Kẻ ám sát cựu Thủ tướng Nhật Shinzo Abe lĩnh án chung thân
Tòa án Nhật Bản tuyên án tù chung thân đối với Tetsuya Yamagami, người dùng súng tự chế sát hại cựu Thủ tướng Shinzo Abe năm 2022, khép lại vụ án gây chấn động xã hội Nhật Bản.

Tetsuya Yamagami, thủ phạm giết cựu Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, được các sĩ quan cảnh sát hộ tống đến văn phòng công tố viên tại đồn cảnh sát Nara-nishi ở Nara vào năm 2022. Ảnh: Reuters.
Kẻ sát hại cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo bằng một khẩu súng tự chế đã bị tuyên án tù chung thân vào ngày 21/1, theo Đài truyền hình quốc gia NHK.
Phán quyết khép lại phiên tòa kéo dài nhiều năm liên quan đến vụ ám sát gây chấn động Nhật Bản - quốc gia hiếm khi xảy ra bạo lực súng đạn - đồng thời làm bùng lên những tranh cãi sâu rộng xoay quanh một giáo phái tôn giáo có ảnh hưởng lớn.
Năm 2022, Tetsuya Yamagami nổ súng giữa ban ngày khi ông Abe đang phát biểu vận động tranh cử trên đường phố thành phố Nara, miền tây Nhật Bản. Hung khí là khẩu súng do chính Yamagami tự chế tại nhà.
Ông Abe khi đó đã rời cương vị thủ tướng từ năm 2020 vì lý do sức khỏe, song vẫn giữ vai trò chính trị quan trọng và có ảnh hưởng sâu rộng với tư cách là nhà lãnh đạo tại vị lâu nhất trong lịch sử Nhật Bản.
Yamagami, hiện 45 tuổi, bị bắt ngay tại hiện trường và bị truy tố vào năm sau đó với các cáo buộc giết người và vi phạm luật quản lý vũ khí.
Trong ngày xét xử, hàng trăm người xếp hàng bên ngoài tòa án ở Nara với mong muốn được theo dõi phiên tòa. Do số lượng chỗ ngồi hạn chế, ban tổ chức phải áp dụng hình thức bốc thăm để phân bổ vé vào phòng xử.
Ông Abe từng giữ cương vị thủ tướng trong hai nhiệm kỳ, từ năm 2006-2007 và từ 2012-2020, giai đoạn thường được xem là thời kỳ ổn định chính trị hiếm hoi của Nhật Bản.
Trong thời gian này, ông đã thúc đẩy thay đổi căn bản chính sách an ninh, làm dấy lên tranh luận về bản sắc hòa bình của Nhật, đồng thời thông qua các đạo luật an ninh năm 2015, mở rộng vai trò quân sự của Tokyo trong hỗ trợ Mỹ.
Trên trường quốc tế, ông Abe là gương mặt nổi bật, duy trì quan hệ chặt chẽ với Washington, tìm cách cải thiện quan hệ với Bắc Kinh, song song với nỗ lực liên kết các đồng minh Thái Bình Dương nhằm kiềm chế sự mở rộng ảnh hưởng của Trung Quốc.

Cựu Thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo. Ảnh: Reuters.
Vụ ám sát đã gây chấn động xã hội Nhật Bản - nơi có tỷ lệ tội phạm liên quan đến súng thấp nhất thế giới nhờ các quy định kiểm soát vũ khí nghiêm ngặt.
Vụ sát hại ông Abe cũng kéo theo sự soi xét gắt gao mối quan hệ giữa LDP và Giáo hội Thống nhất. Yamagami cáo buộc giáo phái này đã khiến gia đình ông phá sản do mẹ ông - một tín đồ - bị ép quyên góp quá mức. Hung thủ cho biết ông nhắm vào Abe vì tin rằng cựu thủ tướng có liên hệ với tổ chức này.
Một cuộc điều tra của chính phủ sau đó kết luận giáo phái đã vi phạm các quy định của Nhật Bản khi gây áp lực buộc tín đồ quyên góp số tiền khổng lồ. Tháng 3 năm ngoái, tòa án đã ra lệnh giải thể Giáo hội Thống nhất, dù tổ chức này đang kháng cáo quyết định.
Theo Reuters, các công tố viên trong phiên tòa đã đề nghị mức án tù chung thân, coi đây là “vụ việc đặc biệt nghiêm trọng, chưa từng có trong lịch sử hậu chiến của Nhật Bản”.
Trong khi đó, luật sư bào chữa cho Yamagami kêu gọi giảm nhẹ hình phạt, viện dẫn những tổn hại mà gia đình bị cáo phải gánh chịu do các hoạt động của Giáo hội Thống nhất.













