Nam Bộ là nơi tiếng súng kháng chiến chống thực dân Pháp bùng lên sớm nhất sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Trong điều kiện lực lượng vũ trang còn non trẻ, vũ khí, trang bị thiếu thốn, tương quan lực lượng hết sức chênh lệch, quân và dân Nam Bộ đã kiên cường chiến đấu, từng bước làm thất bại âm mưu “đánh nhanh, thắng nhanh” của thực dân Pháp, giữ vững ngọn lửa kháng chiến và tạo tiền đề quan trọng cho cuộc kháng chiến toàn quốc. Từ thực tiễn đó, nghệ thuật quân sự giàu tính sáng tạo, linh hoạt, phù hợp với đặc điểm chiến trường Nam Bộ từng bước hình thành và phát triển.
