Khi Jazz dạo phố: Bản hòa ca ngẫu hứng giữa lòng di sản Hà Nội

Liên hoan nhạc Jazz quốc tế Hà Nội năm 2026 (Hanoi Jazztival 2026) với chủ đề Jazz Hà Nội - Giai điệu không biên giới sẽ diễn ra từ 17-19/9. Hà Nội cần một Liên hoan Jazz quốc tế không chỉ để thêm một lễ hội vào lịch trình sự kiện. Hơn thế, đó là việc tạo ra một không gian nơi di sản và đương đại, nghệ sĩ và công chúng, thành phố và thế giới có thể gặp gỡ nhau qua ngôn ngữ đẹp nhất của âm nhạc: sự tự do, ngẫu hứng, đối thoại để thúc đẩy công nghiệp văn hóa Thủ đô.

NSƯT Quyền Văn Minh cùng band nhạc mang những giai điệu Jazz đến không gian mở tại Nhà Bát Giác, Vườn hoa Lý Thái Tổ (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội).

Khi âm nhạc đánh thức những không gian

Thành phố của những lớp lang di sản và sự ngẫu hứng Hà Nội mang vẻ đẹp của sự đan xen giữa nhiều lớp thời gian: một mái ngói cũ nép mình bên bóng cây, một biệt thự Pháp cổ, xen lẫn tòa nhà kính hiện đại và những gánh hàng rong lướt qua dòng xe cộ. Sự không hoàn toàn trật tự ấy lại đồng điệu đến kỳ lạ với nhạc Jazz - thứ âm nhạc sinh ra từ những cuộc đối thoại ngẫu hứng, nơi những khoảng trống hay sự sai lệch đôi khi không phải sai lầm mà là điểm bắt đầu cho một sáng tạo mới.

Một đô thị sáng tạo cũng cần vận hành theo cách tương tự, không chỉ giữ gìn di sản mà còn cho phép những điều mới mẻ chen vào, thử nghiệm và đối thoại. Sự kiện Hanoi Jazztival 2026 ra đời chính từ tinh thần ấy, gắn chặt với chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa và cam kết của Hà Nội trong mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO.

Điểm thú vị nhất của Hanoi Jazztival là không tự giới hạn trong một sân khấu đóng kín. Jazz tràn xuống phố, trải rộng khắp các không gian văn hóa tiêu biểu: Vườn âm nhạc Nhà hát Lớn Hà Nội, Nhà Bát Giác, Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long, Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, Khách sạn Thăng Long Opera và các câu lạc bộ Jazz trên địa bàn thành phố.

Khi Jazz dạo quanh Hồ Gươm hay len lỏi vào những căn nhà cổ, di sản không còn đứng yên. Quan trọng không phải làm cái cũ trở thành cái mới mà tìm được một khoảng không nơi di sản và ngôn ngữ đương đại có thể nhìn nhau trìu mến.

Công nghiệp văn hóa và ký ức đô thị

Hanoi Jazztival đặt mục tiêu đưa Hà Nội thành trung tâm Jazz của Việt Nam, mở rộng không gian sáng tạo và quảng bá hình ảnh Thủ đô. Nhưng sâu xa hơn, giá trị lớn nhất của lễ hội là tạo ra "ký ức đô thị". Người ta có thể đến thành phố vì một sự kiện, nhưng cuối cùng nhớ cả thành phố.

Figure 2: Hà Nội với những lớp nhịp sống đan xen, tựa một bản Jazz luôn chuyển động và đầy ngẫu hứng.

Công nghiệp văn hóa, ở tầng sâu nhất, được xây dựng từ chính những trải nghiệm gắn kết ấy. Jazz rồi sẽ không chỉ là một sự kiện tháng 9 mà trở thành một phần nhịp sống. Để một chiều thu, người ta sẵn sàng sống chậm lại giữa phố phường hối hả chỉ vì một giai điệu Jazz vang lên bên đường và thấy Hà Nội đang kể câu chuyện của chính mình.

NSƯT Quyền Văn Minh biểu diễn tại họp báo Hanoi Jazztival 2026 

Ảnh: Tư liệu
Clip: T.Lê