Lầu Năm Góc yêu cầu 2,2 tỷ USD phát triển máy bay ngày tận thế E-4C thế hệ mới
Không quân Mỹ đề xuất ngân sách lớn cho dự án sở chỉ huy trên không E-4C nhằm thay thế phi đội E-4B cũ, bảo vệ giới lãnh đạo trong kịch bản chiến tranh hạt nhân.
Không quân Mỹ đã chính thức yêu cầu khoản ngân sách trị giá 2,2 tỷ USD để phát triển dòng máy bay "ngày tận thế" thế hệ mới, được định danh là E-4C. Theo các tài liệu ngân sách vừa được công bố, dự án này nhằm hiện đại hóa năng lực chỉ huy và kiểm soát chiến lược của Washington trong những tình huống khẩn cấp quốc gia nghiêm trọng nhất.

Kế hoạch hiện đại hóa sở chỉ huy trên không của Mỹ
Khoản kinh phí 2,2 tỷ USD được đề xuất cho năm tài chính 2027, đánh dấu mức tăng 23,2% so với ngân sách phân bổ cho chương trình trong năm hiện tại. Sự gia tăng này được giải thích là do quy mô các giai đoạn thử nghiệm và khối lượng công việc kỹ thuật cần thiết để hoàn thiện hệ thống E-4C đang được mở rộng đáng kể.
Mục tiêu cốt lõi của dự án là thay thế hoàn toàn phi đội E-4B Nightwatch đã cũ. Những chiếc "trung tâm chỉ huy trên không" này đóng vai trò là văn phòng di động cho Tổng thống, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng và các quan chức chủ chốt của Mỹ khi các hạ tầng chỉ huy dưới mặt đất có nguy cơ bị phá hủy.
Khả năng tác chiến trong kịch bản chiến tranh hạt nhân
Tương tự như các phương tiện đặc biệt khác của Không quân Mỹ, dòng E-4C mới sẽ được thiết kế để chống lại các tác động từ vụ nổ hạt nhân và xung điện từ (EMP). Điều này đảm bảo các hệ thống điện tử và liên lạc nhạy cảm trên máy bay vẫn hoạt động bình thường, cho phép giới lãnh đạo duy trì khả năng điều hành quân đội ngay cả trong môi trường chiến tranh hạt nhân tổng lực.
Lầu Năm Góc đã trao hợp đồng phát triển dự án quan trọng này cho Tập đoàn Sierra Nevada. Theo lộ trình dự kiến, giai đoạn thiết kế kỹ thuật chính sẽ kết thúc vào năm 2031 trước khi tiến tới giai đoạn chế tạo thực tế.

Cấu trúc của máy bay "ngày tận thế" E-4 Mercury của Không quân Mỹ.
Bối cảnh cạnh tranh chiến lược toàn cầu
Bên cạnh Mỹ, Nga cũng đang triển khai kế hoạch chế tạo sở chỉ huy trên không mới cho Tổng thống Putin dựa trên khung thân máy bay Il-96-400M thế hệ mới. Động thái này cho thấy nỗ lực của các cường quốc hạt nhân trong việc duy trì khả năng răn đe và chỉ huy chiến lược.
Song song với dự án E-4C, phi đội chuyên cơ Air Force One cũng đang trong quá trình chuyển đổi. Chiếc máy bay tạm thời do Qatar viện trợ đã hoàn tất nâng cấp để phục vụ cho tới sau năm 2028, thời điểm những chiếc VC-25B hiện đại hơn sẵn sàng đi vào hoạt động.











