Hướng đến nền nông nghiệp hiện đại

Sản phẩm hữu cơ An Phú Farm ra thị trường. Ảnh: HOÀNG LIÊN

Đánh thức những cánh đồng hữu cơ

Nằm ở vùng ven Đà Nẵng, An Phú Farm (thôn Hội Phước, xã Hòa Vang) là trang trại mở rộng giá trị của nông nghiệp xanh bằng mô hình sản xuất tuần hoàn, ứng dụng công nghệ và gắn với du lịch trải nghiệm trên diện tích 3ha. Năm 2023, được sự hỗ trợ từ Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Đà Nẵng, An Phú Farm đã trở thành điển hình của mô hình nông nghiệp hữu cơ, sinh thái tuần hoàn, nông nghiệp thông minh kết hợp du lịch trải nghiệm của thành phố.

Tại đây, rau ăn lá được chăm sóc theo hướng sinh học; đàn gà lai Ai Cập được nuôi theo quy trình an toàn sinh học để lấy trứng. Phụ phẩm từ trồng trọt và chất thải chăn nuôi được đưa vào hệ thống xử lý vi sinh, làm phân bón hữu cơ phục vụ trở lại cho cây trồng.

Trang trại còn đầu tư trồng các giống hoa, tiểu cảnh, tạo cảnh quan xanh - sạch - đẹp. Những luống hoa được trồng xen giữa những vùng rau trở thành điểm check-in thú vị của du khách. Mỗi tháng, trang trại đón đông đảo khách tham quan, tạo thêm nguồn thu từ dịch vụ trải nghiệm bên cạnh hoạt động sản xuất nông sản. Sản phẩm nông nghiệp hữu cơ của trang trại đã có đầu ra ổn định trên thị trường, có mặt tại nhiều hệ thống siêu thị, cửa hàng sạch trên địa bàn.

Trên cánh đồng hữu cơ Xuân Nam (xã Phú Thuận), sự thay đổi theo hướng hữu cơ cũng hiện hữu. Vùng nguyên liệu rộng 6,7ha với 22 hộ dân liên kết cùng Công ty TNHH Thực phẩm NOOM bước sang năm thứ ba liên tiếp duy trì chứng nhận hữu cơ theo các tiêu chuẩn của Liên minh châu Âu (EU), Hoa Kỳ và Nhật Bản. Ông Phan Văn Lành, Tổ trưởng Chi hội nghề nghiệp nông nghiệp hữu cơ trồng mè, đậu phụng sạch xã Phú Thuận cho biết, điều khó nhất của sản xuất hữu cơ không phải là kỹ thuật mà là tính kỷ luật trong suốt quá trình canh tác. Chỉ cần một công đoạn không tuân thủ quy trình cũng có thể ảnh hưởng đến cả vùng sản xuất, thậm chí làm mất chứng nhận hữu cơ đã dày công xây dựng.

Đoàn công tác xã Phú Thuận tham quan quy trình sản xuất của Công ty TNHH Thực phẩm NOOM. Ảnh: HOÀNG LIÊN

Theo bà Lê Thị Ánh, Chủ tịch Hội Nông dân xã Phú Thuận, việc duy trì ổn định vùng nguyên liệu hữu cơ không chỉ tạo ra nông sản an toàn mà còn góp phần thay đổi nhận thức của người dân về sản xuất nông nghiệp theo hướng bền vững. Quan trọng hơn, mô hình liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân đã giúp người sản xuất yên tâm gắn bó với đồng ruộng, từng bước hình thành chuỗi giá trị có khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Trong khi đó, bà Bùi Thị Hồng Thu, CEO Công ty TNHH Thực phẩm NOOM chia sẻ: “Người tiêu dùng hôm nay khi mua sản phẩm sẽ chú trọng hàng “sạch không, truy xuất được không, sản xuất có bền vững không”. Đó là ba câu hỏi NOOM trả lời bằng quy trình, không bằng lời cam kết suông. Chuỗi khép kín từ nguyên liệu hữu cơ đến thực phẩm toàn phần mà chúng tôi theo đuổi không phải vì đó là xu hướng đang được nhắc tới nhiều. Đó là cách duy nhất chúng tôi biết, tin chọn làm cho chính mình từ những ngày đầu, để nông dân sản xuất không phải lo mất giá, mất mùa, mất niềm tin. Sản phẩm tốt tự nó tìm được người cần”.

Tạo nền tảng cho sản phẩm sạch

Theo ông Bùi Đức Hạnh, Trưởng phòng Thông tin - Đào tạo, Trung tâm Khuyến nông thành phố, ngành nông nghiệp Đà Nẵng đang tập trung vận động người dân chuyển đổi phương thức canh tác, mở rộng diện tích sản xuất hữu cơ, khuyến khích ứng dụng công nghệ cao nhằm nâng cao giá trị sản phẩm.

Mô hình trồng nấm hữu cơ ở xã Bà Nà. Ảnh: HOÀNG LIÊN

Bên cạnh An Phú Farm, NOOM, thì làng rau Trà Quế của Hợp tác xã Sản xuất và kinh doanh rau Trà Quế Xanh, hay Bana Rita Glamping Farm (xã Hòa Vang)... là những mô hình nông nghiệp sinh thái kết hợp du lịch trải nghiệm cho thấy hướng đi đúng đắn trong phát triển nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp công nghệ cao gắn với bảo vệ môi trường.

Trên thực tế, phát triển nông nghiệp hữu cơ tại Đà Nẵng vẫn còn nhiều khó khăn. Theo ông Nguyễn Út, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nông dân thành phố, những vùng nguyên liệu hữu cơ Xuân Nam với Công ty TNHH Thực phẩm NOOM; các mô hình rau, nấm hữu cơ tại Hòa Vang, Hòa Tiến, Bà Nà cho thấy các mô hình đi đúng hướng.

Song, trở ngại lớn của nông nghiệp hữu cơ hiện nay là quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, trong khi sản xuất hữu cơ đòi hỏi vùng trồng phải được kiểm soát chặt chẽ để tránh nguy cơ nhiễm chéo từ các khu vực canh tác xung quanh. Chi phí chứng nhận hữu cơ cao, quy trình sản xuất nghiêm ngặt và thời gian chuyển đổi đất từ canh tác truyền thống sang hữu cơ kéo dài cũng là những thách thức không nhỏ đối với người dân, doanh nghiệp...

Theo ông Nguyễn Đình Vương, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông thành phố, nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn kết hợp du lịch là hướng phát triển có triển vọng đối với Đà Nẵng, nhất là tại các vùng có các điểm du lịch, ven đô, làng nghề và khu vực có cảnh quan sinh thái.

Các mô hình hiện có tuy chưa nhiều nhưng đã cho thấy hiệu quả bước đầu về nâng cao giá trị sản xuất, tạo việc làm, bảo vệ môi trường và đa dạng hóa sản phẩm du lịch. Thời gian tới, cần tập trung hoàn thiện quy hoạch, chính sách hỗ trợ, hạ tầng, kỹ năng nhân lực, truyền thông và liên kết thị trường để nhân rộng các mô hình có hiệu quả, góp phần phát triển nông nghiệp đô thị, sinh thái và bền vững.

Nhằm tạo đà cho nền nông nghiệp hữu cơ, UBND thành phố Đà Nẵng đã phê duyệt Đề án “Phát triển nông nghiệp hữu cơ trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035” tại Quyết định số 1169/QĐ-UBND. Cùng với đó, UBND thành phố cũng ban hành Quyết định số 66/2026/QĐ-UBND quy định về canh tác trên vùng canh tác hữu cơ tại thành phố Đà Nẵng. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tạo hành lang phát triển cho sản xuất hữu cơ, từ quy hoạch vùng sản xuất, hỗ trợ kỹ thuật đến xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ.