Lạm dụng rượu bia, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe

Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai thăm khám cho bệnh nhân bị xơ gan nặng do lạm dụng rượu, bia.

Đó có thể là bệnh xơ gan, xuất huyết tiêu hóa, viêm tụy cấp, suy đa cơ quan, thậm chí hôn mê, tử vong.

Từ những cuộc vui đến giường bệnh

Ở tuổi 52, ông N.D.M. (ở phường Hố Nai, làm nghề thợ hồ) đã uống rượu hơn 35 năm. Ông M. cho biết: Từ năm 17 tuổi đến nay, mỗi ngày ông đều uống rượu và hút thuốc lá. Khoảng 1 tháng trước khi nhập viện, ông M. sụt hơn 10kg, chỉ còn nặng hơn 40kg. Sau đó, bụng ông M. chướng to, ăn uống kém, khó tiêu, táo bón nặng. Qua thăm khám, bác sĩ phát hiện bệnh nhân bị loét hành tá tràng và xơ gan.

Do có xuất huyết tiêu hóa, bệnh nhân được điều trị tích cực, truyền đạm và bổ sung dinh dưỡng. Từ một người vẫn làm việc, sinh hoạt bình thường, ông M. nay suy kiệt do thói quen uống rượu kéo dài, không thể làm việc như trước.

Trường hợp khác là ông T.V.T. (ở phường Biên Hòa) cũng đang điều trị tích cực tại bệnh viện do lạm dụng rượu, bia. Ông T. cho hay: Nhiều năm nay, ông thường xuyên uống rượu, mỗi lần uống từ 2-3 lít rượu. Mỗi lần uống rượu, ông thấy mệt nhưng vì ham vui cùng bạn bè. Chỉ đến khi xuất hiện triệu chứng vàng da, vàng mắt, chướng bụng và đau bụng, ông T. đến bệnh viện khám thì được bác sĩ chẩn đoán đã bị xơ gan nặng.

Bác sĩ Trần Phạm Minh Tiến, Khoa Nội tiêu hóa, Bệnh viện Đa khoa Đồng Nai cho biết: Thời gian qua, bệnh viện tiếp nhận nhiều trường hợp xơ gan có biến chứng xuất huyết tiêu hóa. Khi xơ gan tiến triển, tình trạng tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể dẫn đến giãn tĩnh mạch thực quản, dạ dày. Nếu các mạch máu này bị vỡ, người bệnh có thể bị xuất huyết tiêu hóa nghiêm trọng, đe dọa tính mạng.

Bên cạnh đó, viêm tụy cấp do uống rượu cũng là vấn đề đáng lưu ý. Khi tình trạng viêm quá mức khiến cơ thể không đáp ứng được, người bệnh có thể rơi vào suy đa cơ quan, trong đó có gan, thận, hô hấp, tuần hoàn và suy tim. Đây đều là những biến chứng nặng, đòi hỏi điều trị hồi sức tích cực.

Bác sĩ Tiến nhấn mạnh: Không ít người vẫn quan niệm chỉ uống rượu mạnh mới gây hại hoặc uống bia ít nguy hiểm hơn uống rượu. Thực tế, tác nhân gây tổn thương chính là ethanol trong đồ uống có cồn.

Ðừng trì hoãn bỏ uống rượu, bia

Một trong những nguyên nhân khiến mắc bệnh do uống rượu, bia trở nên nghiêm trọng là người uống thường chủ quan trước những dấu hiệu ban đầu. Nhiều người chỉ đi khám khi các triệu chứng đã trở nên rõ rệt. Khi đó, tổn thương ở gan, tụy hoặc đường tiêu hóa có thể đã tiến triển nặng.

Trường hợp bệnh nhân P.V.N. (70 tuổi, ở phường Tân Triều) là một ví dụ. Theo anh P.T.M., con trai bệnh nhân, cha anh bị xơ gan đã 2 năm và đây là lần thứ 5 phải nhập viện. Gần như mỗi tháng, ông N. phải nhập viện để chọc hút dịch vì bụng chướng to. Khi được hỏi về tiền sử sử dụng rượu bia, anh M. cho biết: Cha uống rượu nhiều năm và không thể cai được cho đến khi phải nhập viện cấp cứu.

Không chỉ gây tổn thương gan nghiêm trọng, việc lạm dụng rượu còn có thể dẫn đến ngộ độc ethanol (ngộ độc cồn). Theo bác sĩ Tiến, những trường hợp ngộ độc ethanol thường diễn tiến rất nặng. Người bệnh có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ thần kinh, từ rối loạn ý thức, mất khả năng kiểm soát hành vi đến hôn mê sâu, phải đặt nội khí quản, thở máy và điều trị chuyên sâu tại Khoa Hồi sức tích cực - chống độc.

Khi lượng ethanol trong cơ thể quá cao, hoạt động của hệ thần kinh trung ương bị ức chế mạnh, khiến người bệnh giảm hoặc mất phản xạ bảo vệ đường thở. Tình trạng nôn ói trong lúc lơ mơ, hôn mê có thể dẫn đến sặc chất nôn, gây tắc nghẽn đường thở và thiếu oxy. Trường hợp nặng có thể xuất hiện suy hô hấp, tụt huyết áp, rối loạn tuần hoàn, tổn thương não và suy đa cơ quan. Đáng lưu ý, nguy cơ không chỉ đến từ một lần uống quá nhiều mà còn có thể gia tăng khi người uống sử dụng rượu, bia liên tục, đặc biệt là khi cơ thể đã có bệnh lý nền hoặc suy giảm chức năng gan.

Từ đó, bác sĩ Tiến khuyến cáo: Người dân cần hạn chế sử dụng rượu, bia, đặc biệt tránh uống thường xuyên và uống nhiều. Việc giảm hoặc ngừng uống rượu có ý nghĩa quan trọng trong bảo vệ sức khỏe và giảm nguy cơ bệnh tật. Với những người nghiện rượu hoặc uống rượu nhiều lâu năm, khi dừng uống rượu cần được bác sĩ tư vấn để đảm bảo an toàn.