Kể chuyện quê hương bằng ngôn ngữ số

Tuổi trẻ Phan Thiết thể hiện tình yêu với quê hương, đất nước

Chạm vào văn hóa bằng ngôn ngữ số

Chiếc điện thoại được dựng trên chân máy, góc quay liên tục thay đổi. Một nhóm đoàn viên tranh thủ trao đổi lần cuối về lời dẫn, người kiểm tra hình ảnh, người chuẩn bị phần thuyết minh. Trước một địa điểm gắn với lịch sử địa phương, các bạn trẻ không chỉ đứng nghe giới thiệu mà trực tiếp tìm hiểu, ghi hình và kể lại câu chuyện bằng ngôn ngữ của mình.

Đó là không khí của cuộc thi “Thanh niên Phan Thiết - Đại sứ du lịch quê hương” năm 2026 do Đoàn Thanh niên phường Phan Thiết tổ chức. 6 đội thi, mỗi đội lựa chọn một cách thể hiện riêng, đưa câu chuyện lịch sử về dòng sông Cà Ty, về mái Trường Dục Thanh, biển Đồi Dương - Thương Chánh hay những món ăn nơi mình sinh sống đến gần hơn người dân và du khách, với cách tiếp cận gần gũi, trực quan của người trẻ hôm nay.

Anh Nguyễn Lê Gia Lin, Bí thư Đoàn Thanh niên phường Phan Thiết cho biết: “Thông qua cuộc thi, đoàn viên, thanh niên (ĐVTN) không chỉ tiếp nhận kiến thức mà trực tiếp trở thành người tìm hiểu và giới thiệu các địa điểm. Quá trình chuẩn bị cho sản phẩm giúp các bạn có thêm cơ hội đọc tư liệu, tìm hiểu sự kiện, địa danh, các phong tục, tập quán và những giá trị được lưu giữ tại từng nơi. Khi được đưa lên mạng xã hội và các trang thông tin địa phương, những sản phẩm ấy tiếp tục mở rộng không gian tiếp cận, giúp người dân và du khách có thêm một cách khám phá Phan Thiết”.

Đoàn Thanh niên xã Hoài Đức thực hiện công trình số hóa di tích lịch sử

Từ trải nghiệm đến hiểu văn hóa

Nếu ở phường Phan Thiết, lịch sử được tiếp cận qua một cuộc thi, thì tại xã Hải Ninh, Đoàn Thanh niên lại đưa đoàn viên đến gần hơn với những nghề truyền thống đang hiện diện trong đời sống. Một trong những trải nghiệm là tìm hiểu nghề làm rượu cần của đồng bào Raglai. Bên căn bếp, những chiếc áo xanh quây quần cùng người dân, tự tay thực hiện từng công đoạn từ trộn men đến hoàn thiện ché rượu. Không chỉ nghe kể, các bạn được làm, được hỏi và hiểu thêm về một nghề gắn với sinh hoạt cộng đồng, lễ hội và những dịp sum họp của đồng bào Raglai. Qua từng thao tác, những kinh nghiệm được truyền lại bằng cách gần gũi nhất.

Chị Lê Thị Út Hựu, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Hải Ninh cho biết: “Xã đoàn dự kiến tiếp tục tổ chức cho ĐVTN tìm hiểu về các nghề và món ăn truyền thống của đồng bào Hoa, Raglai ở địa phương. Đồng thời khuyến khích thanh niên xây dựng các video clip giới thiệu những trải nghiệm này. Cách làm này không chỉ đưa văn hóa đến gần hơn với đoàn viên mà còn tạo thêm những nội dung trực quan để lan tỏa trên môi trường số”.

Từ những trải nghiệm trực tiếp, công nghệ tiếp tục mở một cánh cửa khác để lịch sử đến gần công chúng. Ở xã Hoài Đức, mã QR được lắp đặt tại đình làng Võ Đắt, nơi thường đón người dân, du khách và học sinh đến tham quan, tìm hiểu. Chỉ với một thao tác quét mã, những thông tin về địa điểm, lịch sử và các giá trị gắn với ngôi đình được mở ra ngay trên điện thoại.

Người dân tìm kiếm thông tin lịch sử qua mã QR đặt tại di tích

Với học sinh, đó là cách tiếp cận trực quan, chủ động hơn thay vì chỉ nghe thuyết minh. Với du khách, thông tin trở thành một phần của hành trình khám phá. Còn với di tích, công nghệ giúp những câu chuyện từng nằm trong tư liệu, lời kể có thêm một phương thức hiện diện trong đời sống hiện đại.

Từ người tìm hiểu đến người kể chuyện, tuổi trẻ các xã, phường ở Lâm Đồng biển xanh đang dùng công nghệ để đánh thức những giá trị tưởng đã quen thuộc, đưa câu chuyện của vùng đất bước vào đời sống hôm nay bằng một ngôn ngữ mới, góp phần gìn giữ, tiếp thêm sức sống cho những giá trị văn hóa trên không gian số.