Không bắt buộc chuyển sang xe điện, người dân phấn khởi vì được quyền lựa chọn
Chủ trương không bắt buộc người dân phải chuyển sang xe điện nhận được sự quan tâm, ủng hộ của nhiều người sử dụng phương tiện. Việc lựa chọn loại xe nào cần xuất phát từ nhu cầu thực tế, khả năng tài chính và điều kiện hạ tầng của mỗi gia đình.
Văn phòng Chính phủ vừa có công văn số 11281/VPCP-CN ngày 5/11 truyền đạt chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc về việc hoàn thiện Chiến lược phát triển dịch vụ vận tải và Chương trình hành động chuyển đổi năng lượng xanh, giảm phát thải khí nhà kính trong giao thông vận tải.
Theo đó, Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan có liên quan nghiên cứu, tiếp thu, hoàn thiện các dự thảo Quyết định phê duyệt Chiến lược và dự thảo Quyết định phê duyệt Chương trình nêu trên.
Công văn nêu rõ chỉ đạo của Phó Thủ tướng phải "lưu ý thể hiện rõ các giải pháp đồng bộ nhằm khuyến khích người dân, doanh nghiệp được quyền chủ động chuyển đổi sang sử dụng phương tiện giao thông xanh phù hợp với điều kiện kinh tế, xã hội và điều kiện về hạ tầng giao thông; đặc biệt, không quy định bắt buộc (hoặc được hiểu là quy định về lộ trình bắt buộc) chủ phương tiện, người dân, doanh nghiệp phải chuyển sang sử dụng phương tiện thuần điện, phương tiện giao thông xanh, nhất là đối với phương tiện giao thông cơ giới đường bộ".
Chỉ đạo trên của Phó Thủ tướng đã lập tức nhận được sự quan tâm, đồng tình của người dân, bởi trên thực tế, xe máy xăng vẫn đang là phương tiện đi lại chủ yếu của hàng chục triệu người. Trong khi đó, xe máy điện dù ngày càng phổ biến nhưng chưa thể đáp ứng đầy đủ mọi nhu cầu sử dụng.
Người dân muốn có thêm lựa chọn phương tiện phù hợp với khả năng tài chính
Với những người thường xuyên sử dụng phương tiện, đặc biệt là xe máy để đi làm, đưa đón con cái hay phục vụ công việc kinh doanh, việc lựa chọn phương tiện không đơn thuần dựa trên xu hướng công nghệ mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như giá mua, chi phí vận hành, quãng đường di chuyển và điều kiện sạc.

Xe máy xăng đang là phương tiện hai bánh phổ biến của người dùng tại Việt Nam. Ảnh: Y Nhụy
Anh Nguyễn Hữu Dũng, một người sử dụng xe máy tại Long Biên, Hà Nội cho biết, xe điện có những ưu điểm đáng ghi nhận như vận hành êm ái, không phát thải và chi phí năng lượng có thể thấp hơn trong một số điều kiện sử dụng. Dù vậy chi phí đầu tư xe ban đầu vẫn đang khá cao với nhiều người dân lao động.
Ngoài ra, với những người thường xuyên di chuyển xa, đi công tác hoặc có nhu cầu sử dụng xe liên tục trong ngày, vấn đề thời gian sạc và khả năng tiếp cận trạm sạc vẫn là điều cần cân nhắc. Theo anh Dũng, thay vì bắt buộc phải chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện theo mốc thời gian cố định, nên chăng chỉ khuyến khích và khoanh vùng sử dụng để người dân vẫn có nhiều hơn một lựa chọn cho phương tiện của mình.
Chị Phan Huyền Thanh (Hà Đông, Hà Nội), người đang sử dụng xe máy xăng để đi làm hằng ngày chia sẻ, với những người sống tại chung cư hoặc nhà trọ, việc bố trí nơi sạc xe điện không phải lúc nào cũng thuận lợi. Không phải khu vực nào cũng có hạ tầng sạc phù hợp, trong khi nhu cầu đi lại của người dân rất đa dạng.
"Việc để xe điện ở chung cư là rất khó khăn vì trước đây không quy hoạch để sạc xe điện, trong khi các phương tiện công cộng chưa thực sự thuận lợi. Do vậy, việc khuyến khích chuyển đổi xanh cần đi cùng với phát triển hạ tầng, chính sách hỗ trợ và thời gian thích ứng đủ dài. Khi các điều kiện được bảo đảm, người dân sẽ có thêm cơ sở để cân nhắc chuyển sang phương tiện điện thay vì cảm thấy bị thúc ép", chị Thanh chia sẻ.
Xe xăng với công nghệ hiện đại vẫn có vai trò trong giao thông xanh
Nhiều người dân cho rằng, chuyển đổi xanh không đồng nghĩa với việc loại bỏ ngay các phương tiện sử dụng động cơ đốt trong. Bên cạnh xe điện, những mẫu xe thuần xăng hay hybrid thế hệ mới, có mức tiêu thụ nhiên liệu thấp, đáp ứng tiêu chuẩn khí thải cũng có thể góp phần giảm tác động môi trường.
Anh Dương Ngọc Duy (Thanh Liệt, Hà Nội) cho rằng: "Nhiều dòng xe xăng thế hệ mới hiện nay tốn rất ít nhiên liệu, ít phát thải hơn hẳn so với trước. Thế nên, nên nhìn nhận sự phát triển về công nghệ và tiêu chuẩn phát thải cũng là một hướng đóng góp vào mục tiêu giảm ô nhiễm, chứ không nên xem chuyển đổi xanh đồng nghĩa với việc phải loại bỏ ngay xe xăng".

Bên cạnh xe điện, xe hybrid đang có sự gia tăng mạnh mẽ tại thị trường Việt Nam. Ảnh: HTV
Còn anh Đỗ Hữu Việt (Thanh Xuân, Hà Nội) người đang sử dụng một dòng ô tô hybrid cho biết, chiếc xe của anh chỉ tốn khoảng 3-4 lít/100km, khi đi chậm trong thành phố thì hầu như chỉ sử dụng động cơ điện nên rất tiết kiệm, ít xả ra khí thải. Thế nên, ngoài ô tô điện, xe hybrid cũng nên được khuyến khích dù vẫn sử dụng động cơ đốt trong.
Thực tế, công nghệ động cơ ô tô, xe máy đã có nhiều cải tiến trong những năm gần đây. Các hệ thống phun xăng điện tử, điều khiển quá trình đốt cháy, đặc biệt là công nghệ xăng lai điện hybrid giúp nhiều mẫu xe đời mới cải thiện hiệu suất sử dụng nhiên liệu so với các thế hệ trước.
Các chuyên gia cho rằng, việc sử dụng xe các dòng xe đời mới tiết kiệm xăng, bảo dưỡng định kỳ, thay dầu đúng khuyến cáo, kiểm tra lọc gió và duy trì áp suất lốp phù hợp cũng góp phần hạn chế nhiên liệu tiêu hao, giảm lượng khí thải phát sinh trong quá trình vận hành.
Nhìn rộng hơn, mục tiêu giảm phát thải giao thông cần được thực hiện bằng nhiều giải pháp đồng bộ, không chỉ dừng ở việc thay thế phương tiện chạy xăng bằng xe điện.
Trong đó, phát triển giao thông công cộng, cải thiện hạ tầng, khuyến khích phương tiện tiết kiệm năng lượng và kiểm soát những phương tiện phát thải cao đều là những hướng đi cần được tính đến.
Thị trường Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh và chuyển dịch mạnh mẽ giữa xe sử dụng động cơ đốt trong và xe điện.
Ở phân khúc ô tô, hãng xe điện VinFast từ năm 2024 đã vươn lên dẫn đầu toàn thị trường, tiếp theo là Toyota, Hyundai, Ford, Mitsubishi, KIA, Mazda... Trong khi VinFast tập trung phát triển các dòng xe thuần điện, Toyota, Honda, Hyundai cũng đẩy mạnh những mẫu xe hybrid bên cạnh danh mục xe xăng truyền thống. Các thương hiệu Mazda, KIA, Mercedes-Benz cùng các hãng Trung Quốc như Omoda & Jaecoo, BYD, Geely, MG cũng đang cạnh tranh nhiều phân khúc khác nhau.
Ở thị trường xe máy, Honda vẫn giữ vị thế áp đảo với hơn 2,24 triệu xe bán ra năm 2025, trong khi Yamaha, Piaggio, Suzuki và SYM tiếp tục duy trì thị phần ở nhóm xe xăng. Ở chiều ngược lại, VinFast nổi lên mạnh mẽ, cùng với đó là sự tham gia của nhiều thương hiệu như Yadea, Dat Bike, Pega....
