Kỳ vọng đại biểu Quốc hội khóa XVI: Lắng nghe cử tri, phản ánh trung thực tiếng nói của xã hội
Sự kỳ vọng của đội ngũ trí thức đối với các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 không chỉ dừng lại ở năng lực chuyên môn hay tầm nhìn chính sách, mà còn ở tinh thần trách nhiệm, sự gần gũi với cử tri và khả năng lắng nghe, phản ánh trung thực tiếng nói của xã hội.
Chia sẻ cùng Báo Đại biểu Nhân dân ở cương vị Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội), PGS.TS. Trần Thành Nam, cũng như nhiều nhà trí thức, nhà khoa học và những người làm giáo dục đang đặt rất nhiều kỳ vọng ở các ứng viên đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Theo đó, đội ngũ các nhà tri thức mong muốn các đại biểu Quốc hội khóa XVI - những người đại diện cho tiếng nói của nhân dân, của những nhà tri thức, những người làm giáo dục, cần xác định triết lý về giáo dục trong kỷ nguyên AI một cách nhất quán. Đặc biệt, sự kỳ vọng ở các vị đại biểu Quốc hội còn nằm ở tiếng nói mạnh mẽ, những quyết sách dựa trên các bằng chứng khoa học được thực thi sớm và nhanh, đưa đất nước tiến bước, sánh vai với các cường quốc trên trường quốc tế.

PGS.TS. Trần Thành Nam, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội). Ảnh: Xuân Quý
Trong bối cảnh đất nước đang thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, các ứng viên đại biểu Quốc hội cần thể hiện tầm nhìn dựa trên những bằng chứng khoa học, các báo cáo dự đoán xu hướng, chiến lược phát triển của các ngành nghề, nhận định các vấn đề xã hội có thể xuất hiện trong tương lai.
“Dựa trên những nền tảng khoa học thực tiễn, các vị đại biểu Quốc hội cần đưa ra định hướng giải quyết những vướng mắc tồn tại trong thực tiễn, đồng thời lập trình định hướng cho một xã hội trong tương lai với những cái giá trị nhân bản và cốt lõi. Các đại biểu phải có tầm nhìn xa để định hình Việt Nam trong kỷ nguyên vươn mình”, PGS.TS. Trần Thành Nam nhận định.
Để có thể tạo niềm tin với cử tri, đặc biệt là cộng đồng trí thức, ngoài năng lực chuyên môn và tầm nhìn, PGS.TS. Trần Thành Nam cho rằng các ứng cử viên đại biểu Quốc hội cần thể hiện sự liêm chính, chính trực trong vai trò là đại biểu Quốc hội để đưa ra những đề xuất khách quan, vì sự phát triển chung của quốc gia dân tộc.
Dẫn chứng những chính sách mới, những mô hình thử nghiệm hoặc thay đổi trong lĩnh vực khoa học và giáo dục có thể tiềm ẩn nhiều hệ lụy, theo PGS.TS. Trần Thành Nam các vị đại biểu Quốc hội trong lĩnh vực khoa học và giáo dục sẽ phải duy trì tương tác đa kênh đối với các nhóm cử tri, thông qua các tọa đàm khoa học, hội đồng tư vấn, những chiến lược định kỳ và tiếp xúc thường xuyên với những kiến nghị hoặc đề xuất, phân tích khoa học.
“Các đại biểu Quốc hội cũng cần trang bị cho mình những kỹ năng đọc hiểu được các số liệu phức tạp từ các mô hình phân tích tiên tiến để qua đó đưa ra được những khuyến nghị và những phát biểu mạnh mẽ trên nghị trường, thúc đẩy những chính sách cần thiết”, PGS.TS. Trần Thành Nam chia sẻ.
Đặc biệt, các ứng cử viên đại biểu Quốc hội cần trang bị cho bản thân kỹ năng truyền thông để truyền đạt hiệu quả những tri thức khoa học, ý tưởng của mình đến với cử tri, từ đó tạo ra sự đồng thuận, ủng hộ trong xã hội. Nhờ đó các vị đại biểu Quốc hội sẽ phát huy tốt hơn vai trò đại diện tiếng nói và đồng thời là một đại diện truyền thông, thuyết phục được đông đảo cử tri và xã hội.
Với nhiều năm gắn bó trong lĩnh vực giáo dục và nghiên cứu, PGS.TS. Trần Thành Nam nhấn mạnh với những chính sách trong lĩnh vực giáo dục nói riêng và các chính sách pháp luật nói chung vừa được thông qua tại nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV đã tạo thành một hệ sinh thái toàn diện, thống nhất, thuận lợi để chuyển đổi giáo dục đào tạo từ tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực.
Những đột phá này đã cho phép chấp nhận một số rủi ro trong nghiên cứu khoa học để các nhà khoa học có không gian tự do khám phá và sáng tạo. Cùng với đó là những cơ chế mới, tạo điều kiện giúp các nhà nghiên cứu khoa học không bị quá tải bởi những thủ tục hành chính, mà sẽ tập trung vào quá trình nghiên cứu của mình để tạo ra được các sản phẩm.
PGS.TS. Trần Thành Nam cũng cho rằng các cơ chế mới cũng đã hỗ trợ triển khai một cách quyết liệt hợp tác "ba nhà", xây dựng hệ sinh thái triển khai những ý tưởng khoa học tiềm năng thành sản phẩm thương mại.
Những đổi mới trong chính sách chính là nền tảng để Quốc hội khóa XVI tiếp tục phát huy, tạo điều kiện trang bị cho thế hệ trẻ những năng lực, phẩm chất của một công dân thế kỷ 21, thích nghi được với một môi trường nghề nghiệp biến động của tương lai, đồng thời đảm bảo năng lực để cạnh tranh không chỉ ở Việt Nam mà cả trong khu vực và quốc tế.
“Qua đó giúp cho trí tuệ Việt Nam có thể tiếp tục phát triển con đường sự nghiệp của mình ở các quốc gia khác chứ không phải chỉ giới hạn trong không gian của riêng Việt Nam”, PGS.TS. Trần Thành Nam kỳ vọng.

PGS.TS. Trần Thành Nam, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội).
Kỳ vọng vào các đại biểu Quốc hội khóa XVI, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục mong muốn Quốc hội khóa mới sẽ tiếp tục tạo ra một thể chế thông thoáng để triển khai các dự án nghiên cứu ở tất cả các cấp và huy động nguồn lực trí tuệ toàn dân.
Cần tư duy số trong bối cảnh hiện nay, dựa trên triết lý nhất quán về giáo dục con người trong kỷ nguyên AI, làm thế nào để tận dụng được sức mạnh của công nghệ và AI để nâng cao chất lượng cuộc sống của con người. Cùng với đó, luôn phải đặt những giá trị thực sự làm trọng tâm, đặt mình vào trong tư duy phát triển một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo ở tất cả các cái nhóm dân cư.
“Tôi nghĩ rằng trong kỷ nguyên này, những yếu tố liên quan đến bản sắc văn hóa dân tộc là những yếu tố có thể giúp chúng ta phát triển nhanh, mạnh, độc đáo và thậm chí là một điểm mấu chốt về mặt thu hút các nguồn đầu tư và phát triển về mặt kinh tế”, PGS.TS. Trần Thành Nam nhận định.
Đặt nhiều kỳ vọng ở các ứng cử viên đại biểu Quốc hội để tăng cường kết nối, lắng nghe và phản ánh đầy đủ tiếng nói của đội ngũ nhà khoa học, nhà giáo trong quá trình xây dựng chính sách, PGS.TS. Trần Thành Nam nhấn mạnh mỗi một ứng cử viên đều có những chương trình hành động và cần phải được cụ thể hóa thành các tiêu chí có thể đo lường được. Việc thúc đẩy tham vấn hoặc tiếp xúc với cử tri cũng cần phải có sự giám sát đa tầng, cử tri, cơ quan giới thiệu, tuyên bố về chương trình hành động đã được cụ thể hóa.
Cùng với đó, mỗi ứng cử viên đại biểu Quốc hội đều phải thiết lập ra những cơ chế định kỳ thường xuyên để tiếp xúc với cử tri và tham gia các diễn đàn để phản ánh những xu hướng dư luận, từ đó đưa ra những phân tích dựa trên cơ sở khoa học và thể hiện tiếng nói của mỗi đại biểu Quốc hội trên nghị trường.
Từ những kỳ vọng này, PGS.TS. Trần Thành Nam gửi gắm tới các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XVI qua chương trình hành động của mình sẽ thể hiện được tinh thần phụng sự, khát vọng cống hiến và thể hiện được sự tận tâm, năng lực chuyên môn và tầm nhìn của mình đối với tương lai đất nước.
“Người dân cũng cần tìm hiểu thông tin về các ứng cử viên đại biểu Quốc hội để đưa ra những quyết định lựa chọn dựa trên bằng chứng khoa học và số liệu về năng lực, chương trình hành động và gửi gắm niềm tin một cách chính xác không dựa trên cảm tính đối với những người sẽ đại diện cho tiếng nói của nhân dân trong tương lai”, PGS.TS. Trần Thành Nam gửi gắm.
Sự kỳ vọng của đội ngũ trí thức đối với các ứng cử viên đại biểu Quốc hội không chỉ dừng lại ở năng lực chuyên môn hay tầm nhìn chính sách, mà còn ở tinh thần trách nhiệm, sự gần gũi với cử tri và khả năng lắng nghe, phản ánh trung thực tiếng nói của xã hội. Trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới, việc lựa chọn những đại biểu có tâm, có tầm, có bản lĩnh và tư duy đổi mới sẽ góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội Việt Nam, đáp ứng kỳ vọng của cử tri và nhân dân cả nước.













