Khi thông tin gian dối trở thành thủ đoạn chiếm đoạt tài sản...

Từ một tài sản không được niêm yết đến mức giá gấp 10.000 lần

Theo thông tin từ Công an thành phố Hà Nội, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao phối hợp Phòng Cảnh sát hình sự đã đấu tranh, khám phá vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua việc mời chào người dân đầu tư tài sản mã hóa BDOGE.

Kết quả điều tra ban đầu xác định, các đối tượng đã mua BDOGE - loại tài sản mà cơ quan Công an cho biết không có giá trị và chưa được niêm yết để giao dịch trên bất kỳ sàn giao dịch nào. Sau đó, để tạo lòng tin, các đối tượng đưa ra thông tin về tiềm năng sinh lời lớn và hứa hẹn BDOGE sắp được niêm yết trên các sàn giao dịch quốc tế.

Nhà đầu tư cần thận trọng trước những lời mời gọi đầu tư tài sản mã hóa với cam kết lợi nhuận cao. Ảnh minh họa: Cao Kỳ

Từ những thông tin này, người dân được mời gọi tham gia đầu tư, mua BDOGE. Đáng chú ý, loại tài sản này sau đó được bán cho người bị hại với mức giá cao gấp 10.000 lần giá ban đầu nhằm hưởng lợi. Công an thành phố Hà Nội đang tiếp tục điều tra, xác minh và đề nghị những người đã tham gia đầu tư vào dự án BDOGE trình báo, cung cấp tài liệu liên quan.

Vấn đề pháp lý đặt ra không đơn thuần ở việc BDOGE được bán với giá cao. Một giao dịch có giá cao, thậm chí người mua sau đó bị thua lỗ, chưa đủ để khẳng định có hành vi lừa đảo. Điều cần xác định là người bán có đưa ra thông tin gian dối để người mua tin tưởng và giao tiền hay không.

Điều 174 Bộ luật Hình sự quy định, tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản". Theo đó, người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác từ 2 triệu đồng trở lên, hoặc dưới mức này nhưng thuộc những trường hợp luật định, có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Khung hình phạt cơ bản là cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm; mức hình phạt tăng lên tùy giá trị tài sản chiếm đoạt và các tình tiết định khung.

Trong tội danh này, thủ đoạn gian dối là dấu hiệu pháp lý quan trọng. Người thực hiện phải có hành vi đưa ra thông tin không đúng sự thật hoặc tạo dựng thông tin sai lệch nhằm làm cho người khác tin đó là thật. Chính sự tin tưởng do thông tin gian dối tạo ra phải dẫn đến việc người bị hại giao tài sản.

Đối chiếu với vụ BDOGE, cơ quan điều tra cần làm rõ những thông tin mà các đối tượng sử dụng để mời gọi đầu tư có đúng sự thật hay không. Nếu thông tin về tiềm năng sinh lời và việc BDOGE sắp được niêm yết trên các sàn quốc tế là không có căn cứ, đồng thời người đưa ra thông tin biết rõ điều đó nhưng vẫn sử dụng để thuyết phục người khác bỏ tiền, đây sẽ là tình tiết quan trọng khi đánh giá dấu hiệu của tội lừa đảo.

Cảnh giác trước “cơ hội đầu tư” không thể kiểm chứng

Luật sư Nguyễn Quốc Tuấn cho rằng, cần phân biệt rõ rủi ro đầu tư với hành vi dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản. Ảnh: Cao Kỳ

Luật sư Nguyễn Quốc Tuấn, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho rằng, đây là cảnh báo đối với tâm lý dễ bị cuốn theo những lời mời đầu tư có khả năng sinh lời cao, nhất là khi giá trị tài sản và các thông tin quan trọng về dự án không thể được kiểm chứng độc lập.

Theo luật sư, những lời giới thiệu như lợi nhuận lớn, giá sẽ tăng mạnh hay sắp được niêm yết trên các sàn quốc tế không nên được coi là căn cứ để xuống tiền nếu người mua chưa thể kiểm chứng. Đặc biệt, mức sinh lời được hứa hẹn càng bất thường thì nhà đầu tư càng cần thận trọng.

Luật sư khuyến cáo, người dân trước khi chuyển tiền cần tìm hiểu chủ thể đứng sau dự án, thông tin về tài sản, nơi giao dịch, khả năng chuyển nhượng và căn cứ của những cam kết về lợi nhuận. Những lời thúc giục phải quyết định nhanh vì “giá sắp tăng”, “sắp lên sàn” cũng là dấu hiệu cần đặc biệt cảnh giác.

Trong trường hợp đã chuyển tiền và phát hiện dấu hiệu bất thường, người dân không nên tiếp tục chuyển thêm tiền với hy vọng lấy lại khoản đã đầu tư. Tin nhắn, số điện thoại, tài khoản nhận tiền, lịch sử chuyển khoản, địa chỉ ví, website, các tài liệu quảng cáo và nội dung trao đổi trong nhóm đầu tư cần được lưu giữ để cung cấp cho cơ quan chức năng.

Vụ BDOGE hiện vẫn đang được Công an thành phố Hà Nội điều tra, xác minh nên chưa thể kết luận trách nhiệm hình sự của từng cá nhân. Tuy nhiên, tình huống này cho thấy một bài học pháp lý đáng chú ý là một khoản đầu tư thua lỗ không đương nhiên là một vụ lừa đảo, nhưng nếu việc người dân giao tiền được tạo ra bởi những thông tin gian dối có chủ đích thì hành vi có thể bị xem xét dưới góc độ hình sự theo Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Với người tham gia thị trường tài sản mã hóa, trước những lời hứa hẹn về lợi nhuận cao hoặc khả năng “lên sàn” trong tương lai, việc kiểm chứng thông tin trước khi chuyển tiền không chỉ là cách hạn chế rủi ro tài chính, mà còn là bước tự bảo vệ mình trước những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi trên môi trường số.