Kiến tạo y tế thông minh

Hướng dẫn người dân thực hiện khám bệnh trên hệ thống số tại Bệnh viện Đa khoa Thọ Xuân.

Đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Thanh Hóa, chị Nguyễn Thị Hoa, phường Quảng Phú cảm nhận rõ sự thay đổi trong quá trình tiếp nhận và khám bệnh. Thay vì phải chuẩn bị nhiều giấy tờ để cung cấp thông tin về những lần khám trước, dữ liệu khám, chữa bệnh được lưu trữ giúp quá trình tra cứu thuận tiện hơn. Từ tiếp nhận, khám lâm sàng đến thực hiện các chỉ định cận lâm sàng, nhiều thông tin được cập nhật trên nền tảng điện tử, giúp người bệnh giảm bớt thủ tục và thời gian chờ đợi. Với những người thường xuyên phải tái khám, việc thông tin sức khỏe từng bước được số hóa càng cho thấy sự thuận tiện. Từ những thay đổi trong một lần đi khám như vậy, công nghệ đang dần trở thành một phần của hoạt động chăm sóc sức khỏe người dân.

Một trong những bước chuyển quan trọng của ngành y tế Thanh Hóa là triển khai bệnh án điện tử. Đến nay, 100% bệnh viện công lập trên địa bàn tỉnh đã triển khai hồ sơ bệnh án điện tử, từng bước thay thế phương thức quản lý bằng hồ sơ giấy. Khi thông tin được số hóa, bác sĩ có thể thuận lợi tra cứu lịch sử điều trị, kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và các thông tin liên quan để phục vụ quyết định chuyên môn. Nhân viên y tế giảm một phần công việc ghi chép, tìm kiếm và lưu trữ hồ sơ thủ công. Đối với công tác quản lý, dữ liệu được tổng hợp trên hệ thống cũng là cơ sở để theo dõi hoạt động của đơn vị một cách khoa học hơn.

Song song với số hóa hoạt động tại các bệnh viện, Thanh Hóa đang từng bước xây dựng và quản lý hiệu quả cơ sở dữ liệu y tế dùng chung bảo đảm tiêu chuẩn kết nối, chia sẻ và liên thông đồng bộ giữa các cơ sở y tế trong tỉnh, giữa các cấp xã - tỉnh - Trung ương. Kết quả nổi bật trong quá trình này là triển khai sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID. Thực hiện Chiến dịch “100 ngày tạo lập, cập nhật Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID”, ngành y tế đã tổ chức tập huấn, phối hợp với các ngành, địa phương chuẩn hóa dữ liệu và chỉ đạo 100% cơ sở khám, chữa bệnh hoàn thành kết nối, liên thông dữ liệu với Cổng dữ liệu sức khỏe của Bộ Y tế. Đến nay, Thanh Hóa có hơn 1,6 triệu Sổ sức khỏe điện tử được tích hợp thành công trên VNeID, trở thành một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về triển khai tiện ích này. Qua đó, góp phần giảm thủ tục hành chính, hạn chế nhập liệu trùng lặp, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, đồng thời tạo nền tảng triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử và hệ sinh thái y tế số.

Cùng với dữ liệu số, KH&CN đang hiện diện ngày càng rõ hơn trong chuyên môn kỹ thuật. Nhiều cơ sở y tế trong tỉnh được đầu tư các thiết bị như máy chụp cộng hưởng từ (MRI), máy chụp cắt lớp vi tính (CT Scanner), hệ thống xét nghiệm sinh học phân tử và thiết bị can thiệp hiện đại. Việc tiếp cận, làm chủ các phương tiện kỹ thuật mới góp phần nâng cao năng lực chẩn đoán, điều trị ngay tại địa phương.

Một hướng đi mới đang được ngành y tế quan tâm là từng bước tiếp cận AI. Theo định hướng phát triển giai đoạn 2026-2030, ngành y tế Thanh Hóa sẽ khuyến khích đầu tư, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị y tế có tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), đáp ứng yêu cầu phòng bệnh, khám bệnh, chữa bệnh và quản lý Nhà nước về y tế.

Tuy nhiên, công nghệ hiện đại chỉ thực sự phát huy giá trị khi con người có khả năng sử dụng và làm chủ. Vì vậy, cùng với đầu tư hạ tầng, trang thiết bị, việc chuẩn bị nhân lực thích ứng với công nghệ mới đang được chú trọng. Nhiều lớp tập huấn sử dụng AI dành cho nhân viên y tế được tổ chức tại Thanh Hóa. Giúp cán bộ, y, bác sĩ được tiếp cận kiến thức về sử dụng công cụ AI, kỹ năng khai thác AI, ứng dụng có trách nhiệm, đạo đức và những xu hướng phát triển của AI trong lĩnh vực y tế.

Xây dựng y tế thông minh vì thế không phải là cuộc chạy đua đơn thuần về máy móc hay phần mềm. Cốt lõi vẫn là sử dụng KH&CN để giải quyết những yêu cầu cụ thể của ngành và phục vụ người dân tốt hơn. Khi dữ liệu được kết nối, thủ tục được rút ngắn, cán bộ y tế có thêm công cụ hỗ trợ chuyên môn và người dân thuận lợi hơn trong tiếp cận dịch vụ, chuyển đổi số mới thực sự có ý nghĩa.