Ký ức nhân chứng 'dẫn đường' tìm thấy 9 hài cốt liệt sĩ ở Quảng Ngãi

Ngày 16/9, ông Lê Hữu Trinh - Bí thư Đảng ủy xã Đặng Thùy Trâm (tỉnh Quảng Ngãi) cho biết, lực lượng chức năng đã tìm kiếm, quy tập được 9 hài cốt liệt sĩ tại thôn Đồng Răm. Công tác tìm kiếm đang tiếp tục được mở rộng.

Mới nhất, ngày 15/9, Ban Chỉ huy Quân sự xã Đặng Thùy Trâm phát hiện, quy tập 3 hài cốt tại khu vực trước đây là một đồi sim, cách Bệnh xá Đức Phổ (còn gọi Bệnh xá Bác Mười) khoảng 1km về phía đông.

Lực lượng chức năng phát hiện và quy tập hài cốt liệt sĩ.

Tại khu vực rộng khoảng 80m², lực lượng chức năng sử dụng máy đào kết hợp đào thủ công, từng bước rà soát các vị trí nghi có phần mộ.

Quá trình tìm kiếm phát hiện 3 hài cốt cùng nhiều di vật như răng, mảnh xương chân đã mục, cúc áo, tăng, võng dù và dây kéo bằng đồng đã mục. Hài cốt cùng các di vật được cất bốc, thu thập, bảo quản trang nghiêm theo quy định, phục vụ công tác xác minh sau này.

Trước đó, từ ngày 9-14/9, lực lượng chức năng đã tìm kiếm, quy tập 6 hài cốt liệt sĩ tại khu vực tổ Hố Sâu và tổ Đồng Răm. Như vậy, đến nay đã có 9 hài cốt liệt sĩ được tìm thấy tại khu vực này.

Điểm đặc biệt trong đợt tìm kiếm lần này là nhiều vị trí được xác định từ ký ức của những người từng sống, làm việc và chiến đấu tại vùng đất Đồng Răm trong những năm chiến tranh.

Theo ông Lê Hữu Trinh, một số y tá từng làm việc tại Bệnh xá Đức Phổ hiện vẫn còn sống. Dù nhiều thập kỷ đã trôi qua, họ vẫn nhớ vị trí bệnh xá từng đóng, những khu vực có người hy sinh và nơi chôn cất các liệt sĩ. Đây là nguồn tư liệu rất quý cho công tác tìm kiếm.

Tính đến nay đã có 9 hài cốt liệt sĩ được tìm thấy tại khu vực thôn Đồng Răm.

Cùng với lời kể của những người từng làm việc tại bệnh xá, thông tin từ người dân địa phương giúp lực lượng chức năng khoanh vùng nhiều vị trí nghi có phần mộ.

Theo lời các nhân chứng, khu đồi sim trước đây có khoảng 12 ngôi mộ, được an táng thành ba hàng. Đây được cho là nơi chôn cất bộ đội, công an và du kích hy sinh trong khoảng năm 1968-1969.

Tại khu vực Hố Sâu gần đó, người dân cũng cung cấp thông tin về một liệt sĩ thuộc Sư đoàn 3 Sao Vàng, hy sinh khoảng năm 1973.

Từ những manh mối này, cuối tháng 8, Ban Chỉ huy Quân sự xã Đặng Thùy Trâm tiến hành khảo sát, xây dựng kế hoạch tìm kiếm trong khuôn khổ “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Các hài cốt được tìm thấy.

Các vị trí do nhân chứng và người dân cung cấp lần lượt được rà soát. Trong quá trình tìm kiếm, lực lượng chức năng kết hợp thông tin từ lời kể với dấu tích thực địa, đào thăm dò và mở rộng phạm vi tại những khu vực có dấu hiệu.

Chính quyền xã Đặng Thùy Trâm cho biết, việc tìm kiếm tại Đồng Răm sẽ tiếp tục được mở rộng, đặc biệt ở những vị trí có thông tin từ nhân chứng và người dân. Mục tiêu là tìm kiếm những phần mộ còn lại, xác minh danh tính để đưa các liệt sĩ về an táng cùng đồng đội hoặc bàn giao cho gia đình khi đủ căn cứ xác định.