Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ chính sách sửa đổi Luật An toàn thực phẩm

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên mới đây đã chủ trì cuộc họp rà soát hồ sơ Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) để trình Chính phủ đưa vào chương trình lập pháp năm 2026.

Tham dự cuộc họp có đại diện một số Bộ: Công an, Quốc phòng, Nội vụ, Tư pháp, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường; Các đơn vị Cục, Vụ, Viện thuộc và trực thuộc Bộ Y tế.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu.

Đề xuất xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) gồm 5 nhóm chính sách lớn

Tại cuộc họp, các đại biểu đại diện một số Bộ, ngành và các đơn vị Cục, Vụ thuộc Bộ Y tế đã rà soát, bàn thảo về dự thảo hồ sơ Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi); Dự thảo Nghị quyết của Chính phủ; Dự thảo Tờ trình của Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc bổ sung Dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) vào Chương trình lập pháp năm 2026.

Thông tin tại cuộc họp cho thấy kết quả xin ý kiến của các thành viên Chính phủ (theo Công văn số 12873/VPCP-KGVX ngày 29/12/2025 Văn phòng Chính phủ) đã có 25/25 phiếu ý kiến của các thành viên Chính phủ đồng ý thông qua Nghị quyết của Chính phủ về đề nghị bổ sung dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) vào chương trình lập năm 2026, trong đó đề xuất trình Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Tại dự án, Bộ Y tế đề xuất xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) gồm 5 nhóm chính sách lớn.

Chính sách 1: Tăng cường quản lý đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm thực phẩm có nguy cơ cao.

Mục tiêu chính sách nhằm siết chặt quản lý từ khâu sản xuất đến khi sản phẩm thực phẩm được lưu thông trên thị trường, kết hợp tăng cường cả "tiền kiểm" và "hậu kiểm" đối với sản phẩm nguy cơ cao để đảm bảo các sản phẩm lưu thông trên thị trường an toàn và chất lượng cho người sử dụng, hướng tới phương thức kiểm soát an toàn thực phẩm của các nước phát triển.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên chủ trì cuộc họp.

Nội dung của chính sách bắt buộc các cơ sản xuất sản phẩm thực phẩm nguy cơ cao áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm trong suốt quá trình sản xuất và kiểm soát an toàn thực phẩm của các nước phát triển. Tăng cường quản lý cơ sở kinh doanh sản phẩm thực phẩm thông qua các hoạt động tiền kiểm, hậu kiểm đối với sản phẩm thực phẩm.

Chính sách 2: Phân quyền quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm ở trung ương và phân cấp trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm của UBND cấp tỉnh trong việc thực hiện quyền quản lý an toàn thực phẩm tại địa phương.

Mục tiêu của chính sách kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý nhà nước theo hướng thống nhất chỉ một đầu mối thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an ninh, an toàn thực phẩm từ trung ương tới địa phương; phân cấp, phân quyền tối đa nhằm nâng cao vai trò của chính quyền địa phương trong quản lý nhà nước về sản phẩm thực phẩm.

Nội dung của chính sách quy định rõ về trách nhiệm quản lý sản phẩm thực phẩm của các bộ, ngành liên quan bao gồm Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công thương để tránh chồng chéo khi thực hiện chức năng quản lý nhà nước.

Tăng cường trách nhiệm của UBND các cấp trong việc tổ chức thực hiện, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm về an toàn thực phẩm tại địa phương.

Quyền Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm Chu Quốc Thịnh báo cáo tại cuộc họp.

Chính sách 3: Kiểm soát các sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường theo hướng dựa trên mức độ nguy cơ của từng loại sản phẩm thực phẩm.

Mục tiêu của chính sách nhằm phân loại sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn theo mức độ nguy cơ, đồng thời sử dụng phương thức quản lý tiền kiểm kết hợp với hậu kiểm đối với các sản phẩm này nhằm mục tiêu: Để người dân sử dụng sản phẩm thực phẩm an toàn, chất lượng; đơn giản hóa thủ tục hành chính; giao thêm quyền, trách nhiệm cho các tổ chức, cá nhân kinh doanh đối với sản phẩm thực phẩm mình kinh doanh.

Nội dung của chính sách quy định việc hậu kiểm theo nhóm nguy cơ nhằm bảo đảm an toàn cho người sử dụng, đồng thời tránh gây lãng phí nguồn lực nhà nước; đơn giản hóa thủ tục hành chính không yêu cầu phải đăng ký lưu hành đối với 100% sản phẩm thực phẩm mà chỉ yêu cầu đăng ký một số nhóm nguy cơ phải được kiểm soát chặt chẽ; tăng quyền và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân kinh doanh đối với sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn.

Chính sách 4: Kiểm soát các lô hàng thực phẩm khi nhập khẩu vào cửa khẩu Việt Nam theo hướng dựa trên nguy cơ của từng loại sản phẩm và lịch sử tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp.

Mục tiêu chính sách này nhằm kiểm soát chất lượng và an toàn thực phẩm đối với các lô hàng nhập khẩu theo hướng dựa trên nguy cơ để ngăn chặn các lô hàng sản phẩm thực phẩm không đảm bảo an toàn, chất lượng ngay tại cửa khẩu.

Nội dung của chính sách quy định phương thức kiểm tra nhà nước và chuyển đổi giữa các phương thức kiểm tra, hồ sơ thủ tục kiểm tra đối với sản phẩm thực phẩm nhập khẩu dựa trên nguy cơ.

Đại biểu các bộ, ngành và Bộ Y tế trao đổi tại cuộc họp.

Chính sách 5. Kiểm soát chặt đối với các chất đưa vào sản xuất, chế biến sản phẩm thực phẩm có khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại.

Mục tiêu chính sách này là kiểm soát chặt các chất đưa vào sản xuất, chế biến sản phẩm thực phẩm có khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại nhằm bảo đảm an toàn, sức khỏe cho người sử dụng.

Nội dung của chính sách là xây dựng quy định nhằm giám sát chặt chẽ nguyên liệu thực phẩm, phụ gia thực phẩm và chất hỗ trợ chế biến khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại từ khi đưa vào sản xuất, chế biến cho đến khi sản phẩm thực phẩm được lưu thông trên thị trường, để tránh việc sử dụng sai mục đích gây hại đến sức khỏe người tiêu dùng…

Tại cuộc họp đại diện Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chung đề xuất cần cụ thể, chi tiết hơn về nội dung phân cấp, phân quyền trong quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm giữa các Bộ, ngành...

Sửa Luật An toàn thực phẩm để gỡ vướng sau 15 năm thực thi

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh việc sửa đổi Luật An toàn thực phẩm là rất cần thiết nhằm giải quyết kịp thời các hạn chế, vướng mắc, bất cập trong các quy định của Luật An toàn thực phẩm năm 2010; xác định và đề cao trách nhiệm của cơ quan quản lý, doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm, nâng cao hiệu quả bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm.

Đồng thời, tăng cường công tác hậu kiểm để nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm và nâng cao chất lượng thực phẩm. Tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền trong hoạt động về quản lý thực phẩm, bảo đảm quyền lợi của người tiêu dùng, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

Việc xây dựng Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) trên quan điểm thể chế hóa đầy đủ quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng và pháp luật, trong đó chú trọng đến công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân; bám sát chủ trương tại Nghị quyết số 20/NQ-TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về tăng cường chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Sửa Luật An toàn thực phẩm để gỡ vướng sau 15 năm thực thi...

Kế thừa các quy định hiện hành, bảo đảm sự đồng bộ với các quy định của pháp luật có liên quan về thực phẩm. Rà soát bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính đồng bộ, thống nhất và tính khả thi của hệ thống pháp luật; bảo đảm hoàn thiện hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm; tiếp cận tối đa các thông lệ quốc tế cũng như phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên yêu cầu Cục An toàn thực phẩm phối hợp với Vụ Pháp chế và các Bộ liên quan rà soát tổng thể hồ sơ Dự thảo Tờ trình trên tinh thần nêu nguyên tắc chung, sau này chi tiết trong phân cấp, phân quyền quản lý nhà nước sẽ đưa vào Nghị định hướng dẫn thực hiện Luật; Nội dung trong Tờ trình nêu cơ sở chính trị, pháp lý, thực tiễn khớp với Hồ sơ chính sách của Luật; Bộ Hồ sơ chính sách đảm bảo đầy đủ các văn bản theo quy định, bám sát yêu cầu, chặt chẽ, khoa học theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025.

Thái Bình/ Ảnh: Trần Minh