Kiên trì gỡ những mâu thuẫn từ đời sống dân cư
Nhiều câu chuyện mâu thuẫn trong khu dân cư như tranh chấp lối đi, sử dụng phần đất công đến bất hòa trong quan hệ vợ chồng đều được Tổ hòa giải thôn Hương Ngải 1, xã Tây Phương hóa giải mâu thuẫn, giúp các bên đồng thuận cùng giữ gìn tình đoàn kết tại khu dân cư.
Mâu thuẫn từ lối đi và phần đất công của xóm
Chia sẻ về công tác hòa giải tại thôn Hương Ngải 1, bà Nguyễn Mai Hương, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ hòa giải thôn Hương Ngải 1, xã Tây Phương, thành phố Hà Nội cho biết, tổ hòa giải thôn Hương Ngải 1 có 10 thành viên, là Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, Trưởng Ban công tác mặt trận, các ban ngành, đoàn thể trong thôn.

Bà Nguyễn Mai Hương, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ hòa giải thôn Hương Ngải 1, xã Tây Phương, thành phố Hà Nội. Ảnh: Công Phương
Bà Hương cho biết thêm, mỗi vụ mâu thuẫn ở khu dân cư đều có nguyên nhân và cách tháo gỡ khác nhau, với những vụ việc liên quan đến đất đai, lối đi và tài sản chung, người làm công tác hòa giải phải nắm chắc hiện trạng, nguồn gốc sử dụng và lắng nghe ý kiến của người dân. Không thể chỉ vì tạo điều kiện cho một gia đình mà ảnh hưởng đến quyền lợi chung của cả xóm.
Kể về một câu chuyện hòa giải, bà Nguyễn Mai Hương cho hay, gia đình một hộ dân trong thôn vốn có thửa đất có thể mở ra được 2 ngõ ở đằng trước và đằng sau nhà nhưng gia đình này chọn lối đi ở đằng trước, sử dụng ổn định qua nhiều năm. Vừa qua, sau khi người con trai đi xuất khẩu lao động tại nước ngoài trở về, có điều kiện kinh tế, gia đình quyết định phá nhà cũ để xây dựng nhà mới. Trong quá trình xây dựng, gia đình muốn chuyển hướng cổng sang ngõ đằng sau để thuận tiện cho việc đi lại, không đi ngõ đằng trước như bao năm nay.
Sự việc chỉ bắt đầu phát sinh khi gia đình này mở cổng và sử dụng luôn phần không gian giếng nước của làng ngày xưa để phụ vào cổng cho rộng rãi, ô tô có thể ra vào nhà.
Nguyên nhân là vị trí mở rộng cổng có một phần nằm trên diện tích giếng nước công cộng trước đây của xóm. Giếng này từng phục vụ nhu cầu sinh hoạt chung của người dân, nhưng hiện đã được lấp do các gia đình đều có nguồn nước riêng, sử dụng nước sạch. Phần mặt giếng sau khi lấp được đổ bê tông, trở thành diện tích thuộc quản lý chung của cộng đồng.
Theo bà Hương, nếu chỉ mở cổng trong phạm vi đất thuộc quyền sử dụng của gia đình thì không phát sinh vấn đề. Tuy nhiên, việc mở rộng thêm để ô tô đi vào lại liên quan đến phần đất công. Người dân không đồng tình nên đã làm đơn gửi thôn đề nghị giải quyết.
Tiếp nhận kiến nghị, tổ hòa giải đã tìm hiểu hiện trạng, lắng nghe ý kiến của các hộ dân và gia đình liên quan để tìm phương án phù hợp. Theo bà Hương, điều khó nhất trong vụ việc này là phải giải quyết hài hòa nhu cầu đi lại của gia đình với quyền lợi chung của cộng đồng, bởi phần diện tích giếng cũ không phải đất riêng của bất kỳ hộ dân nào.
Từ thực tế đó, thôn đề xuất phương án gia đình chỉ sử dụng phần diện tích thuộc đất nhà mình để mở cổng, còn phần diện tích thuộc đất công được bố trí các chậu cây cảnh nhằm phân định ranh giới, tránh việc sử dụng lấn sang phần đất chung. Gia đình liên quan đã đồng ý với phương án đặt cây cảnh, giữ nguyên phần diện tích thuộc sở hữu chung của cộng đồng.
Những bất hòa trong gia đình cần sự thấu hiểu
Bà Hương cho biết thêm, nếu tranh chấp lối đi xuất phát từ nhu cầu sinh hoạt và quyền lợi giữa các hộ dân thì những mâu thuẫn trong gia đình lại phức tạp hơn, bởi liên quan đến tình cảm, trách nhiệm và cách ứng xử giữa các thành viên.
Tại thôn Hương Ngải 1, một số gia đình có điều kiện kinh tế khá hơn nhờ người thân đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài. Khi có tiền tích lũy, nhiều người trở về quê xây dựng nhà cửa, chuẩn bị lập gia đình hoặc ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, chính quá trình xây dựng, sửa sang nhà cửa đôi khi lại phát sinh những bất đồng không đáng có.
Gia đình này có người con trai đi xuất khẩu lao động tại nước ngoài, trở về với mong muốn xây dựng ngôi nhà mới để chuẩn bị lập gia đình. Do ngôi nhà cũ đã thấp, chật chội, người con chủ động bỏ tiền xây nhà và nhờ bố tổ chức thi công bởi ông vốn làm nghề thợ xây.
Thế nhưng, thay vì trở thành niềm vui chung của gia đình, quá trình xây dựng lại khiến các thành viên thường xuyên bất hòa. Người bố không đồng tình với việc con trai tự lựa chọn vật liệu, từ sắt thép, gạch xây đến thiết bị điện nước. Ông muốn con mua vật liệu từ cửa hàng của người em trai mình, dù người con cho rằng giá bán cao hơn so với nơi khác. Sự khác biệt trong quan điểm chi tiêu, lựa chọn vật liệu và cách tổ chức xây dựng khiến hai bố con nhiều lần tranh cãi.
Mâu thuẫn càng trở nên căng thẳng khi người mẹ cũng thường xuyên bị người chồng đánh mỗi lần hai người bất đồng. Đỉnh điểm, người vợ tìm đến thôn nhờ can thiệp vì không thể tiếp tục chịu đựng. Bà cho biết, đã nhiều lần bị chồng đánh, có lần bị thương đến mức sứt đầu, chảy máu. Tình trạng này không phải mới xảy ra một vài lần mà đã kéo dài trong nhiều năm chung sống.
Khi tiếp cận vụ việc, bà Hương và các thành viên trong thôn phải lắng nghe, tìm hiểu nguyên nhân bất hòa giữa các thành viên. Người chồng cho rằng mình là trụ cột gia đình, có trách nhiệm quyết định những việc lớn và không chấp nhận việc vợ con không nghe theo ý kiến của mình. Trong khi đó, người vợ và con trai cũng có những suy nghĩ, lựa chọn riêng trong việc xây dựng ngôi nhà bằng chính số tiền người con tích lũy được sau nhiều năm lao động ở nước ngoài.
Theo bà Hương, với những trường hợp như trên, công tác hòa giải đòi hỏi sự thận trọng, kiên trì và phải đặt sự an toàn, quyền lợi của người bị bạo lực lên hàng đầu. Việc vận động các thành viên trong gia đình lắng nghe, tôn trọng nhau cần đi cùng với việc nhận diện, ngăn chặn hành vi bạo lực, không coi đó là chuyện riêng có thể bỏ qua.
Phó Chủ tịch UBND xã Tây Phương Nguyễn Tuấn Trung cho biết, Tổ hòa giải thôn Hương Ngải 1 đã phát huy vai trò trong việc nắm bắt tình hình, kịp thời phát hiện và tháo gỡ những mâu thuẫn phát sinh trong cộng đồng dân cư.
Các thành viên tổ hòa giải gần gũi với người dân, kiên trì lắng nghe, tìm hiểu nguyên nhân sự việc, lựa chọn cách vận động, thuyết phục phù hợp với từng trường hợp. Qua đó, nhiều bất đồng được giải quyết từ sớm, hạn chế nguy cơ phát sinh vụ việc phức tạp, góp phần củng cố tình đoàn kết trong nhân dân và giữ gìn an ninh, trật tự tại địa phương.
Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/kien-tri-go-nhung-mau-thuan-tu-doi-song-dan-cu-1766691.html
