Lưu trăng phố cổ

“Lưu trăng phố cổ 2026” đưa công chúng đến gần hơn với những giá trị văn hóa truyền thống.

Tết Trung thu từ lâu đã trở thành một phần ký ức văn hóa của nhiều thế hệ người Việt với ánh trăng Rằm tháng Tám, mâm cỗ trông trăng, những chiếc đèn thủ công, đầu sư tử, tiếng trống hội, đồ chơi dân gian và khoảnh khắc gia đình sum họp. Trong đời sống nông nghiệp truyền thống, Rằm tháng Tám còn gắn với mùa màng, sự no đủ, niềm vui đoàn tụ và ước vọng về cuộc sống bình an, sung túc.

Trong đời sống hiện đại, cách trẻ em và thanh thiếu niên tiếp nhận, trải nghiệm văn hóa đã có nhiều thay đổi. Bởi vậy, bảo tồn Tết Trung thu không chỉ là tái hiện những hình ảnh của quá khứ mà quan trọng hơn là tạo cơ hội để thế hệ trẻ hiểu, trải nghiệm và hình thành tình yêu đối với những giá trị văn hóa truyền thống.

Đây cũng là cách tiếp cận của “Lưu trăng phố cổ 2026” do Ban quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội chủ trì, với sự phối hợp của nhiều đơn cùng các nhà nghiên cứu, nghệ nhân, họa sĩ, nghệ sĩ, thợ thủ công và những tổ chức, cá nhân tâm huyết với văn hóa truyền thống.

“Lưu trăng phố cổ 2026” kết nối 6 di tích, trung tâm và không gian văn hóa thành những “trạm kể chuyện” về Trung thu truyền thống. Tại Trung tâm Giao lưu Văn hóa Phố cổ Hà Nội, số 50 Đào Duy Từ, công chúng được tìm hiểu không gian văn hóa nông nghiệp lúa nước và ý nghĩa của Rằm tháng Tám. Tại 22 Hàng Buồm, triển lãm “Lưu trăng” giới thiệu đồ chơi Trung thu truyền thống, nghệ thuật tạo hình, trò chơi dân gian, văn hóa Trà Việt cùng các hoạt động trải nghiệm sáng tạo.

Ngôi nhà Di sản, 87 Mã Mây kể câu chuyện Trung thu trong gia đình Hà Nội qua không gian “Đón Trăng”, kết hợp trải nghiệm làm bánh Trung thu và tìm hiểu sản phẩm thủ công truyền thống. Trong khi đó, 40 Lãn Ông kết nối văn hóa Trung thu với tri thức dân gian, dược trà, trà trầm và các sản phẩm sinh dược.

Tại Trung tâm Thông tin văn hóa Hồ Gươm, số 2 Lê Thái Tổ, không gian sáng tạo về đầu sư tử truyền thống giới thiệu các tác phẩm của học sinh, sinh viên, đồng thời tổ chức hoạt động trải nghiệm cộng đồng. 28 Hàng Buồm mang đến không gian “Hương trầm với trăng xưa”, gợi lại nét đẹp của hương trầm trong mùa trăng đoàn viên.

Điểm nhấn của chuỗi hoạt động là “Đêm hội Trăng Rằm”, diễn ra lúc 20h ngày 25/9/2026, tức Rằm tháng Tám âm lịch, tại không gian đi bộ khu vực hồ Hoàn Kiếm. Đoàn rước xuất phát từ sân khấu phía trước Trung tâm Thông tin văn hóa Hồ Gươm, diễu hành qua các tuyến phố quanh hồ với đèn Trung thu truyền thống, đầu sư tử, cờ hội và các nhân vật dân gian. Nghệ nhân, học sinh, đoàn viên, người dân và du khách cùng tham gia, tạo nên một không gian thực hành di sản giữa trung tâm Thủ đô.

Điểm đáng chú ý của “Lưu trăng phố cổ 2026” là sự kết nối giữa di sản vật thể và phi vật thể, giữa nghệ nhân với cộng đồng, giữa tri thức truyền thống với sáng tạo đương đại. Học sinh, sinh viên và người trẻ không chỉ tiếp nhận những giá trị được trao lại mà còn được khuyến khích sáng tạo từ chất liệu di sản.

Qua đó, Trung thu không chỉ được lưu giữ như một ký ức đẹp mà tiếp tục được thực hành trong đời sống hôm nay. Người lớn tìm lại ký ức mùa trăng, nghệ nhân trao truyền kỹ năng, còn trẻ em tạo nên những ký ức mới từ chính những giá trị văn hóa của cha ông.