường đến các hoạt động trải nghiệm thực tế, nhận thức của em về vai trò của đại dương đối với đời sống con người ngày càng được nâng cao. Quan trọng hơn, những kiến thức ấy đã được chuyển hóa thành hành động cụ thể”, Huỳnh Giao chia sẻ.

Không phải những dự án lớn hay các nghiên cứu chuyên sâu, hành trình bảo vệ đại dương của Nguyễn Huỳnh Giao bắt đầu từ những việc làm rất gần gũi trong trường học. Cùng với các bạn học, Huỳnh Giao tham gia xây dựng và chăm sóc vườn hoa trong khuôn viên trường; tìm hiểu tác động của các hoạt động du lịch, sinh hoạt tại địa phương ảnh hưởng thế nào với biển, đại dương, xây dựng, triển khai nhiều sáng kiến thiết thực như chương trình “Đổi pin cũ lấy pin mới”, thử thách “7 ngày sống xanh” hay các hoạt động giảm thiểu rác thải nhựa trong học đường.

Một trong những đề xuất nhận được nhiều sự quan tâm là ý tưởng xây dựng mô hình thuyền thu gom rác trên biển. Dù mới ở giai đoạn ý tưởng, sáng kiến này thể hiện sự quan tâm của học sinh đối với những vấn đề môi trường đang diễn ra ngay tại địa phương, đồng thời cho thấy khả năng sáng tạo và tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ.

Các bạn trẻ cùng Nguyễn Huỳnh Giao tham gia diễn đàn khu vực hưởng ứng Ngày Đại dương Thế giới 2026 vừa diễn ra tại Bangkok. Nguồn ảnh: UNESCO

Tại ngôi trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm nơi Huỳnh Giao theo học, Câu lạc bộ (CLB) Mầm Sống Xanh vừa chính thức ra mắt và Huỳnh Giao là một thành viên của Ban Chủ nhiệm CLB. Các hoạt động CLB tổ chức rất đa dạng để mỗi học sinh tham gia cảm thấy hứng thú, lan tỏa ý thức, thay đổi thói quen, cùng hành động nhỏ để tạo nên thay đổi lớn vì môi trường xanh.

“Hiện nay em chủ động phối hợp với thầy cô và các bạn để triển khai các hoạt động liên quan đến bảo vệ môi trường. Em cũng cố gắng lồng ghép các nội dung về biển và đại dương vào những chương trình ngoại khóa của nhà trường. Trong tương lai, em sẽ tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ biển, giảm thiểu rác thải nhựa và nâng cao nhận thức cộng đồng. Em sẽ khuyên gia đình và bạn bè hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần, bỏ rác đúng nơi quy định và cùng chung tay bảo vệ môi trường biển và đại dương”, Huỳnh Giao chia sẻ trong phần trình bày tại diễn đàn.

Những "mầm xanh" Việt Nam trong hành trình gìn giữ đại dương

Theo Ban Quản lý Khu DTSQTG Cù Lao Chàm – Hội An, dự án “Bảo tồn đại dương của chúng ta” đang được thực hiện thí điểm tại Khu DTSQTG Cù Lao Chàm – Hội An cùng các trường học trên địa bàn, tập trung vào các nhóm hoạt động trọng tâm, gồm: Đào tạo, tập huấn giáo viên; lồng ghép nội dung giáo dục bảo tồn đại dương trong các tiết học; tổ chức hoạt động dã ngoại, trải nghiệm thực địa gắn với thu gom, khảo sát và phân tích vi nhựa; triển khai ngày hội truyền thông học đường…

Một trong những kết quả quan trọng của dự án là việc xây dựng, góp ý Bộ tài liệu “Giáo dục bảo tồn đại dương” do Văn phòng UNESCO và Viện Khoa học Giáo dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo) biên soạn, tổ chức dạy thí điểm tại một số trường học trên địa bàn Hội An, hỗ trợ nhà trường lồng ghép nội dung bảo tồn đại dương vào chương trình học, kết nối kiến thức trong lớp học với hệ sinh thái biển, tri thức địa phương và các hành động bảo tồn cụ thể.

Dự án đã đạt kết quả nổi bật về quy mô tiếp cận, vượt các chỉ số cam kết tối thiểu. Tổng số học sinh được tiếp cận chương trình là 12.385 học sinh và 396 giáo viên.

Đặc biệt, sự kiện truyền thông học đường “Khi đại dương là trường học – Hành trình Blue Gen của Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An” được tổ chức tại Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm- nơi Giao đang theo học, thu hút 848 học sinh và 85 giáo viên đại diện các trường tham gia.

Sự kiện truyền thông học đường “Khi đại dương là trường học – Hành trình Blue Gen của Khu sinh quyển Cù Lao Chàm – Hội An” được tổ chức tại Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm

Với Huỳnh Giao và những bạn học sinh được tham gia dự án, bảo vệ biển không phải là câu chuyện của riêng các nhà khoa học hay cơ quan quản lý mà bắt đầu từ những thay đổi trong cuộc sống hằng ngày.

Đó là hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần, bỏ rác đúng nơi quy định, tham gia các hoạt động môi trường và lan tỏa ý thức bảo vệ biển đến gia đình, bạn bè. Những hành động tuy nhỏ nhưng đang góp phần nuôi dưỡng một thế hệ công dân có trách nhiệm với thiên nhiên.

Bắt đầu từ những hoạt động nhỏ được tổ chức tại trường học, bảo tồn đại dương được triển khai tại Khu DTSQTG Cù Lao Chàm - Hội An, Huỳnh Giao đã mang câu chuyện bảo vệ đại dương đến với diễn đàn khu vực, góp thêm tiếng nói của thế hệ trẻ trong hành trình gìn giữ biển xanh và phát triển bền vững.

Và từ những “mầm xanh” ấy, những thông điệp về bảo tồn đại dương đang được lan tỏa ngày càng mạnh mẽ, kết nối cộng đồng khu vực cùng chung tay gìn giữ màu xanh của biển cả.

Tại Việt Nam, việc triển khai dự án tại các khu dự trữ sinh quyển không chỉ góp phần bảo tồn tài nguyên thiên nhiên mà còn tạo điều kiện để học sinh trở thành những “đại sứ môi trường” ngay trong cộng đồng của mình.