Kỷ lục thế giới từ hành trình gìn giữ văn hóa trà Việt

Trà sư – Kỷ lục gia Thế giới Ngô Thị Thanh Tâm được trao danh hiệu Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục.

Ngày 26/9/2026, tại TP Hồ Chí Minh, trong khuôn khổ Hội ngộ Kỷ lục gia Việt Nam lần thứ 55, Trà sư – Kỷ lục gia Thế giới Ngô Thị Thanh Tâm được trao danh hiệu Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục.

Được Liên minh Kỷ lục Thế giới (WorldKings) khởi xướng, Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục là sự vinh danh dành cho những kỷ lục gia và đơn vị sở hữu kỷ lục có giá trị lan tỏa, đóng góp tích cực cho cộng đồng và xã hội. Theo WorldKings và Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings), danh hiệu này không chỉ nhìn vào thành tích đã được xác lập, mà còn ghi nhận tư duy, tầm vóc, tầm ảnh hưởng, giá trị nhân văn và quá trình cống hiến để tạo nên những giá trị kỷ lục bền vững.

Đây chính là điểm làm nên ý nghĩa của Grand Records trong trường hợp Ngô Thị Thanh Tâm: phía sau kỷ lục thế giới về bộ sưu tập hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa là một hành trình dài đưa những giá trị của trà từ phạm vi sưu tầm cá nhân đến nghiên cứu, đào tạo và giao lưu văn hóa quốc tế.

Từ hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa đến kỷ lục thế giới

Chứng nhận danh hiệu Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục.

Mối duyên của Ngô Thị Thanh Tâm với trà bắt đầu từ năm 1993, khi bà sinh sống tại Đài Loan. Từ việc tìm hiểu trà, bà dần đi sâu vào trà cụ, lịch sử thưởng trà và kỹ thuật chế tác ấm, đặc biệt là ấm Tử Sa của vùng Nghi Hưng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc.

Trong quá trình sưu tầm, bà chú trọng đến chất liệu, niên đại, kiểu dáng, kỹ thuật chế tác và dấu ấn của nghệ nhân. Sau nhiều năm, bộ sưu tập “Tâm Trà Diệu Bảo” hình thành với hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa thuộc nhiều kiểu dáng và niên đại.

Năm 2022, bộ sưu tập được xác lập kỷ lục Việt Nam, sau đó được ghi nhận kỷ lục châu Á. Ngày 28/5/2023, WorldKings và Hiệp hội Kỷ lục Thế giới (WRA) xác lập kỷ lục thế giới về bộ sưu tập ấm – chén trà Tử Sa ở nhiều niên đại có số lượng nhiều nhất thế giới.

Tuy nhiên, với Ngô Thị Thanh Tâm, giá trị của bộ sưu tập không nằm đơn thuần ở con số hơn 1.000 hiện vật. Mỗi chiếc ấm là một câu chuyện về chất liệu, kỹ thuật thủ công, nghệ nhân và sự thay đổi của thẩm mỹ trà qua thời gian.

Từ đó, bộ sưu tập trở thành nguồn tư liệu trực quan cho nghiên cứu trà cụ và văn hóa thưởng trà, mở ra một hướng tiếp cận rộng hơn đối với việc bảo tồn những giá trị liên quan đến trà.

Từ kỷ lục đến nghiên cứu và đào tạo

Trà sư - kỷ lục gia Ngô Thị Thanh Tâm đã góp phần xây dựng đội ngũ có kiến thức, kỹ năng chuyên môn và hiểu sâu về văn hóa trà Việt.

Hành trình hơn ba thập niên của Ngô Thị Thanh Tâm không dừng lại ở sưu tầm. Bà tiếp tục nghiên cứu các vùng trà, phương pháp chế biến, trà cụ và nghệ thuật thưởng trà; đồng thời phát triển hoạt động đào tạo và phổ biến kiến thức về trà.

Với cương vị Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Trà Đông Nam Á, bà định hướng Trung tâm trở thành đơn vị đào tạo chuyên sâu hàng đầu về trà, góp phần xây dựng đội ngũ có kiến thức, kỹ năng chuyên môn và hiểu sâu về văn hóa trà Việt.

Tháng 8/2024, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh ký kết hợp tác với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Trà Đông Nam Á, tiền thân là Học viện Trà sư Quốc tế Master Tea Global, để phát triển chương trình đào tạo về trà đạo.

Tháng 8/2024, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh ký kết hợp tác với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Trà Đông Nam Á, tiền thân là Học viện Trà sư Quốc tế Master Tea Global, để phát triển chương trình đào tạo về trà đạo.

Mục tiêu không chỉ là đào tạo kỹ năng pha và thưởng trà mà còn trang bị kiến thức về lịch sử, văn hóa trà và những đặc điểm riêng của trà Việt trong tương quan với các nền văn hóa trà trên thế giới.

Bên cạnh đó, bà tham gia biên soạn, xuất bản các tài liệu như Trà Duyên, Hiểu về Ấm Tử Sa, 80 Câu hỏi về trà, góp phần hệ thống hóa kiến thức và đưa văn hóa trà đến gần hơn với cộng đồng.

Đưa văn hóa trà Việt vào không gian giao lưu quốc tế

Ngô Thị Thanh Tâm cũng là người sáng lập Hội Trà Vô Ngã Việt Nam, đồng thời tham gia Hội đồng Trà hội Vô Ngã Quốc tế. Tháng 9/2025, Hội Trà Vô Ngã Việt Nam và Hội Trà Vô Ngã Tùng Lĩnh Nam Đầu tổ chức lễ kết nghĩa tại Đài Loan (Trung Quốc), mở thêm không gian giao lưu giữa cộng đồng trà Việt Nam và Đài Loan.

Ở góc độ này, trà không chỉ là một sản phẩm mà trở thành một phương tiện giao lưu văn hóa, qua đó những câu chuyện về đất nước, con người, nghề thủ công và lối sống Việt Nam có thể được chia sẻ với bạn bè quốc tế.

Grand Records: từ xác lập kỷ lục đến ghi nhận giá trị cống hiến

Giá trị đặc biệt của Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục nằm ở chỗ danh hiệu không dừng lại ở việc xác nhận một thành tích. Theo WorldKings, đây là sự ghi nhận dành cho những hành trình có sức lan tỏa, đóng góp tích cực cho cộng đồng, đồng thời tôn vinh tầm vóc, ảnh hưởng và giá trị nhân văn phía sau mỗi kỷ lục. VietKings được WorldKings chính thức ủy quyền triển khai Grand Records tại Việt Nam từ ngày 10/7/2025, với quy trình đề cử, đánh giá và lựa chọn theo chuẩn mực của Hội đồng Xét duyệt toàn cầu thuộc WorldKings.

Vì vậy, với Ngô Thị Thanh Tâm, Grand Records không đơn thuần là một danh hiệu nối tiếp kỷ lục thế giới. Nó ghi nhận một hành trình cống hiến: từ niềm đam mê trà đến sưu tầm; từ sưu tầm đến nghiên cứu; từ nghiên cứu đến đào tạo; và từ đào tạo đến kết nối văn hóa trà Việt với thế giới.

Nếu kỷ lục thế giới của “Tâm Trà Diệu Bảo” ghi dấu về quy mô và tính độc đáo của bộ sưu tập, thì Grand Records hướng sự chú ý đến giá trị được tạo ra và lan tỏa từ thành tựu đó.

Đó là giá trị của việc biến những hiện vật thành tư liệu, biến tri thức thành hoạt động đào tạo và biến chén trà thành một điểm gặp gỡ văn hóa.

Trong hành trình ấy, hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa không chỉ là một bộ sưu tập giữ kỷ lục thế giới. Chúng trở thành một phần của câu chuyện rộng hơn về bảo tồn di sản, truyền trao tri thức và đưa văn hóa trà Việt bước vào không gian đối thoại quốc tế.

Và đó cũng là ý nghĩa nổi bật của Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục: không chỉ vinh danh điều đã đạt được, mà ghi nhận những giá trị mà một hành trình kỷ lục tiếp tục tạo ra cho cộng đồng và xã hội.