Lấy ý kiến dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Thương mại điện tử

Tham dự hội thảo có bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số; ông Hoàng Ninh, Phó Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số; cùng các doanh nghiệp vận hành nền tảng thương mại điện tử và các doanh nghiệp hỗ trợ vận hành nền tảng thương mại điện tử.

Hoàn thiện khuôn khổ pháp lý

Luật Thương mại điện tử đã được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10, sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Để bảo đảm Luật được triển khai đồng bộ và có cơ sở pháp lý đầy đủ ngay khi có hiệu lực, Bộ Công Thương đang xây dựng Nghị định hướng dẫn thi hành Luật.

Hội nghị lấy ý kiến dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Thương mại điện tử

Phát biểu khai mạc hội thảo, bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cho biết, trong quá trình xây dựng dự thảo thời gian qua, Bộ Công Thương và Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đã nhận được sự phối hợp và đóng góp tích cực từ các bộ, ngành, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp.

“Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đã tổ chức một số cuộc họp tham vấn với sự tham gia của các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ và vận hành nền tảng thương mại điện tử, nhằm lấy ý kiến tổng thể từ phía thị trường. Đồng thời, Tổ soạn thảo và các nhóm chuyên môn cũng đã được thành lập, với sự tham gia của nhiều chuyên gia, đại diện cơ quan quản lý và doanh nghiệp”, bà Lê Hoàng Oanh thông tin.

Bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số phát biểu khai mạc hội thảo

Hội thảo được tổ chức với mục tiêu ghi nhận các ý kiến góp ý cho dự thảo Nghị định từ đại diện các cơ quan quản lý nhà nước, các hiệp hội và doanh nghiệp, qua đó giúp cơ quan soạn thảo rà soát, hoàn thiện các quy định trước khi trình cấp có thẩm quyền xem xét ban hành.

Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số bày tỏ mong muốn nhận được những ý kiến cụ thể, thẳng thắn, đặc biệt là về các nội dung liên quan đến trách nhiệm của các nền tảng thương mại điện tử đối với người mua, người bán, vấn đề giá cả cũng như một số nội dung liên quan đến hoạt động của các nền tảng, nhằm hỗ trợ cho Cục trong quá trình hoàn thiện dự thảo.

Tại hội thảo, ông Nguyễn Văn Thành, Trưởng phòng Chính sách, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số đã trình bày báo cáo tiến độ và các nội dung chính của dự thảo Nghị định.

Theo ông Nguyễn Văn Thành, về cấu trúc, dự thảo Nghị định gồm 8 chương với 56 điều, được xây dựng nhằm quy định chi tiết các nội dung của Luật Thương mại điện tử. “Cấu trúc dự thảo gồm 8 chương, 56 điều; các chương đã được liệt kê trong tài liệu gửi tới các đại biểu”, ông Nguyễn Văn Thành cho biết.

Về tiến độ xây dựng, ông Nguyễn Văn Thành cho biết, quá trình hoàn thiện dự thảo đang được triển khai với thời gian khá gấp rút nhằm sớm trình Chính phủ ban hành. Theo đó, trước khi trình ban hành, dự thảo cần tiếp tục được lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan và thẩm định của cơ quan có thẩm quyền.

Về phạm vi điều chỉnh, dự thảo Nghị định quy định chi tiết các nội dung của Luật Thương mại điện tử, trong đó cụ thể hóa 17 khoản thuộc các điều của Luật. Đối tượng áp dụng cơ bản kế thừa cách tiếp cận từ các quy định trước đây, bao gồm tất cả tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tham gia hoạt động thương mại điện tử tại Việt Nam.

Tăng cường trách nhiệm của các nền tảng thương mại điện tử

Một nội dung quan trọng được đề cập trong dự thảo là yêu cầu công khai thông tin trên các nền tảng thương mại điện tử. Theo đó, các nền tảng cần công khai thông tin về chủ sở hữu, chính sách bảo vệ dữ liệu và thông tin cá nhân, quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia cũng như phương thức tiếp nhận và giải quyết khiếu nại của người tiêu dùng. Đối với các nền tảng số lớn, dự thảo đưa ra những quy định chặt chẽ hơn nhằm tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm trong vận hành.

Ông Nguyễn Văn Thành, Trưởng phòng Chính sách, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số trình bày báo cáo tiến độ và các nội dung chính của dự thảo Nghị định

Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định các trách nhiệm chung áp dụng cho các chủ thể tham gia hoạt động thương mại điện tử, trong đó nhấn mạnh yêu cầu minh bạch và công khai thông tin, thực hiện chế độ báo cáo trực tuyến định kỳ và đột xuất theo yêu cầu của cơ quan quản lý, cũng như kiểm soát và xử lý nội dung vi phạm trong vòng 24 giờ.

Đáng chú ý, một điểm mới của dự thảo là yêu cầu các nền tảng thương mại điện tử phải xác định danh tính và thông tin của người bán. Theo ông Nguyễn Văn Thành, quy định này nhằm tăng cường bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng khi xảy ra tranh chấp. “Khi phát sinh tranh chấp hoặc vấn đề ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng, trên cơ sở dữ liệu định danh điện tử, các cơ quan quản lý và nền tảng có thể xác định được người bán để xử lý”, ông Thành cho biết.

Dự thảo cũng phân loại trách nhiệm của các chủ quản nền tảng thương mại điện tử theo từng mô hình, gồm nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến, nền tảng không có chức năng đặt hàng trực tuyến và nền tảng số lớn. Đồng thời, các nền tảng trung gian có chức năng đặt hàng trực tuyến phải thực hiện thêm các nghĩa vụ như công khai thông tin hàng hóa có khuyết tật, thực hiện chính sách hoàn tiền khi hàng hóa không đúng quảng cáo, lưu trữ dữ liệu hợp đồng trong thời gian 3 năm và chịu trách nhiệm bồi thường hoặc liên đới bồi thường khi xảy ra vi phạm.

Ngoài ra, dự thảo cũng đề cập trách nhiệm của các nền tảng mạng xã hội có hoạt động thương mại điện tử và mô hình nền tảng tích hợp - những mô hình đang phát triển mạnh trong thực tế. Các nền tảng này phải thực hiện các nghĩa vụ tương tự nền tảng thương mại điện tử trung gian, bao gồm đăng ký với cơ quan quản lý, công khai điều khoản hoạt động và lưu trữ dữ liệu giao dịch tối thiểu ba năm.

Đối với hoạt động thương mại điện tử có yếu tố nước ngoài, dự thảo đưa ra tiêu chí xác định nền tảng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam như có tên miền tại Việt Nam, hiển thị tiếng Việt hoặc đạt quy mô từ 100.000 giao dịch mỗi năm. Mục tiêu của quy định này là bảo đảm sự bình đẳng giữa các nền tảng trong và ngoài nước khi tham gia thị trường.

Các đại biểu tham dự hội thảo

Bên cạnh các quy định về quản lý, dự thảo cũng đề cập việc cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực thương mại điện tử. Hiện nay có 29 thủ tục hành chính liên quan, trong đó một số thủ tục đã được phân cấp cho địa phương, đồng thời được thực hiện trực tuyến thông qua hệ thống quản lý tại địa chỉ online.gov.vn.

Theo ông Nguyễn Văn Thành, hệ thống này đang tiếp tục được nâng cấp nhằm trở thành công cụ quản lý, giám sát và phát triển thương mại điện tử thống nhất trên phạm vi toàn quốc, đồng thời tích hợp dữ liệu từ các sàn thương mại điện tử, hệ thống thanh toán, giao nhận và các nền tảng hỗ trợ khác.

Ông Nguyễn Văn Thành nhấn mạnh, mục tiêu của việc xây dựng Nghị định là tạo khuôn khổ pháp lý minh bạch, công bằng, qua đó thúc đẩy thương mại điện tử tại Việt Nam phát triển bền vững. “Chúng tôi mong muốn xây dựng được một Nghị định hướng dẫn Luật Thương mại điện tử bảo đảm tính minh bạch, công bằng và nhận được sự tham gia, ủng hộ của toàn xã hội”, ông Thành cho biết.

Minh Trang