Khơi dậy đam mê sáng tạo về Vật lý thiên văn cho thế hệ trẻ

10 em học sinh đoàn Việt Nam tham dự Kỳ thi IOAA 2026.

Tham dự sự kiện có Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cùng lãnh đạo các bộ/ban/ngành Trung ương và Hà Nội; Đại học Phenikaa là địa điểm chính diễn ra lễ khai mạc, các hoạt động chuyên môn/điều hành và bế mạc kỳ thi.

Hiện thực hóa nhiều chủ trương lớn

Phát biểu chào mừng tại lễ khai mạc, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu nhấn mạnh, đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế, tiếp nối các Kỳ thi Olympic Toán học quốc tế năm 2007, Olympic Vật lý quốc tế năm 2008 và Olympic Hóa học quốc tế năm 2014 đã được tổ chức rất thành công.

Kỳ thi mang ý nghĩa vượt ra ngoài một cuộc tranh tài. Đó không chỉ là một kỳ thi dành cho những học sinh xuất sắc, mà còn là một diễn đàn khoa học trẻ, nơi các em học sinh được chia sẻ tri thức, khơi mở tài năng và hình thành những trải nghiệm mới.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu phát biểu khai mạc Kỳ thi IOAA 2026.

Ngày 10/9 vừa qua, tại Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tổ chức tại Thủ đô Paris (Pháp), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nêu rõ thông điệp của Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế: Chúng ta cần giữ gìn không gian vũ trụ vì mục đích hòa bình; đặt con người và phát triển bền vững trên trái đất ở vị trí trung tâm; bảo đảm bình đẳng giữa các quốc gia trong tham gia và thụ hưởng thành quả nghiên cứu, công nghệ.

"Kỳ thi chính là một trong những giải pháp góp phần vun đắp nền móng cho tầm nhìn đó. Bởi mọi chương trình vũ trụ, mọi sáng kiến hợp tác đều bắt đầu từ con người - từ những bạn trẻ biết say mê đặt câu hỏi trước bầu trời. Đầu tư cho các em hôm nay chính là đầu tư cho tương lai chung của nhân loại" - Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cho biết.

Việt Nam nhất quán xác định giáo dục và đào tạo, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là quốc sách hàng đầu, là lựa chọn chiến lược cho tương lai đất nước. Theo đó, nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng và tạo môi trường phát triển cho tài năng trẻ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Các đoàn học sinh tham dự Kỳ thi IOAA 2026.

Đối với các thí sinh dự thi, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu mong muốn, ngoài kết quả là những điểm số và những tấm huy chương, các em hãy đón nhận trải nghiệm này một cách toàn diện nhất. Theo đó, giá trị lớn nhất của Kỳ thi này nằm chính ở những câu hỏi được gợi mở, những ý tưởng được sẻ chia và những tình bạn được hình thành tại Thủ đô Hà Nội.

"Chúng ta đang sống trong một thời đại khoa học và công nghệ phát triển rất nhanh; nhiều giới hạn của hôm nay sẽ được chính thế hệ của các em vượt qua. Vũ trụ vẫn còn những câu hỏi chưa có lời giải và cuộc sống vẫn cần những cách nghĩ mới, những con người dám tìm tòi, sáng tạo", Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu chia sẻ.

Hà Nội sẵn sàng mọi điều kiện tốt nhất

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng phát biểu tại buổi lễ.

Ông Vũ Đại Thắng - Chủ tịch UBND TP Hà Nội cho hay, Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ 19 năm 2026 thu hút sự tham gia của 65 đội tuyển đến từ 64 quốc gia và vùng lãnh thổ với gần 500 thành viên, trong đó có khoảng 320 học sinh, thí sinh - quy mô lớn nhất từ trước đến nay.

Hà Nội đang đặt khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào vị trí ngày càng quan trọng trong chiến lược phát triển Thủ đô; đồng thời chủ động mở rộng hợp tác với các trung tâm tri thức, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo trong khu vực và trên thế giới.

Là thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo và Mạng lưới Thành phố học tập toàn cầu của UNESCO, Hà Nội mong muốn không chỉ tiếp nhận những giá trị tri thức và sáng tạo của thế giới, mà còn đóng góp ngày càng tích cực vào các mạng lưới hợp tác quốc tế về giáo dục, khoa học và đổi mới sáng tạo.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại lễ khai mạc Kỳ thi IOAA 2026 tại Hà Nội.

"Việc đăng cai IOAA 2026 có ý nghĩa thiết thực đối với Hà Nội. Một kỳ thi khoa học quốc tế có sự tham gia của những học sinh tài năng, các nhà khoa học và nhà giáo từ nhiều quốc gia là cơ hội để Thủ đô tiếp cận những ý tưởng mới, thúc đẩy giao lưu học thuật và khơi dậy mạnh mẽ hơn niềm say mê khoa học trong thế hệ trẻ" - ông Vũ Đại Thắng khẳng định.