Lần đầu tiên nhập khẩu hàng hóa giảm sau 6 tháng tăng liên tục

Theo dữ liệu từ Cục Hải quan, tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam trong tháng 8/2026 đạt 109,7 tỷ USD, giảm nhẹ 0,1% so với tháng trước. Trong đó, xu hướng giảm ghi nhận ở hàng hóa nhập khẩu, với mức giảm 3,1%, đạt 54,91 tỷ USD. Trong khi đó, trị giá xuất khẩu đạt 54,79 tỷ USD, vẫn tăng 3,2%.

Đây là lần đầu tiên, trị giá nhập khẩu quay đầu giảm kể từ tháng 2/2026 (do trùng với kỳ nghỉ Tết và số ngày làm việc ít hơn). Sự sụt giảm nhẹ này mang tính điều chỉnh ngắn hạn sau chuỗi tháng tăng liên tiếp do doanh nghiệp đẩy mạnh nhập khẩu máy móc linh kiện, nguyên phụ liệu để chuẩn bị cho hoạt động sản xuất, xuất khẩu và cũng là phòng bị trước những biến động khó lường trên thị trường quốc tế.

Nhập khẩu hàng hóa giảm sau xu hướng tăng liên tiếp từ đầu năm

Dù vậy, so với cùng kỳ năm trước, xuất nhập khẩu hàng hóa vẫn tăng mạnh. Trong đó, xuất khẩu tăng 26% và nhập khẩu tăng tới 37,9%.

Lũy kế từ đầu năm, tổng trị giá xuất nhập khẩu cũng tăng mạnh 28,7% so với cùng kỳ năm 2026 đạt 770,14 tỷ USD. Trong đó xuất khẩu đạt 374,84 tỷ USD, tăng 22,4% và nhập khẩu đạt 395,3 tỷ USD, tăng 35,3%. Cán cân thương mại hàng hóa 8 tháng năm 2026 nhập siêu 20,46 tỷ USD.

Với tình hình trên, số thu NSNN từ hoạt động xuất nhập khẩu trong tháng đạt 39.820 tỷ đồng, giảm 12,4% (tương ứng giảm 5.657 tỷ đồng) so với cùng kỳ tháng trước. Lũy kế 8 tháng đầu năm, số thu NSNN từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 352.766 tỷ đồng, bằng 78,2% dự toán được giao (451.000 tỷ đồng), bằng 68,3% chỉ tiêu phấn đấu (516.500 tỷ đồng), đồng thời tăng 17,4% (tương ứng tăng 52.308 tỷ đồng) so với cùng kỳ năm 2025.

Liên quan đến công tác phòng chống buôn lậu và gian lận thương mại, Cục Hải quan cho biết, tình hình buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới trong tháng tiếp tục diễn biến phức tạp. Tuy số vụ vi phạm giảm 135 vụ so với tháng 7/2026, nhưng tăng 299 vụ so cùng kỳ năm 2025. Các vụ việc có dấu hiệu hình sự có chiều hướng gia tăng, đặc biệt là hành vi buôn lậu xảy ra trên tuyến đường biển và tuyến đường hàng không.

Trước tình hình trên, công tác chỉ đạo, đấu tranh, ngăn chặn các hành vi vi phạm tiếp tục được Cục Hải quan triển khai quyết liệt. Kết quả, từ ngày 15/7 đến 14/8/2026, cơ quan Hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 1.860 vụ; trị giá hàng hoá vi phạm ước tính đạt 3.391 tỷ đồng. Cơ quan Hải quan khởi tố 06 vụ; chuyển nguồn tin, kiến nghị khởi tố 17 vụ.

Số thu NSNN từ xử phạt vi phạm hành chính là 174,4 tỷ đồng (bao gồm tiền phạt, tiền ấn định thuế, tiền bán hàng tịch thu), tăng tới 458,3% so với cùng kỳ năm 2025.

Luỹ kế 8 tháng đầu năm, Cục Hải quan đã phát hiện, bắt giữ và xử lý: 15.273 vụ, trị giá hàng hoá vi phạm ước tính đạt 15.371 tỷ đồng. Cơ quan Hải quan đã khởi tố 15 vụ và chuyển khởi tố 104 vụ. Số thu NSNN từ xử phạt VPHC: 899,7 tỷ đồng.

Cùng với đó, công tác phòng, chống ma túy được triển khai theo Chương trình mục tiêu quốc gia đến năm 2030. Từ ngày 15/7 - 14/8/2026, ngành Hải quan đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng chức năng phát hiện, bắt giữ 16 vụ/22 đối tượng, trong đó cơ quan Hải quan chủ trì 07 vụ. Tang vật thu được gồm 14,11 kg ma túy các loại.

Luỹ kế 8 tháng, ngành Hải quan đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng chức năng phát hiện, bắt giữ 129 vụ/274 đối tượng, trong đó cơ quan Hải quan chủ trì 44 vụ. Tang vật thu được gồm 785,25 kg ma túy các loại.

Công tác kiểm tra sau thông quan tiếp tục được Cục Hải quan triển khai có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực rủi ro cao như xuất xứ, sở hữu trí tuệ, mã HS, trị giá và chính sách mặt hàng.

Trong 8 tháng, toàn ngành đã ban hành 1.109 quyết định kiểm tra sau thông quan, trong đó, đã hoàn thành 875 cuộc. Tổng số tiền ấn định thuế và xử phạt là 4.781,8 tỷ đồng (đạt 120% chỉ tiêu giao năm 2026), số tiền thực thu NSNN là 3.470,6 tỷ đồng.