Loài chim đặc biệt hỗ trợ bệnh nhân đột quỵ hồi phục

Ảnh minh họa: THX/TTXVN phát

Diều hâu Bắc Mỹ có thể mang đến cho những người sống sót sau đột quỵ cơ hội kết nối, trò chuyện và xây dựng cộng đồng thông qua hoạt động ngắm chim, từ đó giúp họ khôi phục các kỹ năng giao tiếp vốn thường bị mất đi sau cơn đột quỵ.

Một trong những di chứng phổ biến nhất của đột quỵ là tình trạng suy giảm khả năng nói, hiểu lời nói, đọc và viết, được gọi là chứng mất ngôn ngữ. Tình trạng này ảnh hưởng đến khoảng 1/3 số người sống sót sau đột quỵ. Ứớc tính mỗi ngày có thêm 11.000 người mắc phải chứng bệnh này.

Nhà nghiên cứu Catherine Off tại Đại học Montana (Mỹ) cho biết: “Những người mắc chứng mất ngôn ngữ không gặp vấn đề về trí tuệ. Trong tâm trí, họ vẫn là chính mình; thách thức nằm ở chỗ chức năng ngôn ngữ của họ đã bị thay đổi”. Bà Off là đồng giám đốc Chương trình Chuyên sâu và Toàn diện về Chứng mất ngôn ngữ (ICAP) tại Đại học Montana, một chương trình nhằm khắc phục những tác động này.

Người tham gia thường theo học 4 ngày mỗi tuần trong suốt một tháng, với tổng thời gian phục hồi chức năng lên tới khoảng 80 giờ. Mỗi người từng bị đột quỵ sẽ được ghép cặp với một người hỗ trợ giao tiếp đã qua đào tạo – thường là sinh viên cao học chuyên ngành bệnh lý ngôn ngữ – để trợ giúp việc giao tiếp trong các hoạt động. Trong khi đó, các chuyên gia sinh thái học về chim sẽ phụ trách phần nội dung.

Bà Off lưu ý: “Khả năng giao tiếp sẽ không cải thiện cho đến khi bạn thực sự muốn chia sẻ điều gì đó. Chúng tôi không còn bó hẹp trong phòng trị liệu nữa. Thông điệp của chúng tôi là hãy tận hưởng việc ở bên mọi người, không gian ngoài trời và để sự giao tiếp diễn ra một cách tự nhiên”.

Đối với những người sống sót sau đột quỵ bị chứng mất ngôn ngữ, việc duy trì trò chuyện thông thường có thể gặp nhiều khó khăn. Chính lúc này, hoạt động ngắm chim phát huy tác dụng khi chuyển hướng tương tác từ việc chỉ dựa vào ngôn ngữ sang các hình thức giao tiếp đa dạng hơn, chẳng hạn như chỉ tay, vẽ hình hoặc xem ảnh.

Các nhà nghiên cứu đánh giá trong bài viết mới đăng trên tạp chí Frontiers in Bird Science rằng, phương pháp này giúp người bệnh duy trì kết nối xã hội ngay cả khi khả năng diễn đạt bằng lời nói bị hạn chế. Mặc dù kết quả ban đầu rất khả quan, các nhà nghiên cứu lưu ý rằng chương trình này vẫn đang trong giai đoạn hình thành ý tưởng, và họ hiện đang nỗ lực thu thập các bằng chứng lâm sàng cần thiết để chứng minh hiệu quả lâu dài của nó.

Hiện nay, đột quỵ là nguyên nhân gây tử vong và tàn tật đứng thứ ba ở người trưởng thành trên toàn thế giới, và nguy cơ bị đột quỵ trong suốt cuộc đời đã tăng hơn 50% trong 17 năm qua. Đồng thời, số lượng người sống sót sau đột quỵ cũng đang gia tăng, đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc duy trì chất lượng cuộc sống khi họ lớn tuổi.

Các nhà nghiên cứu tại Montana cảnh báo rằng việc tiếp cận không bình đẳng đối với dịch vụ phòng ngừa, chăm sóc cấp tính và phục hồi chức năng chất lượng cao càng làm cho quá trình hồi phục trở nên phức tạp hơn. Họ cho rằng hoạt động quan sát chim có thể giúp cải thiện điều này.

Nhà sinh thái học Victoria Dreitz tại Đại học Montana cho biết: "Chim chóc là một trong những điều đặc biệt mà bạn có thể bắt đầu tiếp cận từ bất cứ đâu. Bạn có thể bắt đầu ngay tại nơi mình đang sống. Có những gì ở ngay sân sau nhà bạn? Đó mới là điều quan trọng".