Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026: Phát triển hệ sinh thái sáng tạo đô thị bền vững

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp cùng Tạp chí Kiến trúc, UBND phường Hoàn Kiếm, cùng các đơn vị nghệ thuật tổ chức.

Lễ hội diễn ra trên phạm vi toàn thành phố, khu vực trọng tâm là Quảng trường phía Đông, phố đi bộ hồ Hoàn Kiếm; khu Phố cổ - Hoàn Kiếm, Chợ Đồng Xuân - Bắc Qua, Tháp nước Hàng Đậu; Công viên Thống Nhất và kết nối với các điểm cộng hưởng.

Từ một lễ hội đến hệ sinh thái sáng tạo đô thị

Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội đã trải qua những bước phát triển quan trọng. Từ “Khơi nguồn sáng tạo” (2021) qua “Thiết kế và Công nghệ” (2022), “Dòng chảy” (2023) đến “Giao lộ Sáng tạo” (2024), Lễ hội từng bước đưa nhiều không gian di sản trở lại với công chúng, đồng thời bồi đắp và hình thành mạng lưới kết nối giữa các nghệ sĩ, nhà thiết kế, nghệ nhân, cơ sở đào tạo, doanh nghiệp và đối tác quốc tế.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Lê Thị Ánh Mai phát biểu tại họp báo

Tại họp báo chiều 6/11, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Lê Thị Ánh Mai cho biết bước sang mùa thứ năm, Hà Nội đặt mục tiêu chuyển từ tổ chức lễ hội sang xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị. Mùa Lễ hội 2026 được khởi động từ tháng 1/2026 với hàng loạt chương trình: Tụ hội sáng tạo; Chương trình phát triển Thủ công đương đại; Kết duyên Sáng tạo kết nối nghệ nhân với nhà thiết kế và doanh nghiệp; Summer Camp “Re:Craft - Làng nghề tái sinh”; cùng Chương trình Phát triển hạ tầng sáng tạo và Cuộc thi Thiết kế Không gian Sáng tạo 2026.

Chuỗi 16 ngày cao điểm trong tháng 11 chính là thời điểm “trình diễn” toàn bộ kết quả của quá trình chuẩn bị trong cả năm trước công chúng.

Cũng theo bà Lê Thị Ánh Mai, câu chuyện mà mùa thứ năm mang đến bắt nguồn từ chính chiều sâu lịch sử đô thị của Hà Nội. Thăng Long xưa là Kẻ Chợ, nơi sức sống được nuôi dưỡng qua sự lưu chuyển giữa làng nghề, phố nghề, chợ và bến sông: một tên phố Hàng giữ dấu vết của nghề, một ngôi đình nhắc về những người thợ từ làng lên kinh thành lập nghiệp, một hệ thống thương nghiệp được gây dựng bằng uy tín qua nhiều thế hệ.

Nếu Kẻ Chợ là tên đô thị của giao thương, thì “Kẻ Nghệ” là cộng đồng nghệ nhân, tiểu thương, nhà thiết kế, kiến trúc sư, nghệ sĩ, người trẻ và cư dân đang cùng sáng tạo cho Hà Nội hôm nay.

Chủ đề “Kinh tế Sáng tạo” đặt cho cộng đồng ấy câu hỏi về việc phát triển những khả năng sẵn có để giá trị tạo ra hôm nay tiếp tục làm phong phú đời sống ngày mai. Mạch chủ đạo “Thị - Phố - Nghề” cùng ba trục chiến lược: Kinh tế sáng tạo, Nghệ thuật liên ngành và Đồng sáng tạo chính là cách Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 đi tìm lời giải.

Giám tuyển Nguyễn Thế Sơn, Đại học Quốc gia Hà Nội, chia sẻ chương trình “Chuyện đình trong Phố” (diễn ra từ ngày 14 - 28/11) mở lại 12 đình, hội quán nối về Văn Miếu - Quốc Tử Giám, tạo không gian để công chúng trải nghiệm kỹ nghệ xưa ngay trong đình

Mùa Lễ hội năm nay ghi nhận nhiều dấu ấn tiên phong: lần đầu tiên đưa mô hình lưu trú sáng tác quốc tế với gần 100 nghệ sĩ đến từ 21 quốc gia sáng tác cùng nghệ sĩ và cư dân bản địa; lần đầu tiên tổ chức theo 5 cụm khu vực với từng định hướng riêng biệt; chuyển Chợ Đồng Xuân đang hoạt động thành phòng thể nghiệm kinh tế sáng tạo làm cơ sở cho Đề án Trung tâm Kinh tế Sáng tạo Đồng Xuân; nối 12 đình, hội quán cùng Văn Miếu - Quốc Tử Giám thành hành trình di sản; và lần đầu tiên công bố Giải thưởng Thiết kế Sáng tạo Hà Nội nhằm tôn vinh những đóng góp sáng tạo tiêu biểu cho Thủ đô.

Cơ hội đưa sản phẩm sáng tạo ra thị trường

Trong 16 ngày cao điểm, Lễ hội mở ra chuỗi không gian trải nghiệm phong phú trên toàn địa bàn thành phố. Tại Quảng trường Sáng tạo (phía Đông hồ Hoàn Kiếm), công chúng sẽ tham quan 2 pavilion nổi bật là Cuộc đối thoại Kiến trúc và Nghệ thuật Art Hanoi 2026 (do KTS Trần Ngọc Linh và Giám tuyển Trịnh Minh Tiến thực hiện) và Pavilion Hồ Gươm (do KTS Nguyễn Hồng Quang thiết kế), cùng hai hội chợ “Nghề & Nghệ” và “Makers Market - Chăm hoa đua nở” từ ngày 13 - 15/11 với sự tham gia của hơn 200 đơn vị sáng tạo.

Tại Chợ Đồng Xuân, triển lãm đa giác quan “Chạm Đồng Xuân” (từ 14 - 28/11) quy tụ 26 nghệ sĩ và nhóm nghệ sĩ, đưa nghệ thuật đương đại hòa cùng âm thanh và nhịp sống của chợ truyền thống với sự tham gia trực tiếp từ các tiểu thương.

Giám tuyển Nguyễn Anh Tuấn hi vọng: "Triển lãm 'Chạm Đồng Xuân' sẽ tác động đến đa giác quan của công chúng: không chỉ nghe, nhìn, chạm mà còn cảm nhận bằng thị giác, thính giác và hương vị, từ đó xây dựng một nhận thức đa tầng hơn về không gian chợ truyền thống. Đây cũng chính là nỗ lực của Ban tổ chức Lễ hội và TP. Hà Nội trong việc đánh thức các không gian kinh tế - di sản, đưa văn hóa vào đời sống để tạo ra sự phát triển hài hòa, bền vững và mang lại động lực lâu dài cho Thủ đô".

TS. Phạm Thị Thanh Hường, Trưởng ban văn hóa, Văn phòng UNESCO tại Việt Nam phát biểu tại họp báo

Chuỗi chương trình biểu diễn “Hà Nội Sáng Đèn” do Nguyễn Quốc Hoàng Anh giám tuyển mang 17 nghệ thuật liên ngành đến 11 địa điểm biểu tượng, bắt đầu từ Lễ khai mạc tối 13/11 tại hồ Hoàn Kiếm đến Gala bế mạc “Hà Nội, những vang động” tối 28/11 tại Chợ Đồng Xuân...

Mùa thứ năm đặt trọng tâm giải quyết bài toán đầu ra cho các sản phẩm sáng tạo thông qua 4 chương trình cốt lõi: Kết duyên Sáng tạo; Summer Camp “Re:Craft - Làng nghề tái sinh”; thương mại hóa thương hiệu thiết kế gắn với các làng nghề trong phố Hàng (sơn mài, lụa, bạc, trầm, dược liệu...); và phát triển di sản diễn xướng thành tác phẩm biểu diễn có khả năng lưu diễn quốc tế, tiêu biểu là vở “Gió Gió Mây Mây” phát triển từ múa cổ làng Triều Khúc.

Ban tổ chức cùng các nghệ sĩ, nghệ nhân tại họp báo

Diễn ra trong năm kỷ niệm 50 năm Việt Nam tham gia UNESCO, Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 có quy mô hợp tác quốc tế lớn nhất từ trước đến nay với sự góp mặt của các gương mặt toàn cầu như biên đạo Fouad Boussouf, nhóm nghệ thuật số Adrien M & Claire B (Pháp), nghệ sĩ âm thanh Patrick Kessler (Thụy Sĩ), nghệ sĩ múa KAORIalive (Nhật Bản)... cùng sự đồng hành của Quỹ Giao lưu Quốc tế Nhật Bản, Viện Goethe, Viện Pháp, Hội đồng Anh, Liên minh châu Âu và Pro Helvetia.

Là thành phố đầu tiên của Việt Nam gia nhập Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO, Hà Nội qua mùa 5 mùa lễ hội khẳng định vị thế một điểm kết nối sáng tạo của khu vực - nơi bản sắc Việt Nam được đối thoại bình đẳng với thế giới.