Kết nối dữ liệu và phát triển dịch vụ ngân hàng

Thực hiện quyết liệt các mục tiêu đặt ra tại Đề án này, đến ngày 26/12/2025, toàn ngành Ngân hàng đã có hơn 143 triệu hồ sơ khách hàng (CIF) cá nhân và hơn 1,5 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức có tài khoản thanh toán được đối chiếu thông tin sinh trắc học qua CCCD gắn chip hoặc ứng dụng VNeID; đồng thời khoảng 22,14 triệu khách hàng cá nhân và 392 khách hàng tổ chức có ví điện tử đang hoạt động đã được thu thập, đối chiếu sinh trắc học với CCCD gắn chip thông qua ứng dụng ví điện tử. Cùng với đó, Trung tâm Thông tin Tín dụng quốc gia Việt Nam (CIC) phối hợp với C06 (Bộ Công an) hoàn thành 7 đợt đối chiếu, làm sạch dữ liệu khách hàng với khoảng 57 triệu lượt hồ sơ; 96 tổ chức đã triển khai ứng dụng thẻ CCCD gắn chip qua ứng dụng điện thoại, 63 TCTD triển khai qua thiết bị tại quầy và 47 tổ chức triển khai qua ứng dụng VNeID…

Nhìn nhận về tác động của Đề án 06 đối với ngành Ngân hàng, ông Nguyễn Quang Huy, Giám đốc điều hành Khoa Tài chính - ngân hàng, Đại học Nguyễn Trãi cho rằng, việc hỗ trợ xác thực thông tin chính xác và thống nhất giúp giảm các thủ tục truyền thống, rút ngắn thời gian tiếp cận dịch vụ và tăng tính nhất quán trong giao dịch. Điều này góp phần nâng cao sự thuận tiện và tạo cảm giác an tâm cho người sử dụng dịch vụ trong môi trường số; đồng thời giúp trải nghiệm ngân hàng số trở nên liền mạch, thân thiện hơn, qua đó hỗ trợ mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt và triển khai các chương trình chi trả, thanh toán dịch vụ công gắn với đời sống hằng ngày.

Thực tế triển khai Đề án 06 tại các tổ chức tín dụng đã mang lại nhiều giá trị thiết thực. Đơn cử, Agribank đã tích cực kết nối và ứng dụng dữ liệu vào hoạt động ngân hàng thông qua hệ sinh thái các điểm chạm thông minh, hỗ trợ thu thập, xác thực và làm sạch thông tin khách hàng. Mới đây nhất ngân hàng này đã triển khai hệ thống Smart Kiosk tại các điểm giao dịch của ngân hàng giúp khách hàng, đặc biệt ở khu vực nông thôn có thể quét khuôn mặt, đọc dữ liệu CCCD và xác thực với cơ sở dữ liệu dân cư; đồng thời khách hàng có thể đăng ký dịch vụ bằng cách quét mã QR trên ứng dụng VNeID. Với khách hàng tổ chức hoặc người nước ngoài không sử dụng CCCD, việc thu thập và xác thực thông tin vẫn được thực hiện thông qua Smart Kiosk hoặc các thiết bị điện tử của giao dịch viên.

Thực hiện định hướng kết nối dữ liệu và định danh điện tử, việc liên kết tài khoản ngân hàng với VNeID cũng được triển khai rộng khắp. Tiêu biểu là dịp Quốc khánh 2/9 vừa qua, người dân đã có thể liên kết tài khoản ngân hàng trên ứng dụng VNeID để thuận tiện nhận các khoản chi trả an sinh theo hướng dẫn của cơ quan chức năng. Thực tế này cho thấy định danh và xác thực điện tử không chỉ hỗ trợ hoạt động ngân hàng, mà còn trở thành cầu nối quan trọng giữa dịch vụ tài chính với các chính sách an sinh, dịch vụ công, qua đó thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt gắn với đời sống hằng ngày.

Bên cạnh tiện ích, triển khai Đề án 06 cũng hỗ trợ tăng cường an toàn hoạt động và phòng chống gian lận. “Việc kết nối trực tiếp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã tạo ra một bước thay đổi căn bản. Thông tin khách hàng được đối chiếu từ nguồn dữ liệu gốc, kết hợp xác thực sinh trắc học và định danh điện tử, giúp Agribank giảm thiểu tối đa rủi ro giả mạo, lừa đảo, rửa tiền… qua đó, nâng cao rõ rệt tính an toàn, minh bạch trong toàn bộ quy trình”, Phó Tổng Giám đốc Agribank Đỗ Đức Thành nhận định.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Đức Lệnh, Phó Giám đốc NHNN Chi nhánh Khu vực 2 cho rằng, việc khai thác và sử dụng hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã tạo nền tảng quan trọng cho phát triển và ứng dụng công nghệ trong quản lý, quản trị hoạt động ngân hàng. Dữ liệu dân cư gắn trực tiếp với yếu tố pháp lý của khách hàng. Vì vậy, đây là nguồn thông tin có giá trị đặc biệt trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng cường an toàn, bảo mật thông tin và phát triển các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng điện tử.

Ông Nguyễn Đức Lệnh phân tích thêm, việc kết nối, đối chiếu dữ liệu từ nguồn dữ liệu gốc, kết hợp xác thực sinh trắc học và định danh điện tử đã góp phần nâng cao tính minh bạch, kỷ luật và an toàn của hệ thống tài chính – ngân hàng. Thực tiễn triển khai cho thấy, nhờ áp dụng đồng bộ các giải pháp công nghệ theo Đề án 06, số lượng khách hàng cá nhân bị lừa đảo đã giảm mạnh. Đồng thời, các tổ chức tín dụng đã hoàn thành việc làm sạch toàn bộ hồ sơ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp có phát sinh giao dịch trên kênh số.

Việc tiếp tục triển khai hiệu quả Đề án 06 sẽ giúp ngành Ngân hàng nâng cao năng lực quản lý, đổi mới phương thức hoạt động, đáp ứng tốt hơn nhu cầu vốn và dịch vụ tài chính của doanh nghiệp và nền kinh tế trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng sâu rộng.

Cùng với nền tảng dữ liệu và các giải pháp xác thực giúp tăng cường an toàn hệ thống, hiệu quả của Đề án 06 cũng phụ thuộc lớn vào mức độ sẵn sàng của người dân. Ông Nguyễn Quang Huy, Đại học Nguyễn Trãi cho rằng, một trong những điều kiện quan trọng để Đề án 06 tiếp tục phát huy hiệu quả trong giai đoạn tới là phát triển kỹ năng số cho người dân ở mọi độ tuổi. Bởi, chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện của công nghệ hay hạ tầng, mà trước hết là câu chuyện của con người, những người trực tiếp sử dụng, tương tác và sáng tạo trên môi trường số. Việc nâng cao kỹ năng số giúp người dân chủ động hơn trong tiếp cận và sử dụng các dịch vụ ngân hàng số, thanh toán không dùng tiền mặt và các tiện ích số khác. Khi có đủ năng lực số, người dân không chỉ sử dụng dịch vụ một cách hiệu quả và an toàn hơn, mà còn có thể tham gia sâu hơn vào các hoạt động kinh tế số, từ đó mở rộng cơ hội việc làm, kinh doanh và sáng tạo.

Hồng Sơn