Khi văn hóa trở thành 'chất liệu' sáng tạo của người trẻ

Người trẻ tái hiện lại văn hóa theo cách riêng

Trước sự phát triển của công nghệ và các hình thức giải trí mới, nhiều người từng lo ngại giới trẻ sẽ dần xa rời và không còn quan tâm đến bản sắc dân tộc. Thế nhưng, chính sự năng động của thế hệ sinh viên tràn đầy sức trẻ lại đang góp phần lan tỏa rộng rãi hơn những giá trị tốt đẹp ấy trong đời sống hiện nay. Văn hóa giờ đây không còn nằm im trong sách vở, tài liệu mà được “biến hóa” thành các sản phẩm, dự án truyền thông độc đáo, biến di sản trở thành nguồn cảm hứng quý báu với mỗi người trẻ.

Tại nhiều dự án truyền thông, các bạn trẻ luôn cố gắng lựa chọn cách tiếp cận mới mẻ để giá trị truyền thống thực sự được “sống lại” trong mỗi người. (Ảnh: NVCC)

Nói về quyết định lựa chọn văn hóa dân gian làm nguồn cảm hứng cho dự án của mình, bạn Ngô Quỳnh Chi (Học viện Báo chí và Tuyên truyền - Trưởng Ban tổ chức dự án 'Kỳ mộng dân gian") cho biết: “Là những sinh viên học Báo chí, Truyền thông, chúng mình luôn mong muốn truyền tải những thông điệp mang tính nhân văn và tính dân tộc và đem màu sắc văn hóa vào các sản phẩm truyền thông”. Từ mong muốn ấy, dự án đưa văn hóa trở thành “chất liệu” chủ đạo để kết hợp với công nghệ ánh sáng, một công nghệ còn mới mẻ và chưa có sự bão hòa.

Những câu chuyện dân gian như được bước ra khỏi trang giấy, hòa quyện cùng không gian rực rỡ tại sự kiện trình chiếu ánh sáng “Kỳ mộng dân gian” - dự án truyền thông quảng bá truyện dân gian của nhóm sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền. (Ảnh: Anh Huy)

Việc làm thế nào để văn hóa trở nên thật sự hấp dẫn với công chúng vẫn luôn đòi hỏi những “cú hích” đột phá từ các bạn trẻ. Để làm được điều ấy, “Kỳ mộng dân gian” đi theo hướng tiếp cận hoàn toàn mới, đó là sử dụng công nghệ trình chiếu ánh sáng LED Mapping hiện đại để kể lại những câu chuyện nằm sâu trong ký ức của tuổi thơ người Việt như Thánh Gióng, Con Rồng cháu Tiên, Sơn Tinh Thủy Tinh hay Sự tích dưa hấu.

“Truyện dân gian vốn không phải là nội dung mới, đó đều là những câu chuyện đã được lưu giữ và tồn tại suốt bao đời nay. Tuy nhiên, để tạo ra được dấu ấn khác biệt, nhóm đã quyết định đặt truyện dân gian vào một hình thức mới đó là công nghệ nhập vai và ánh sáng hiện đại thay vì chỉ kể hay diễn lại các câu chuyện theo cách truyền thống”, Quỳnh Chi nói thêm.

Trách nhiệm gìn giữ giá trị truyền thống

Bên cạnh tính sáng tạo, sản phẩm lấy cảm hứng từ văn hóa cũng cần phải đảm bảo tính chính xác về mặt kiến thức và thông tin. Ngoài việc tập trung đầu tư vào ý tưởng, các bạn trẻ còn phải dành thời gian nghiên cứu kỹ lưỡng tư liệu và tham khảo ý kiến của các chuyên gia uy tín. Điều này cũng thể hiện tinh thần trách nhiệm của họ trong việc sử dụng “chất liệu văn hóa” một cách cẩn thận và chỉn chu.

“Ngoài quá trình tự nghiên cứu, dự án còn nhận được sự cố vấn chuyên môn của chuyên gia, cũng như sự hỗ trợ từ các đơn vị tư vấn hình ảnh để bảo đảm các chi tiết văn hóa được thể hiện đúng tinh thần nguyên bản”, Quỳnh Chi cho biết. (Ảnh: NVCC)

Qua đó, mục tiêu lớn nhất mà các dự án hướng đến là làm cho người trẻ thêm trân trọng những giá trị truyền thống của đất nước ta. Sự nhiệt huyết của các bạn trẻ như một lời khẳng định rằng văn hóa hoàn toàn có thể được bảo tồn và duy trì bằng cách tiếp cận sáng tạo, phù hợp với thị hiếu của công chúng hiện nay.

“Mình và Ban tổ chức dự án luôn mong muốn rằng dự án không chỉ góp phần nâng cao nhận thức về việc bảo tồn văn hóa truyện dân gian Việt Nam nói riêng và các giá trị văn hóa dân tộc nói chung mà còn coi đây là “nền móng” để các bạn trẻ tiếp tục phát huy tinh thần năng động, sáng tạo nhằm lưu giữ và phát triển nét đẹp văn hóa theo những cách hiện đại và mới mẻ hơn”, đại diện dự án "Kỳ mộng dân gian" bày tỏ.

Việc ứng dụng chính sự phát triển của công nghệ giúp thu hẹp khoảng cách giữa công chúng với các giá trị truyền thống. (Ảnh: NVCC)

Hiệu ứng từ các dự án, sản phẩm truyền thông cũng giúp nét đẹp bản sắc dân tộc được nhiều bạn trẻ hào hứng đón nhận. Mai Lan (Học viện Báo chí và Tuyên truyền) kỳ vọng, một dự án văn hóa không đơn thuần là giới thiệu các giá trị truyền thống mà sẽ tạo được sự kết nối với người trẻ thông qua những trải nghiệm mới. “Mình nghĩ rằng, các bạn trẻ có thể chủ động tìm hiểu, chia sẻ những câu chuyện văn hóa trên mạng xã hội, tham gia các hoạt động cộng đồng và sáng tạo sản phẩm truyền thông. Khi văn hóa được tiếp cận bằng ngôn ngữ gần gũi, ý thức bảo tồn và gìn giữ cũng sẽ được lan tỏa rộng rãi hơn”, Mai Lan nói thêm.

Những ý tưởng độc đáo từ các dự án, sản phẩm truyền thông đã thể hiện sâu sắc ý thức trách nhiệm của thế hệ trẻ trong công tác bảo tồn giá trị văn hóa. Với tinh thần ấy, nét đẹp truyền thống sẽ tiếp tục hiện diện theo những hình thức mới mẻ hơn trong đời sống đương đại.