Lập luận đanh thép và mức án đề nghị của VKS vụ buôn lậu trị giá 1.800 tỉ đồng

Ngày 4-2, TAND TP.HCM tiếp tục phiên tòa xét xử sơ thẩm 25 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Chi cục Thú y Vùng VI (đơn vị trực thuộc Cục Thú y, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũ) và các đơn vị liên quan.

Đại diện VKSND TP.HCM đề nghị HĐXX tuyên phạt bị cáo Trần Nguyên Bình và Đỗ Thùy Nhung (vợ bị cáo Bình, cùng bị truy nã quốc tế) cùng mức án 20 năm tù về tội buôn lậu và 12-13 năm tù về tội đưa hối lộ. Tổng hợp hình phạt đối với mỗi bị cáo là 30 năm tù.

Bị cáo Bạch Đức Lữu - cựu chi cục trưởng Chi cục Thú y Vùng VI. Ảnh: SONG MAI

5 bị cáo tại Chi cục Thú y Vùng VI, gồm: Bạch Đức Lữu (cựu chi cục trưởng) bị đề nghị 8-9 năm tù, Trần Trung Nhân (cựu trạm trưởng Trạm kiểm dịch động vật) bị đề nghị 9-10 năm tù, Lý Hoài Vũ (cựu chi cục phó) bị đề nghị 7-8 năm tù, Nguyễn Minh Thành (cựu phó trạm trưởng Trạm kiểm dịch động vật Cảng - Bưu Điện) bị đề nghị 7-8 năm tù, Nguyễn Văn Trung (cựu kiểm dịch viên) bị đề nghị 7-8 năm tù - cùng về tội nhận hối lộ.

Bị cáo Phạm Trung Trực (chuyên viên Cục Thú y) bị đề nghị 2-3 năm tù về tội lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bị cáo Nguyễn Phú Thái (chuyên viên Cục Thú y) bị đề nghị 3 năm tù nhưng cho hưởng án treo về tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.

16 bị cáo khác bị đề nghị 4-19 năm tù về tội buôn lậu.

Luận tội của Viện kiểm sát

Theo đại diện VKSND TP.HCM, căn cứ kết quả quá trình điều tra cũng như xét hỏi tại phiên tòa, có đủ căn cứ xác định các bị cáo trong vụ án biết rõ Việt Nam chưa cho phép nhập khẩu sản phẩm động vật của loài nhai lại như bò, cừu… có nguồn gốc xuất xứ từ các quốc gia châu Âu từng có dịch bệnh bò điên hoặc nguy cơ dịch bệnh bò điên để đảm bảo an toàn dịch bệnh; chỉ cho phép nhập khẩu sản phẩm động vật từ những quốc gia đã có thỏa thuận thú y với Việt Nam.

Tuy nhiên, vì lợi nhuận thu về rất lớn nên các bị cáo thuộc nhóm Công ty TNHH xuất nhập khẩu dinh dưỡng Hoàng Sa, nhóm Công ty TNHH Đại lý hàng hóa Việt Nam, nhóm Công ty TNHH đầu tư và phát triển Trung Chính và Công ty Cổ phần dinh dưỡng PMT đã bất chấp quy định của pháp luật, sử dụng nhiều thủ đoạn khác nhau để có thể nhập khẩu được loại hàng này từ các quốc gia châu Âu về Việt Nam.

Đại diện VKSND TP.HCM tại phiên tòa. Ảnh: SONG MAI

Để thực hiện trót lọt hành vi buôn lậu, đại diện các doanh nghiệp đã móc nối, đưa hối lộ cho một số bị cáo là cán bộ, lãnh đạo thuộc Chi cục Thú y Vùng VI để những người này không trực tiếp lấy mẫu, không kiểm tra đầy đủ hồ sơ, bỏ qua, làm không đúng một số quy định, quy trình để các lô hàng vi phạm được nhập khẩu trót lọt vào Việt Nam.

Từ năm 2018 đến khi khởi tố vụ án (năm 2023), nhóm các bị cáo thuộc các công ty đã nhập khẩu lậu trót lọt các lô hàng hàng sản phẩm động vật trị giá từ 13 tỉ đồng đến hơn 1.800 tỉ đồng.

Hai bị cáo Trần Nguyên Bình và Đỗ Thùy Nhung còn móc nối và đưa hối lộ cho các bị cáo là lãnh đạo và kiểm dịch viên Chi cục Thú y vùng VI, gồm: Bạch Đức Lữu, Lý Hoài Vũ, Trần Trung Nhân; Nguyễn Minh Thành, Nguyễn Văn Trung tổng cộng 2,9 tỉ đồng.

Thủ đoạn của các bị cáo

Theo đại diện VKSND TP.HCM, việc bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân luôn được Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm. Thực hiện nghiêm túc các những chủ trương của Đảng, đường lối của Nhà nước, các cơ quan tố tụng đã tập trung điều tra, giải quyết đối với những hành vi phạm tội xâm phạm đến sức khỏe con người.

Các sản phẩm động vật sử dụng làm nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi có nguồn gốc từ các quốc gia châu Âu giá thành thấp hơn so với mặt bằng chung trên thế giới, nên nhiều doanh nghiệp đã vì lợi nhuận thu về rất lớn nên đã bất chấp quy định của pháp luật, sử dụng nhiều thủ đoạn khác nhau để có thể nhập khẩu được loại hàng này.

Các bị cáo đã tẩy xóa, chỉnh sửa, làm giả các tài liệu trong hồ sơ nhập khẩu; khai báo gian dối nguồn gốc xuất xứ của lô hàng; móc nối, đưa hối lộ cho một số cán bộ thú y để các lô hàng vi phạm được nhập khẩu trót lọt về Việt Nam.

Các bị cáo trong vụ án. Ảnh: SONG MAI

Theo đại diện VKS, các bị cáo trong vụ án đều là những người có trình độ, nhận thức pháp luật, nhận thức xã hội; đa số là lãnh đạo, nên các bị cáo có đầy đủ năng lực để nhận thức được những hành vi nào phù hợp với quy định của pháp luật, và những nào trái với quy định của pháp luật.

Khi thực hiện hành vi trái quy định của pháp luật, mà gây ra hậu quả, thì cá nhân thực hiện hành vi, phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Tuy nhiên, chỉ vì tư lợi, vì động cơ cá nhân và cả nhận thức pháp luật chưa đầy đủ, các bị cáo đã thực hiện hành vi phạm tội.

Đại diện VKS nhận định hành vi phạm tội của các bị cáo đã ảnh hưởng đến chủ trương, đường lối, chính sách; gây ảnh hưởng xấu và làm giảm uy tín của cơ quan Nhà nước. Gây bất bình, tạo dư luận xấu trong xã hội, nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe con người, do đó cần phải xử lý nghiêm mới đủ sức răn đe, giáo dục.

Trong vụ án có 4 bị cáo, gồm: Trần Nguyên Bình, Đỗ Thùy Nhung, Đoàn Thị Huyền và Trần Quốc Trung hiện đang bỏ trốn, bị truy nã. Mặc dù các cơ quan tiến hành tố tụng vận động về đầu thú, trình diện để hưởng chính sách khoan hồng của pháp luật, nhưng đến nay vẫn chưa trình diện, do đó, cũng cần xử lý nghiêm, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật.

Tuy nhiên, với tinh thần nghiêm trị đối với các bị cáo giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu tổ chức thực hiện tội phạm, đồng thời giảm nhẹ, khoan hồng đối với các bị cáo có thái độ khai báo thành khẩn, ăn năn hối cải... VKS cũng đề nghị HĐXX xem xét, ghi nhận những tình tiết giảm nhẹ đối với các bị cáo trong vụ án.

Cụ thể, các bị cáo Bạch Đức Lữu, Trần Trung Nhân, Lý Hoài Vũ, Nguyễn Minh Thành, Nguyễn Phú Thái được tặng thưởng bằng khen, giấy khen, danh hiệu chiến sĩ thi đua.

Ngoài 4 bị cáo đang bỏ trốn và bị truy nã, đến khi xét xử, 21 bị cáo còn lại trong vụ án đều khai báo thành khẩn, thể hiện thái độ ăn năn hối cải. Một số bị cáo đã còn tích cực hợp tác với Cơ quan tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án; tự nguyện nộp một phần tiền nhằm khắc phục hậu quả; gia đình có công với cách mạng...

SONG MAI

THÙY DƯƠNG