Iran điều tàu sân bay UAV đến eo biển Hormuz giữa lúc căng thẳng

Sáng 30/1 hình ảnh vệ tinh cho thấy tàu sân bay máy bay không người lái Shahid Bagheri của lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran neo đậu cách cảng Bandar Abbas khoảng 5 km về phía nam, rất gần eo biển Hormuz.

Eo biển Hormuz hiện là tuyến hải lộ chiến lược nối vịnh Ba Tư với biển Oman và Ấn Độ Dương mà hàng chục triệu thùng dầu của thế giới di chuyển qua mỗi ngày.

Động thái này diễn ra ngay trong bối cảnh Mỹ tăng cường lực lượng hải quân trong khu vực và các tuyên bố cứng rắn từ phía Tehran.

Shahid Bagheri là tàu sân bay máy bay không người lái đầu tiên của Iran, được ra mắt vào năm 2025 và nằm trong số khí tài mới nhất của lực lượng hải quân nước này.

Khác với tàu sân bay truyền thống mang máy bay có người lái, Shahid Bagheri được thiết kế để triển khai và điều khiển nhiều loại máy bay không người lái trinh sát và tấn công từ một nền tảng di động trên biển.

Mặc dù Iran không công bố đầy đủ thông số kỹ thuật chi tiết, theo các nguồn phân tích quốc tế, tàu này có chiều dài khoảng 100 m, lượng choán nước ước tính vài nghìn tấn.

Tàu có thể mang nhiều máy bay không người lái cỡ trung với trọng lượng vài trăm kg mỗi chiếc cho nhiệm vụ trinh sát, giám sát biển rộng và tấn công mục tiêu tầm xa.

Việc xuất hiện của tàu sân bay máy bay không người lái Shahid Bagheri gần khu vực eo biển Hormuz mang nhiều hàm ý chiến lược.

Eo biển Hormuz là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới, với khoảng 20 phần trăm sản lượng dầu thô toàn cầu xuất khẩu qua đây mỗi ngày.

Bất kỳ sự gián đoạn nào tại tuyến hải lộ này đều có thể ảnh hưởng tới thị trường năng lượng toàn cầu và an ninh kinh tế của nhiều quốc gia.

Trong vài tuần gần đây, Mỹ đã điều động nhiều lực lượng hải quân tới khu vực Trung Đông, bao gồm nhóm tác chiến tàu sân bay cùng nhiều khu trục hạm trang bị tên lửa dẫn đường, nhằm tăng cường hiện diện và hỗ trợ các đồng minh trong bối cảnh căng thẳng với Iran gia tăng.

Phản ứng lại, Tehran đã liên tục đưa ra các tuyên bố mạnh mẽ, trong đó có cảnh báo sẽ phản công nếu bị tấn công và sẵn sàng đối phó bằng mọi cách, thậm chí là chiến tranh toàn diện.

Ngoài ra, Iran cũng đã đóng cửa vùng trời gần eo biển Hormuz trong nhiều ngày để tiến hành tập trận bắn đạn thật, với yêu cầu rằng mọi chuyến bay qua khu vực này đều phải cẩn trọng cao độ do hoạt động quân sự diễn ra.

Đây được xem là một phần của kế hoạch huấn luyện và kiểm tra sẵn sàng chiến đấu của lực lượng vũ trang nước này.

Chuyên gia phân tích nhận định rằng việc triển khai Shahid Bagheri gần eo biển Hormuz không chỉ mang tính biểu tượng, mà còn phản ánh nỗ lực của Iran trong việc tăng cường khả năng trinh sát, giám sát và kiểm soát vùng biển rộng lớn.

Với khả năng mang nhiều loại máy bay không người lái trinh sát và tấn công, tàu sân bay này có thể hỗ trợ Tehran theo dõi hoạt động của các hạm đội nước ngoài ở vùng biển chiến lược này và phản ứng nhanh với các tình huống bất ngờ.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích quốc tế cho rằng sự xuất hiện của Shahid Bagheri cũng có thể chỉ là phần của kế hoạch thử nghiệm đã được lên lịch từ trước, và chưa chắc được Iran điều động với mục tiêu gây căng thẳng trực tiếp.

Dù vậy, trong bối cảnh cả hai phía đều tăng cường lực lượng ở khu vực, việc tàu sân bay máy bay không người lái xuất hiện gần eo biển Hormuz được coi như một thông điệp chiến lược rõ ràng gửi tới các bên quan tâm.

Việc hiện diện của tàu sân bay UAV ở eo biển Hormuz được nhiều nước theo dõi chặt chẽ bởi đây không chỉ là tuyến hải lộ quan trọng về năng lượng mà còn là điểm nóng địa chính trị.

Bất kỳ sự leo thang căng thẳng nào ở đây đều có thể kéo theo phản ứng chính sách và điều động thêm lực lượng từ các quốc gia lớn, ảnh hưởng tới an ninh và ổn định khu vực.

Việt Hùng