Không đau, không phù, thận âm thầm suy yếu: 5 dấu hiệu không nên bỏ qua

Bệnh thận mạn thường không gây triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu. Nhiều người chỉ phát hiện chức năng thận suy giảm khi bệnh đã tiến triển, làm tăng nguy cơ biến chứng.

Đái tháo đường, tăng huyết áp làm tăng nguy cơ bệnh thận

BSCKI Nguyễn Thị Viên, Trung tâm Thận – Lọc máu, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ cho biết, bệnh thận mạn có thể gặp ở nhiều đối tượng, nhưng nguy cơ cao hơn ở người mắc đái tháo đường, tăng huyết áp kéo dài hoặc kiểm soát chưa tốt; người có bệnh tim mạch, suy tim, tiền sử bệnh thận, sỏi thận hoặc bệnh lý đường tiết niệu.

Ngoài ra, người từng bị tổn thương thận cấp, mắc bệnh tự miễn, bệnh hệ thống hoặc bệnh thận di truyền cũng có nguy cơ mắc bệnh. Việc sử dụng kéo dài hoặc không phù hợp một số loại thuốc có khả năng gây tổn thương thận cũng cần được lưu ý. Người cao tuổi và người có nhiều bệnh lý phối hợp nên được đánh giá nguy cơ theo hướng dẫn của bác sĩ.

Bác sĩ tư vấn cho bệnh nhân - Ảnh BVCC

Trong đó, đái tháo đường và tăng huyết áp là những yếu tố nguy cơ quan trọng. Đường huyết hoặc huyết áp không được kiểm soát tốt có thể góp phần làm tổn thương thận tiến triển.

Vì vậy, người thuộc nhóm nguy cơ không nên chờ xuất hiện triệu chứng mới đi kiểm tra, cần chủ động kiểm tra sức khỏe thận ngay cả khi chưa có triệu chứng. Phát hiện bệnh sớm giúp bác sĩ xác định nguyên nhân, đánh giá mức độ tổn thương và lựa chọn phương án điều trị, theo dõi phù hợp.

Đối tượng có nguy cơ cao bị bệnh thận mạn - Hình minh họa BVCC

Xét nghiệm nào giúp phát hiện tổn thương thận?

BSCKI Nguyễn Thị Viên nhấn mạnh, bệnh thận mạn thường tiến triển âm thầm, khiến người bệnh khó nhận biết những thay đổi ở giai đoạn đầu. Việc đánh giá sức khỏe thận cần dựa trên các xét nghiệm phản ánh chức năng lọc và dấu hiệu tổn thương thận.

Xét nghiệm nước tiểu giúp phát hiện protein, albumin, hồng cầu và những bất thường khác. Trong đó, albumin niệu có giá trị trong phát hiện tổn thương thận, đặc biệt ở người mắc đái tháo đường.

Các xét nghiệm dễ phát hiện tổn thương thận - Ảnh BVCC

Xét nghiệm creatinin máu được sử dụng để đánh giá chức năng thận và tính toán mức lọc cầu thận ước tính (eGFR). Chỉ số này giúp bác sĩ đánh giá khả năng lọc máu của thận, từ đó xác định mức độ suy giảm chức năng. Tùy tình trạng cụ thể, người bệnh có thể được chỉ định siêu âm thận – tiết niệu hoặc các xét nghiệm bổ sung.

Tuy nhiên, một kết quả xét nghiệm bất thường chưa đủ để kết luận mắc bệnh thận mạn. Bác sĩ cần kết hợp kết quả xét nghiệm với tiền sử bệnh, thăm khám và diễn biến các chỉ số theo thời gian để xác định nguyên nhân, đánh giá mức độ tổn thương và đưa ra hướng xử trí.

Điều trị đúng cách để bảo vệ chức năng thận còn lại

BSCKI Nguyễn Thị Viên cho biết, Sau khi xác định nguyên nhân và mức độ bệnh, bác sĩ sẽ xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp. Mục tiêu là kiểm soát bệnh lý nền, bảo vệ chức năng thận còn lại, hạn chế biến chứng và làm chậm quá trình suy giảm chức năng thận.

Kiểm soát huyết áp và đường huyết ở mức phù hợp có vai trò quan trọng trong hạn chế tổn thương thận tiếp diễn. Tùy nguyên nhân, giai đoạn bệnh và các bệnh lý phối hợp, bác sĩ có thể chỉ định thuốc kiểm soát bệnh nền, giảm albumin niệu hoặc hỗ trợ làm chậm tiến triển bệnh thận.

Các dấu hiệu bệnh cần đi khám và cấp cứu - Ảnh minh họa BVCC

Người bệnh không nên tự ý mua thuốc, ngừng thuốc hoặc thay đổi liều dùng. Khi chức năng thận suy giảm, khả năng đào thải một số thuốc có thể thay đổi, khiến việc lựa chọn và hiệu chỉnh liều cần được bác sĩ cân nhắc.

Chế độ dinh dưỡng và sinh hoạt cũng cần được điều chỉnh theo tình trạng sức khỏe. Tùy từng trường hợp, người bệnh có thể được hướng dẫn kiểm soát lượng muối, protein, kali, phospho và nước trong khẩu phần. Duy trì cân nặng hợp lý, vận động phù hợp, không hút thuốc và hạn chế rượu bia góp phần kiểm soát các yếu tố nguy cơ tim mạch, hỗ trợ bảo vệ chức năng thận.

Theo dõi định kỳ, nhận biết dấu hiệu cảnh báo

Theo BSCKI Nguyễn Thị Viên, bệnh thận mạn cần được điều trị và theo dõi lâu dài. Tái khám đúng lịch giúp bác sĩ đánh giá diễn biến bệnh, phát hiện những thay đổi và điều chỉnh kế hoạch điều trị khi cần thiết.

Tùy tình trạng, người bệnh có thể được theo dõi huyết áp, chức năng thận, albumin hoặc protein niệu, điện giải, tình trạng thiếu máu, rối loạn chuyển hóa và các bất thường về khoáng chất – xương. Tần suất tái khám phụ thuộc vào nguyên nhân, giai đoạn bệnh, mức độ albumin niệu, diễn biến chức năng thận và các bệnh lý phối hợp.

Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân - Ảnh BVCC

Người dân nên đi khám khi xuất hiện phù mặt, phù chân, tiểu máu, tiểu bọt kéo dài, lượng nước tiểu thay đổi bất thường hoặc huyết áp tăng khó kiểm soát. Nếu xét nghiệm cho thấy creatinin tăng, eGFR giảm hoặc có protein, albumin trong nước tiểu, người bệnh cần được bác sĩ đánh giá để xác định nguyên nhân và mức độ tổn thương.

Đặc biệt, khi tiểu rất ít hoặc không tiểu, phù nhiều, khó thở, đau ngực, lơ mơ hoặc sức khỏe diễn biến bất thường, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được đánh giá kịp thời. Phát hiện sớm, điều trị đúng và theo dõi đều đặn là những yếu tố quan trọng giúp kiểm soát bệnh và bảo tồn chức năng thận.

Những dấu hiệu không nên bỏ qua

- Phù mặt, phù chân.

- Tiểu máu, tiểu bọt kéo dài hoặc lượng nước tiểu thay đổi bất thường.

- Huyết áp tăng khó kiểm soát.

- Xét nghiệm creatinin tăng, eGFR giảm hoặc xuất hiện albumin, protein trong nước tiểu.

- Tiểu rất ít hoặc không tiểu, phù nhiều, khó thở, đau ngực, lơ mơ: cần được đánh giá y tế khẩn cấp.

Mời quý độc giả theo dõi video: Hà Nội siết chặt quy định bán trú sau sát nhập trường học để đảm bảo dinh dưỡng cho học sinh