Lãnh án vì làm giả tài liệu xuất khẩu cá vào EU

Để các lô hàng cá cờ kiếm đủ điều kiện xuất khẩu vào thị trường châu Âu (EU), Văn Thị Hoa (sinh năm 1972, trú phường Nam Nha Trang) đã chỉ đạo Nguyễn Lê Hưng (sinh năm 1988, trú xã Suối Hiệp) làm các bộ hồ sơ giả, qua đó đăng ký và được cơ quan chức năng cấp các chứng nhận không đúng thực tế nguồn gốc nguyên liệu nhằm hợp thức hóa hồ sơ xuất khẩu. Các bị cáo đã phải lãnh án tù.

Hợp thức hóa hồ sơ 12 lô hàng

Theo hồ sơ, năm 2011, một công ty chuyên thu mua, chế biến, xuất khẩu thủy sản ở xã Cam Lâm được cơ quan có thẩm quyền của EU công nhận nằm trong danh sách các cơ sở thủy sản Việt Nam được xuất khẩu sang thị trường EU. Đến năm 2025, công ty này có đơn đề nghị và được cơ quan chức năng đưa ra khỏi danh sách xuất khẩu thủy sản sang EU.

Tòa tuyên án.

Theo quy định của EU và nội dung hợp đồng thương mại của các lô hàng, để đủ điều kiện xuất khẩu sang EU phải có giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác và chứng thư xuất khẩu. Giai đoạn 2021 - 2022, do nguyên liệu sản xuất ra thành phẩm của một số lô hàng chủ yếu được công ty trên nhập khẩu từ nước ngoài, không có giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác nên Văn Thị Hoa (khi đó là Trưởng phòng Kinh doanh, được ủy quyền ký xác nhận các bộ hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác và chứng thư xuất khẩu đối với hàng xuất khẩu đi EU của công ty) đã chỉ đạo Nguyễn Lê Hưng (khi đó là Trưởng phòng Quản lý chất lượng công ty) và 2 nhân viên Phòng Kinh doanh hợp thức hóa 12 bộ hồ sơ xuất khẩu thể hiện nguồn gốc nguyên liệu khai thác trong nước để các lô hàng đủ điều kiện xuất khẩu đi EU.

Cụ thể, Hưng đã khai khống, tự tính toán khối lượng nguyên liệu cần thiết để sản xuất ra khối lượng thành phẩm của 12 lô hàng, tự phân bổ khống khối lượng nguyên liệu trong nước trên các giấy xác nhận nguyên liệu thủy sản khai thác. Sau đó, Hưng soạn khống nội dung 12 bộ hồ sơ xin cấp chứng thư xuất khẩu, thể hiện xuất xứ nguyên liệu để sản xuất lô hàng được khai thác tự nhiên tại một số tỉnh của Việt Nam, trình Hoa ký, đóng dấu và gửi xin cấp chứng thư xuất khẩu.

Để khớp số liệu giữa các hồ sơ xin cấp chứng thư xuất khẩu và xin cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác, căn cứ phân bổ khối lượng nguyên liệu khống của Hưng, Hoa đã chỉ đạo nhân viên Phòng Kinh doanh soạn khống nội dung các bộ hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác với thông tin như: Số lô hàng xuất khẩu được sản xuất từ nguyên liệu khai thác trong nước, thông tin tàu cá, vùng khai thác, thời gian khai thác, khối lượng cá cờ kiếm mua từ tàu cá... Sau đó, Hoa ký tên đại diện doanh nghiệp, đóng dấu công ty lên các giấy tờ này và gửi xin cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác.

Điều tra xác định, từ năm 2021 đến 2022, Hoa và Hưng đã làm 12 bộ hồ sơ giả để được cấp 12 chứng thư xuất khẩu, giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác không đúng với nguồn gốc nguyên liệu, từ đó đủ điều kiện xuất khẩu 12 lô hàng cá cờ kiếm sang EU.

Lãnh án tù

Vừa qua, Tòa án nhân dân khu vực 2 - Khánh Hòa đưa vụ án ra xét xử và nhận định, cáo trạng truy tố 2 bị cáo về tội danh trên là có căn cứ, đúng pháp luật. Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm trật tự quản lý hành chính nhà nước, ảnh hưởng đến uy tín, hoạt động bình thường của công ty trên và ảnh hưởng không tốt đến quá trình phát triển kinh tế, hội nhập quốc tế của cả nước nói chung, ngành thủy sản Việt Nam nói riêng; tạo hình ảnh xấu cho nền kinh tế Việt Nam, làm suy yếu sức cạnh tranh trong giao thương quốc tế. Bị cáo Hoa là người khởi xướng, chủ động trong việc làm và sử dụng các hồ sơ giả để xuất 12 lô hàng mà biết rõ không đúng nguồn gốc, xuất xứ. Bị cáo đã lựa chọn việc làm giả để hoàn thành các hợp đồng; chỉ đạo hướng cung cấp thông tin sai lệch, gây khó khăn cho công tác điều tra. Về bị cáo Hưng, với chức vụ Trưởng phòng Quản lý chất lượng, phải đảm bảo các lô hàng xuất khẩu đạt chuẩn, nhưng do áp lực công việc nên cũng lựa chọn làm và sử dụng tài liệu giả để hoàn thành các hợp đồng.

Tuy nhiên, quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo đều thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; có nhân thân tốt, lần đầu phạm tội. Gia đình bị cáo Hoa có công với cách mạng. Quá trình điều tra, bị cáo Hưng tích cực hợp tác, thu thập tài liệu, chứng cứ phục vụ giải quyết vụ án, do đó, xét xử bị cáo Hưng dưới mức khởi điểm của khung hình phạt cũng đủ răn đe, giáo dục. Tòa tuyên phạt bị cáo Hoa 3 năm tù; Hưng 2 năm 6 tháng tù cùng về tội làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức; sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức. Tòa cũng ghi nhận, tuyên tịch thu sung công quỹ nhà nước 1,4 tỷ đồng lợi nhuận thu được từ việc xuất khẩu 12 lô hàng cá cờ kiếm đi EU mà đại diện công ty trên xin tự nguyện nộp.