Kinh tế châu Âu nguy cơ đối mặt thêm rủi ro

Đông đảo du khách vẫn tới tham quan Đấu trường Colosseum ở Rome. Ảnh: Việt Hải - PV TTXVN

Các nhà phân tích và tổ chức tài chính cho rằng lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ duy trì ở mức cao có thể gây thêm áp lực cho nền kinh tế châu Âu do chi phí vay nợ chính phủ cao hơn, rủi ro tài chính xuyên thị trường và đồng USD mạnh hơn.

Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng lên 5,36% trong tuần từ ngày 5-9/10, cao nhất trong gần 24 năm. Trái phiếu chính phủ châu Âu cũng chịu áp lực, trong đó lợi suất trái phiếu Chính phủ Anh kỳ hạn 10 năm tăng lên 5,52%, mức cao nhất kể từ năm 2007, trong khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Pháp đạt 4,96%, duy trì gần mức cao nhất trong nhiều thập kỷ.

Theo giới phân tích, một mối lo ngại lớn đối với châu Âu là việc lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng cao có thể đẩy chi phí vay nợ của chính phủ lên cao vào thời điểm mà một số nền kinh tế châu Âu đang phải đối mặt với gánh nặng nợ đáng kể và nhu cầu tái cấp vốn.

Nghiên cứu của Cơ chế Bình ổn châu Âu (ESM) cho thấy những thay đổi trong nguồn cung trái phiếu kho bạc Mỹ có thể lan sang thị trường trái phiếu chính phủ châu Âu, đặc biệt là trái phiếu Chính phủ Đức, vốn đóng vai trò là chuẩn mực quan trọng cho chi phí đi vay trên toàn Khu vực sử dụng đồng tiền chung châu Âu (Eurozone).

Đối với các chính phủ châu Âu đang gánh khoản nợ khổng lồ, ngay cả khi chi phí đi vay chỉ tăng ở mức tương đối khiêm tốn cũng có thể tạo ra áp lực tài chính đáng kể, nhất là khi họ phải đảo nợ cho các khoản vay đến hạn. Theo dữ liệu từ Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), tính đến tháng 8/2026, tổng dư nợ trái phiếu chính phủ dài hạn sắp đến hạn (từ 1 năm trở xuống) của khu vực Eurozone đạt khoảng 997,85 tỷ euro (tương đương 1.170 tỷ USD), chiếm 6,25% GDP toàn khu vực.

Ngoài chi phí vay nợ của chính phủ, việc châu Âu nắm giữ một lượng lớn tài sản tài chính của Mỹ còn khiến các nhà đầu tư phải đối mặt với nguy cơ thua lỗ do sự biến động trên thị trường trái phiếu Mỹ. Giá trái phiếu thường biến động ngược chiều với lợi suất, điều này có nghĩa là việc lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng vọt có thể làm sụt giảm giá trị thị trường của các trái phiếu mà nhà đầu tư châu Âu đang nắm giữ.

Theo dữ liệu do Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) công bố, tính đến tháng 7/2026, các nhà đầu tư khu vực Eurozone nắm giữ khoảng 1.950 tỷ USD trái phiếu kho bạc dài hạn và ngắn hạn của Mỹ. Nhà kinh tế trưởng của ESM Rolf Strauch cảnh báo rằng mối liên kết tài chính chặt chẽ giữa châu Âu và Mỹ khiến các nhà đầu tư châu Âu dễ bị tổn thương trước những biến động về giá cổ phiếu và trái phiếu của Mỹ.

Một mối lo ngại khác là lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng cao có thể thu hút vốn quốc tế vào các tài sản định giá bằng USD, từ đó có khả năng làm tăng chi phí nhập khẩu năng lượng và nguyên liệu thô của châu Âu. Kể từ đầu năm đến nay, giá trị đồng USD đã tăng khoảng 5% so với đồng euro.

Theo giới chuyên gia, đối với các nhà nhập khẩu châu Âu, biến động tỷ giá hối đoái có thể gây ra những hậu quả kinh tế trực tiếp. Các mặt hàng năng lượng được giao dịch quốc tế thường được định giá bằng đồng USD, nên khi đồng USD mạnh hơn có nghĩa là người mua ở châu Âu có thể phải trả nhiều tiền hơn bằng đồng euro cho cùng một lượng năng lượng nhập khẩu, ngay cả khi giá hàng hóa tính bằng đồng “bạc xanh” không thay đổi.