Lo ngại sạt lở bờ sông mất đất sản xuất

Đất canh tác sản xuất của người dân thôn An Tây, xã Trà Giang (Quảng Ngãi) có nguy cơ sạt lở xuống sông Trà Khúc. Ảnh: Chí Đại.

Nỗi lo sạt lở

Mỗi mùa mưa lũ, người dân ven sông Vu Gia, sông Côn ở xã Thượng Đức, TP Đà Nẵng và sông Trà Khúc ở xã Trà Giang, tỉnh Quảng Ngãi lại lo sạt lở cuốn trôi đất sản xuất, đe dọa nhà cửa và sinh kế.

Tại xã Thượng Đức, căn nhà của ông Nguyễn Đức Thắng (58 tuổi), ở  thôn Đại Lãnh, chỉ cách bờ sông Côn khoảng 4m. Ông Thắng cho biết, trong đợt mưa vào năm 2025, hơn 100m bờ sông gần khu dân cư bị sạt lở, ăn sâu vào đất liền hơn 10m, nhiều ngôi nhà trước đây nằm cách xa bờ nay đã sát mép sông.

Chính quyền địa phương đã huy động lực lượng dùng bao cát gia cố tạm thời các điểm sạt lở bờ sông Côn nhằm hạn chế dòng nước khoét sâu vào đất liền. Tuy nhiên, giải pháp này chỉ mang tính tạm thời. Khi mùa mưa lũ đến gần, bờ sông chỉ cách nhà vài mét khiến ông và các hộ dân ven sông luôn lo lắng nguy cơ sạt lở, đe dọa nhà cửa và an toàn tính mạng.

Ông Phan Trung Phi - Chủ tịch UBND xã Thượng Đức cho biết, tình trạng sạt lở bờ sông Côn diễn ra nhiều năm qua, ngày càng tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Tại 2 thôn Hội Khách Đông và Hội Khách Tây, các vết nứt đất ngày càng lan rộng, có nơi chỉ còn cách chân đường bê tông ven sông khoảng 1,5m. Khoảng 120 hộ dân sống ven sông đứng trước nguy cơ bị ảnh hưởng nếu xảy ra sạt lở đột ngột.

Tại khu vực các thôn Hà Dục Đông và Tịnh Đông Tây có chiều dài sạt lở khoảng 2.000m, trong đó 500m được xác định đặc biệt nguy hiểm. Qua mỗi mùa lũ, bờ sông bị xói lở sâu từ 10 đến 15m, có nơi hơn 20m, đe dọa khoảng 13 căn nhà nằm sát bờ sông và các khu dân cư lân cận.

Còn tại xã Trà Giang, tỉnh Quảng Ngãi, bờ sông Trà Khúc tiếp tục sạt lở nghiêm trọng. Từ tháng 10/2026, đoạn qua thôn An Lạc xuất hiện nhiều hàm ếch, vách đất dựng đứng cao 5 đến 7m. Nhiều diện tích keo, mì bị bật gốc ngã xuống sông; mặt đất xuất hiện các vết nứt, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở đất sản xuất nếu xảy ra đợt mưa lũ.

Gia đình bà Nguyễn Thị Liên, ở thôn An Lạc, có khoảng 2.000m2 đất sản xuất ven sông, chủ yếu trồng keo và mì. Sau mùa mưa năm 2025 và các đợt mưa đầu tháng 10/2026, dòng nước đã cuốn mất khoảng 1.000m2 đất của gia đình bà.

Ông Võ Đình Hưng - Chủ tịch UBND xã Trà Giang cho biết, khu vực bờ sông Trà Khúc qua thôn 6 và thôn An Tây có địa hình cong, nền địa chất yếu, thường xuyên chịu tác động của dòng chảy, nhất là vào mùa mưa lũ. Tình trạng sạt lở nghiêm trọng xuất hiện từ mùa mưa bão năm 2025, khiến nhiều đoạn bờ sông bị khoét sâu, cuốn trôi đất nông nghiệp và ngày càng lấn sát khu dân cư.

Khẩn thiết đầu tư kè

Trước tình trạng sạt lở này, ông Phan Trung Phi - Chủ tịch UBND xã Thượng Đức cho biết, địa phương kiến nghị sớm đầu tư tuyến kè kiên cố dài hơn 2km tại khu vực Đại Lãnh và Hà Tân nhằm bảo vệ nhà cửa, tài sản và an toàn cho người dân.

Theo ông Phi, UBND TP Đà Nẵng có văn bản đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án thuộc kế hoạch đầu tư công trung hạn nguồn vốn ngân sách địa phương giai đoạn 2026 - 2030, được HĐND thành phố thông qua tại Nghị quyết số 48/NQ-HĐND ngày 31/7/2026.

Trong đó, thành phố xem xét đẩy nhanh dự án kè chống sạt lở bờ sông khu vực từ thôn Lộc Bắc đến thôn Đại Lãnh, đồng thời nghiên cứu bổ sung Dự án kè chống sạt lở bờ sông Côn tại khu vực cầu Hà Tân, thuộc 2 thôn Hà Tân và Đại Lãnh, vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Trước thực trạng này, ông Võ Đình Hưng - Chủ tịch UBND xã Trà Giang cho biết, địa phương đã có tờ trình đề nghị khắc phục khẩn cấp các vị trí bị ảnh hưởng, đồng thời báo cáo UBND tỉnh Quảng Ngãi và tăng cường cảnh báo người dân tại những khu vực nguy hiểm.

Trước đó, ngày 4/12/2025, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai do mưa lũ tại các điểm sạt lở bờ sông Trà Khúc qua thôn 6 và thôn An Tây theo công văn số 1755. Khu vực này ảnh hưởng đến 24 hộ dân và tỉnh lộ 623B. Tuy nhiên, đến nay, các vị trí sạt lở nghiêm trọng vẫn chưa được khắc phục.

Trong thời gian chờ phương án xử lý, chính quyền địa phương tiếp tục cảnh báo người dân hạn chế đến gần những khu vực có nguy cơ cao, đồng thời kiến nghị cấp có thẩm quyền sớm bố trí nguồn lực để triển khai các giải pháp bảo vệ bờ sông.