Lỗi phần mềm trong tích tắc gây hỗn loạn hàng không Anh
Chỉ một lỗi phần mềm kéo dài chưa đầy một phần nghìn giây đã khiến hệ thống không lưu Anh tê liệt.

Máy bay cất cánh từ sân bay Heathrow ở thủ đô London, Anh. Ảnh: THX/TTXVN
Một lỗi phần mềm trong hệ thống kiểm soát không lưu của Anh đã làm dữ liệu chuyến bay bị sai lệch chỉ trong khoảng một phần nghìn giây, kéo theo sự cố kéo dài 6 giờ, khiến hàng trăm nghìn hành khách bị chậm, hủy chuyến và mắc kẹt tại các sân bay.
Theo tờ The Guardian, Bộ Giao thông Anh cho rằng báo cáo sơ bộ của Cơ quan Dịch vụ Không lưu Quốc gia (Nats) chưa giải thích đầy đủ vì sao lỗi không được phát hiện và khắc phục trước khi gây ra tình trạng hỗn loạn trên diện rộng.
Theo Cơ quan Dịch vụ Không lưu Quốc gia Anh (Nats), sự cố bắt đầu lúc 10h sáng, khi kết nối giữa hệ thống không phận quốc gia và hệ thống kiểm soát khu vực London bị gián đoạn. Các kỹ sư được thông báo lúc 10h02 và đến 10h06 nhận định hệ thống đã hoạt động trở lại, chưa gây ảnh hưởng đến khai thác.
Tuy nhiên, nguyên nhân thực sự chưa được xử lý. Đến 12h32, kết nối tiếp tục bị gián đoạn và Nats tuyên bố sự cố nghiêm trọng. Các kiểm soát viên phải thực hiện một số công việc thủ công, trong khi số lượng chuyến bay được phép hoạt động bắt đầu bị hạn chế.
Đến 13h32, hệ thống ngừng hoạt động hoàn toàn. Nats bắt đầu khởi động lại hệ thống từ 14h50 và từng bước khôi phục hoạt động. Đến 19h30, hệ thống trở lại vận hành đầy đủ.
Nats cho biết lỗi phát sinh khi hệ thống đang xử lý thủ công yêu cầu cấp mã nhận dạng cho một máy bay. Một yêu cầu khác khiến quá trình xử lý tạm dừng. Khi hoạt động trở lại, lỗi phần mềm khiến quá trình xử lý không tiếp tục chính xác, làm hỏng dữ liệu và ảnh hưởng đến một số cập nhật chuyến bay tiếp theo.
Đáng chú ý, toàn bộ quá trình phát sinh lỗi chỉ diễn ra trong khoảng một phần nghìn giây.
Sự cố ban đầu khiến các chuyến bay khởi hành từ khu vực London bị đình trệ, nhưng nhanh chóng lan rộng, ảnh hưởng đến hoạt động hàng không trên khắp Anh và một số chuyến bay quốc tế. Tình trạng gián đoạn đã gây ra hàng loạt chuyến bay bị hủy và chậm trên diện rộng.
Dù hệ thống được khôi phục trong ngày, hậu quả vẫn kéo dài do lượng chuyến bay và hành khách bị dồn ứ. Phải mất hơn hai ngày, tình trạng gián đoạn mới được giải quyết.
Đây là sự cố kiểm soát không lưu lớn thứ ba tại Anh kể từ mùa hè năm 2023. Các hãng hàng không yêu cầu Nats bồi thường chi phí phát sinh và đưa ra kế hoạch cụ thể nhằm tăng khả năng chống chịu của hệ thống.
Hãng Ryanair thậm chí kêu gọi sa thải Martin Rolfe, giám đốc điều hành Nats. Tuy nhiên, ông Rolfe khẳng định sự cố lần này không liên quan đến những trục trặc trước đó và bác bỏ suy đoán cho rằng nguyên nhân xuất phát từ hoạt động quân sự.
Bộ trưởng Giao thông Heidi Alexander cho biết mức độ gián đoạn là hoàn toàn không thể chấp nhận được, đồng thời yêu cầu Cơ quan Hàng không Dân dụng Anh (CAA) tiến hành đánh giá độc lập.
“Tôi rất vui khi thấy an toàn của hành khách được bảo vệ, nhưng rõ ràng chúng ta cần khẩn trương tìm hiểu tại sao vấn đề này không được phát hiện và khắc phục trước khi gây ra hỗn loạn”, Bộ trưởng Alexander nói.
CAA sẽ kiểm tra kết luận của Nats, đánh giá kế hoạch đầu tư để tăng khả năng chống chịu của hệ thống và xem xét trách nhiệm quản lý. Kết quả dự kiến được công bố trong vòng sáu tháng.
Trong khi đó, Giám đốc Nats cho biết nguyên nhân sự cố đã được xác định và Nats đã triển khai biện pháp tạm thời nhằm giảm thiểu rủi ro, trong lúc giải pháp lâu dài được kiểm tra an toàn và đưa vào vận hành.
Ông tiếp tục xin lỗi những hành khách bị ảnh hưởng, nhưng khẳng định an toàn hàng không không bị đe dọa trong suốt sự cố.
