Hương Trà - Từ làng quê đến khát vọng vươn xa

Đường chính dẫn vào làng Hương Trà, phường Hương Trà, thành phố Đà Nẵng.

Nhằm tưởng nhớ công đức các bậc tiền nhân, những người đã có công khai canh, lập làng, xây dựng và gìn giữ quê hương qua bao thế hệ, trong không khí phấn khởi những ngày đầu năm mới, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân phường Hương Trà long trọng tổ chức Lễ hội Đình làng Hương Trà năm 2026.

Sống mãi với thời gian

Làng Hương Trà vốn là vùng đất có khoảng từ đầu thế kỷ 16, làng nằm ngay ngã ba sông ở phía đông, được ôm ấp bởi các con sông Tam Kỳ-Kỳ Phú nên đất đai màu mỡ, ruộng vườn xanh tốt.

Trong những năm kháng chiến, vùng đất Hương Trà có phong trào cách mạng lớn mạnh và là nơi đóng căn cứ hoạt động của đội công tác nội ô thị xã Tam Kỳ. Quá trình hình thành và phát triển của vùng đất Hương Trà gắn liền với sự hình thành, phát triển của xã Tam Kỳ đến phủ Tam Kỳ xưa rồi thành phố Tam Kỳ và bây giờ là phường Hương Trà, thành phố Đà Nẵng.

Làng Hương Trà sở hữu những nét đặc trưng của ngôi làng Việt.

Làng Hương Trà sở hữu những nét đặc trưng của ngôi làng Việt, có con đường làng men theo dòng sông, có cây đa, bến nước, sân đình... Theo các bậc cao niên trong làng, trong suốt quá trình xây dựng và phát triển, để phòng tránh thiên tai lũ lụt, mưa bão làm sạt lở bờ sông, đe dọa đến diện tích đất ở và đất nông nghiệp, cây cối mùa màng, người dân trong làng đã cùng nhau sử dụng cây sưa - một loại cây gỗ tốt và cứng, không mối mọt, mưa nắng không bị cong vênh để trồng dọc bên bờ sông Tam Kỳ.

Những cây sưa được trồng trên diện rộng để lấy bóng mát và hình thành nên những con đường hoa sưa cổ thụ hàng trăm năm tuổi chạy dọc sông Tam Kỳ như hiện tại.

Con đường hoa sưa ở làng Hương Trà.

Làng Hương Trà ngày nay là nơi duy nhất sở hữu quần thể sưa cổ thụ hiếm có với tuổi đời trung bình hơn 100 năm, trong đó có 12 cây ghi nhận có độ tuổi hơn 200 năm, được nhân dân Hương Trà qua các thế hệ trồng, chăm sóc và phát triển. Hiện đã có 9 cây sưa tuổi đời lâu năm nhất tại đây được Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam công nhận Cây di sản Việt Nam.

Điểm nổi bật ở đây là con đường qua làng Hương Trà mà người dân địa phương thường gọi với cái tên quen thuộc đó là “con đường hoa sưa”. Con đường này đã hình thành cách đây hơn một thế kỷ và hoa sưa đã gắn bó với con đường này, trở thành nét đặc trưng của làng quê Hương Trà.

Hàng sưa cổ thụ ở làng Hương Trà.

Nổi bật ở làng Hương Trà là đình làng Hương Trà ra đời từ rất sớm cùng thời với quá trình lập làng, hình thành Tam Kỳ xưa. Thời sơ lập, đình Hương Trà là ngôi miếu thờ cá Ông - vị thần hộ mệnh của cư dân sông biển. Tương truyền, những cư dân Đại Việt đầu tiên đến đây bằng đường thủy, trên đường đi họ gặp bão tố trên biển và nhờ một con cá voi cứu giúp mà thuyền của họ cập vào được bến sông của vùng đất này. Để tỏ lòng thành kính, biết ơn, nhân dân đã lập miếu thờ “Ông Ngư”.

Đình làng Hương Trà được nhân dân gìn giữ, trân trọng như một biểu tượng thiêng liêng của cội nguồn, của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”.

Khi cuộc sống của dân làng trở nên ổn định, việc thờ cúng các tiền nhân và những người có công khai khẩn là một tín ngưỡng tồn tại trong phong tục tập quán người Việt, do vậy mà “Miếu Ông” được xây dựng thành một ngôi đình khang trang.

Trải qua thời gian và những biến động của lịch sử, đình làng Hương Trà vẫn được nhân dân gìn giữ, trân trọng như một biểu tượng thiêng liêng của cội nguồn, của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Mỗi viên gạch, mái ngói, mỗi nghi lễ được duy trì tại đình đều thể hiện tinh thần đoàn kết, lòng biết ơn tổ tiên và khát vọng về một cuộc sống bình yên, no ấm của người dân làng Hương Trà.

Phát triển cho tương lai

Đình làng Hương Trà được công nhận là Di tích văn hóa cấp tỉnh, là công trình văn hóa-tín ngưỡng có giá trị đặc biệt đối với đời sống tinh thần của nhân dân địa phương. Đình không chỉ là nơi thờ tự các bậc tiền hiền, hậu hiền - những người có công khai canh, lập ấp, dựng làng mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng, nơi diễn ra các nghi lễ truyền thống, hội họp và gắn kết tình làng nghĩa xóm qua nhiều thế hệ.

Đình làng Hương Trà ngày nay đã trở thành trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng, nơi diễn ra các nghi lễ truyền thống, hội họp và gắn kết tình làng nghĩa xóm qua nhiều thế hệ.

Ông Nguyễn Dục, năm nay đã hơn 70 tuổi ở tổ dân phố Hương Trà Tây nhấn mạnh: “Đình làng là nơi hội tụ linh khí, là biểu tượng thiêng liêng gắn liền với quá trình hình thành, xây dựng và phát triển của quê hương qua bao thế hệ. Đây không chỉ là nơi thờ tự các bậc tiền hiền, hậu hiền có công khai canh, lập ấp, mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, đạo lý 'uống nước nhớ nguồn', 'ăn quả nhớ người trồng cây' của dân tộc”.

Làng Hương Trà dần trở thành điểm đến ưa thích của người dân và du khách.

Nhằm giới thiệu, quảng bá vẻ đẹp độc đáo của làng Hương Trà nói chung và đình làng Hương Trà nói riêng, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân phường Hương Trà đã chọn tổ chức Lễ hội Đình làng Hương Trà năm 2026 vào ngày 26/2 nhằm ngày mùng 10 Tết Nguyên đán.

Qua đó, góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, giáo dục cho thế hệ trẻ lòng tự hào về quê hương, về cội nguồn dân tộc; đồng thời thắt chặt tình làng nghĩa xóm, tạo không khí vui tươi, lành mạnh trong đời sống cộng đồng.

Đường hoa sưa cổ thụ dẫn xuống đình làng Hương Trà.

Với 11 hoạt động đặc sắc được diễn ra xuyên suốt trong ngày như: Khai mạc và Lễ cúng Đình làng, hoạt động thả cá tái tạo nguồn lợi thủy sản trên sông, thi Cờ làng, trưng bày sinh vật cảnh, hội thi mỹ thuật thiếu nhi “Cảnh đẹp Hương Trà”, cuộc thi ảnh “Duyên dáng Hương Trà”, hoạt động thư pháp, trưng bày sách và tặng sách, tổ chức các trò chơi dân gian, chương trình nghệ thuật quần chúng mừng Đảng mừng Xuân … Lễ hội hứa hẹn sẽ mang đến cho quý đại biểu, nhân dân và du khách thập phương nhiều trải nghiệm đáng nhớ.

Lễ hội Đình làng Hương Trà năm 2026 được tổ chức vào ngày 26/2 nhằm ngày mùng 10 Tết Nguyên đán.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Hương Trà Trần Trung Hậu chia sẻ, việc tổ chức Lễ hội Đình làng Hương Trà năm 2026 chính là dịp để chúng ta cùng nhìn lại, trân quý hơn những giá trị lịch sử, văn hóa mà cha ông để lại; đồng thời nâng cao ý thức trách nhiệm của cộng đồng trong công tác bảo tồn, tu bổ và phát huy giá trị di tích đình làng trong đời sống hiện đại.

“Thông qua lễ hội, mỗi người dân trong làng nói riêng, nhân dân phường Hương Trà nói chung, đặc biệt là thế hệ trẻ, sẽ luôn ý thức gìn giữ đình làng, bảo tồn di sản văn hóa của quê hương; cùng nhau xây dựng đời sống văn hóa lành mạnh, đoàn kết, nghĩa tình, góp phần xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh”, đồng chí Trần Trung Hậu nói.

Anh Quân