Lê Minh Đức và giấc mơ công nghệ cho mọi trẻ em
Từ niềm say mê lắp ráp thuở nhỏ, Lê Minh Đức xây dựng Trung tâm Sáng tạo Công nghệ 8-bit, tìm cách giúp trẻ đến gần lập trình, robotics và tiếp tục học khi gặp trở ngại về khoảng cách, điều kiện gia đình.

Lê Minh Đức hướng dẫn học sinh thực hành lập trình tại Trung tâm Sáng tạo Công nghệ 8-bit.
Từ bộ lắp ráp tuổi thơ
Trong những câu chuyện về học trò, Lê Minh Đức nhắc đến Nguyễn Hồng Trí, học sinh lớp 4 ở Cẩm Thủy. Theo anh, để đến trung tâm học lập trình, Trí từng cùng bố mẹ đi xe buýt hơn 70 km mỗi buổi. Đến năm học mới, việc di chuyển quá vất vả, gia đình đành cho em tạm nghỉ.
Trí vẫn tha thiết muốn học tiếp. Khi ấy, 8-bit chưa có lớp trực tuyến. Đức quyết định mở riêng một lớp cho em. “Một học sinh sẵn sàng đi hơn 70 km để học thì người làm giáo dục cũng nên cố gắng tìm cách để em ấy được tiếp tục”, anh chia sẻ.

Học sinh cùng lựa chọn chi tiết, thực hành lắp ráp robot trong giờ học.
Sinh năm 1993, lớn lên ở Quảng Hưng, vùng ven thành phố Thanh Hóa trước đây, Đức từng phải xin bố mẹ khá lâu mới có bộ lắp ráp kỹ thuật. Gia đình không dư dả nên có được rồi, cậu bé quý lắm. Nhưng Đức ít khi lắp theo sách hướng dẫn. Tháo ra, ghép lại, nghĩ thêm mô hình khác, những chi tiết nhỏ cứ thế nuôi lớn trí tò mò.
Đức học chuyên ngành Kinh tế quốc tế tại Đại học Kinh tế quốc dân, từng làm việc tại các doanh nghiệp lớn và tham gia giảng dạy tại FPT. Công việc giảng dạy giúp anh nhận ra mong muốn gắn bó với giáo dục.
Ban đầu, Đức định mở trung tâm để có thêm thu nhập trong khi tiếp tục công việc tại Masan. Nhưng khi chuẩn bị vào đầu năm 2025, anh nhận ra giáo dục khó có thể làm theo kiểu “tranh thủ”, rồi quyết định nghỉ việc để tập trung cho 8-bit.

Những hướng dẫn trực quan giúp học sinh làm quen với cấu tạo và cách lắp ráp robot.
Lựa chọn ấy được cân nhắc khi Đức đã có gia đình, hai con nhỏ. Được người thân ủng hộ, hai người bạn góp vốn, cộng thêm vốn vay, anh tìm mặt bằng, mua thiết bị, tuyển dụng, đào tạo nhân sự. Từ lúc chốt ý tưởng đến khai trương chỉ có 21 ngày.
Trung tâm mở cửa, Đức vừa đứng lớp vừa điều chỉnh cách vận hành. Tìm học liệu là việc tốn nhiều công sức. Mua các dòng robot về thử nghiệm, anh nhận ra học liệu được đánh giá tốt ở nước ngoài chưa chắc phù hợp với học sinh mình. Anh kết nối giảng viên, chuyên gia giáo dục để góp ý, chỉnh sửa.
“Một giáo trình tốt không nhất thiết phải là giáo trình nổi tiếng nhất hay hiện đại nhất thế giới, mà phải là giáo trình phù hợp với đứa trẻ đang ngồi trước mặt mình”, Đức đúc kết.

Lê Minh Đức trao đổi với đại biểu bên sa bàn tại Cuộc thi Sáng tạo Robotics tỉnh Thanh Hóa lần thứ II, năm 2026.
Nối dài những cơ hội học tập
Với Đức, “công nghệ cho mọi trẻ em” là giúp trẻ có cơ hội tiếp cận, hiểu và kiên trì theo đuổi lĩnh vực này. Theo cách tổ chức học anh chia sẻ, kiến thức mới đến qua những nhiệm vụ gần gũi như “Mèo đuổi chuột”, “Robot Alpha và điệu nhảy vui nhộn”. Giáo viên gợi mở; học sinh tự lắp ráp, chạy thử, quan sát rồi điều chỉnh.
Nhiệm vụ được chia thành những bước ngắn với trẻ mới học. Em tiếp thu chậm được hỗ trợ sát hơn; em có năng khiếu nhận thử thách khó hơn. Trung tâm theo dõi tiến bộ qua sản phẩm, khả năng sáng tạo, hợp tác, thuyết trình, kể cả với học sinh không tham gia thi đấu.

Lê Minh Đức tìm hiểu công nghệ robot tại khu trưng bày của VinRobotics.
Đưa công nghệ đến gần trẻ còn là bài toán chi phí. Theo Đức, học phí tại 8-bit khoảng một triệu đồng mỗi tháng, tùy chương trình. Trung tâm chuẩn bị máy tính, robot cho giờ học, giảm khoản đầu tư thiết bị ban đầu. Dù vậy, đây vẫn là mức chi nhiều gia đình phải cân nhắc.
Trung tâm dành học bổng cho học sinh học tốt hoặc có hoàn cảnh khó khăn, hỗ trợ thiết bị trong một số hoạt động, cuộc thi bằng kinh phí tự cân đối. Muốn mở rộng, Đức cần thêm nguồn lực, đồng thời bảo đảm chất lượng đào tạo.

Lê Minh Đức đồng hành cùng học sinh tham dự World Robot Contest Finals 2026 tại Trung Quốc.
Theo anh, 8-bit tổ chức câu lạc bộ robotics tại các trường Newton, Nobel, hỗ trợ câu lạc bộ STEM tại Trường THCS Trần Mai Ninh. Năm 2025, trung tâm trao một số bộ học cụ robotics cho hai trường ở Mường Lát. Đức mong từng bước hỗ trợ xây dựng phòng học STEM tại một số điểm trường nông thôn, miền núi, có thiết bị và người hướng dẫn.
Từ câu chuyện Hồng Trí, trung tâm đang xây dựng phần mềm học lập trình, robotics trực tuyến. Tuy nhiên, giải pháp này vẫn cần máy tính, internet và kiến thức nền, những điều kiện phải được tính đến cùng chương trình.

Lê Minh Đức (ngoài cùng bên phải) cùng các thành viên đoàn Việt Nam tại World Robot Contest Finals 2026.
Giải Nhất cuộc thi dự án khởi nghiệp thanh niên tỉnh Thanh Hóa năm 2026 giúp 8-bit có thêm cơ hội kết nối. Bài toán đội ngũ, nguồn lực, khả năng mở rộng vẫn cần lời giải. Giấc mơ công nghệ cho mọi trẻ em còn nhiều việc phải làm. Nhưng với cậu học trò ở Cẩm Thủy, một thay đổi đã bắt đầu: em được tiếp tục học điều mình yêu thích mà không phải vượt quãng đường xa như trước.

